Yerli motor projelerinde kritik eşik: GÖKBEY ve KIZILELMA

TEI yerli motor çalışmalarının son durumunu açıkladı

TUSAŞ Motor Sanayii A.Ş. (TEI) Genel Müdürü Prof. Dr. Mahmut Faruk Akşit, yerli ve millî motor geliştirme programlarında gelinen noktayı ve önümüzdeki dönem için hedefleri paylaştı. TEI, TEKNOFEST Güneydoğu etkinliğinde geliştirdiği ana motor projelerini kamuoyuna tanıttı ve test ile sertifikasyon süreçlerindeki ilerlemeyi aktardı.

GÖKBEY için TEI-TS1400'de sertifikasyon süreci:

Genel Maksat Helikopteri GÖKBEY'in motoru TEI-TS1400 için çalışmaların büyük ölçüde tamamlandığı bildirildi. Akşit'e göre motorun sertifikasyon evrakları ve EASA uyum süreçleri bitirilmeye çalışılıyor; hedef, önümüzdeki yıl içinde motor için Tip Sertifikası almak. Akşit, sertifikasyonun bürokratik ve test odaklı bir süreç olduğunu, motorun sahada seri kullanımına geçilebilmesi için bu belgenin zorunlu olduğunu vurguladı. Bununla birlikte motorun teknik olarak seri imalata hazır olduğu belirtildi.

PD170 ve PD200: sahada artan kullanım ve üretim:

TEI-PD170 ve TEI-PD200 modelleri şu anda aktif envanterde kullanılmakta. Açıklamaya göre PD170; TUSAŞ'ın Aksungur ve Anka platformlarında yer alırken, PD200 Baykar TB3 platformunda görev yapıyor. Akşit, bu motorlardan "yüzlerce" üretildiğini ve üretimin ikinci yüze yaklaştığını belirtti. Ayrıca bu motorlarla gezginlik ve görev saatlerinin toplamının 20 bin saati aştığı ifade edildi.

Platform bazında kaydedilen irtifa rekorları da paylaşıldı: TUSAŞ Aksungur ile geçen yıl 42 bin 200 feete kadar çıkıldı, Baykar TB3 ile de yaklaşık 36–37 bin feet seviyelerine ulaşıldı. Akşit, motorların yurt dışı satışlarıyla beraber hem platform ihracatının hem de motor ihracatının sürdüğünü söyledi.

KIZILELMA ve TEI-TF6000 teslim hedefleri:

TEI, TEI-TF6000 motorunu yıl sonunda veya gelecek yıl başında Baykar'a ilk test teslimi için vermeyi hedefliyor. Ayrıca TEI-TF10000'in TEI-TF6000'in art yakıcılı versiyonu olduğu ve KIZILELMA programı için hazırlandığı bilgisi paylaşıldı. Akşit, art yakıcılı versiyon için yaklaşık bir yıllık ek süreye ihtiyaç olduğunu ve TF6000'in önceki testlerden geçtiğini belirtti. Teslim sonrasında platformda yoğun bir test süreci olacağı, motorun hemen operasyona alınamayacağı ifade edildi.

Akşit'in aktardığı bu takvime göre TEI, milli turbofan ve helikopter motorlarında test ve sertifikasyon adımlarını tamamlayarak, hem savunma hem de sivil uygulamalarda yerli motor kullanımını genişletmeyi amaçlıyor. TEI'nin tanıttığı projeler arasında TEI-TF10000, TEI-TF6000, TEI-TS1400, TEI-PD170 ve T700-TEI-701D gibi ana başlıklar yer aldı.

TEI'nin beyanları, yerli motor geliştirme programlarında test, sertifikasyon ve seri üretim safhalarının paralel yürütüldüğünü ve kısa-orta vadede saha kullanımının yaygınlaşacağı beklentisini güçlendiriyor.

TUSAŞ MOTOR SANAYİİ A.Ş. (TEI) GENEL MÜDÜRÜ PROF. DR. MAHMUT FARUK AKŞİT