Günde 30 dakika: kalbinizi korumanın basit yolu
Kalp sağlığı için küçük ama etkili değişiklikler
Acıbadem Kent Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Dr. Kutluhan Eren Hazır, kalp ve damar hastalıklarının dünyada ölümlerin en sık nedeni olmaya devam ettiğini hatırlatarak risk faktörlerinin tamamının kontrol edilemeyeceğini, ancak büyük kısmının yaşam tarzıyla azaltılabileceğini vurguluyor. İleri yaş, ailede erken kalp hastalığı öyküsü ve biyolojik cinsiyet gibi değiştirilemeyen unsurların bulunduğunu ancak doğru danışmanlık, düzenli takip ve davranış değişiklikleriyle riskin düşürülebileceğini belirtti.
Hareket: 30'ar dakika kuralı:
Dr. Hazır, kalp sağlığını korumanın en etkili yollarından birinin düzenli hareket olduğunu, uluslararası kılavuzların haftada en az 150 dakika orta tempolu egzersiz önerdiğini söyledi. Bu hedefin "haftanın beş günü 30'ar dakikalık tempolu yürüyüş" ile rahatlıkla karşılanabileceğini belirten Hazır, tütün ürünlerini tamamen bırakmanın, tansiyon ve kötü kolesterolün kontrol altına alınmasının, diyabetin iyi yönetilmesinin ve fazla kilolarla mücadelenin kalp krizi riskini önemli ölçüde azalttığını anlattı.
Kronik stres ve yetersiz uykunun da göz ardı edilmemesi gerektiğini belirten Hazır, yoğun öfke, derin üzüntü, aşırı heyecan veya ani duygusal stresin risk taşıyan kişilerde kalp krizini tetikleyebileceği uyarısında bulundu.
Beslenme ve tuz kontrolü:
Kalp sağlığında Akdeniz tipi beslenmenin önemine dikkat çeken Hazır, tabağın ağırlığının bitkisel besinlere kaydırılması gerektiğini söyledi. Günlük olarak iki-üç porsiyon sebze ve meyve tüketilmesini öneren Hazır, tam tahıllar ve baklagillerin sofralarda daha fazla yer alması gerektiğini, haftada bir-iki kez somon ve sardalya gibi yağlı balıkların tüketilmesinin faydalı olduğunu aktardı.
Dr. Hazır, günde yaklaşık 30 gram tuzsuz kuruyemiş tüketiminin kalp sağlığı açısından yararlı olduğunu, kırmızı etin haftada yarım kilogramın altında tutulması gerektiğini, sucuk, salam, sosis gibi işlenmiş etlerden, trans yağ içeren hazır gıdalardan ve şekerli içeceklerden mümkün olduğunca uzak durulması gerektiğini ifade etti. Ayrıca günlük tuz tüketiminin 5 gramı yani yaklaşık bir tatlı kaşığını geçmemesinin tansiyon kontrolü açısından büyük önem taşıdığını vurguladı.
Yaz sıcaklarında dikkat edilmesi gerekenler:
Kalp krizinin kış aylarında daha sık görülmesine rağmen yazın da ciddi bir tehdit olmaya devam ettiğini, sıcak hava dalgalarında riskin belirgin şekilde arttığını hatırlatan Hazır, yaz aylarında alınacak basit önlemlerin hayat kurtarabileceğini söyledi. Susamayı beklemeden düzenli su tüketilmesini; kalp yetersizliği veya böbrek hastalığı olanların sıvı kısıtlaması için hekimine danışmasını önerdi.
Ayrıca saat 11.00 ile 16.00 arasında ağır fiziksel efordan ve doğrudan güneşten kaçınılmasını, egzersizin sabah erken veya akşam serinliğinde yapılmasını, açık renkli, hafif ve pamuklu giysiler ile şapka kullanılmasını, aşırı çay, kahve ve alkol tüketiminden uzak durulmasını tavsiye etti.
Bu belirtileri hafife almayın:
Özellikle diyabet, hipertansiyon, yüksek kolesterol, ailede kalp hastalığı öyküsü veya bilinen damar hastalığı bulunan kişilerin düzenli kardiyoloji kontrollerini aksatmaması gerektiğini vurgulayan Dr. Hazır, yakın zamanda başlayan ve özellikle efor sırasında ortaya çıkan göğüste baskı, yanma veya sıkışma hissi, nefes darlığı, çarpıntı ya da bayılma gibi belirtilerin mutlaka ciddiye alınması ve vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini söyledi.
Genel öneri olarak, küçük ama sürdürülebilir yaşam tarzı değişikliklerinin kalp krizi riskini anlamlı şekilde azalttığı; günde 30 dakika orta tempolu hareketin, doğru beslenme ve düzenli takip ile birleştiğinde kalp sağlığında belirgin fayda sağladığı vurgulanıyor.
ACIBADEM KENT HASTANESİ KARDİYOLOJİ UZMANI DR. KUTLUHAN EREN HAZIR