Dursunbey barana geleneği kitapla gelecek kuşaklara taşınıyor
Barana kültürünün yazılı hafızası:
Güney Marmara Kalkınma Ajansı (GMKA) tarafından Kültür Yayınları kapsamında hazırlanan Asırlık Bir Gelenek: Dursunbey Barana Kültürü adlı eser, Balıkesir’in Dursunbey ilçesinde uzun yıllardır sürdürülmekte olan Barana geleneğini okuyucuyla buluşturuyor. Çalışma, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü koordinasyonunda yürütülen kültür yayını programı çerçevesinde yayıma hazırlanmış bir saha çalışması ürünüdür.
Kitap, geleneğin geçmişten bugüne uzanan izlerini; sohbet, türkü, halk oyunları ve sofra kültürünü bir arada ele alarak okuyucuya kapsamlı bir panorama sunuyor. Barana toplantılarının ritüelleri, görev paylaşımı ve kuşaklar arası aktarıma ilişkin gözlemler kitaba temel verileri sağlıyor.
Kitabın kapsamı ve bölümleri:
Eser altı bölüm halinde düzenlenmiş; Barana'nın tarihî gelişiminden günümüzdeki durumuna, toplantıların örgütlenmesinden icra edilen müziğe, sofra ve yemek kültüründen halk dansları, seyirlik oyunlar ve geleneksel giyime kadar geniş bir inceleme içeriyor. Kitapta yer alan analizler, hem arşiv malzemelerine hem de yeni saha araştırmalarına dayanıyor.
Çalışma aynı zamanda 2000’li yılların başından itibaren geleneğin yeniden canlanmasında etkin rol oynayan Dursunbey Araştırma-Eğitim ve Turizm Derneği (DUFAD) gibi yerel aktörlerin çabalarını da belgeliyor. Barana'nın toplumsal işleyişi ve dayanışma mekanizmaları, metnin merkezinde yer alıyor.
Barana'nın yeniden canlanışı ve saha bulguları:
Kitabın editörü Prof. Dr. Metin Ekici, saha çalışmaları sırasında Barana toplantılarına katılanlarla görüştüklerini, geleneği yaşatan gönüllülerin tanıklıklarını derlediklerini belirtti. "Barana toplantılarına katılmış kişilerle ve geleneği yeniden canlandırmak için emek veren gönüllülerle görüştük. Bu görüşmeler, toplantılarda söylenen türkülerden oynanan oyunlara ve kurulan sofralara kadar pek çok ayrıntının zaman içinde nasıl değiştiğini anlamamıza yardımcı oldu," diyerek saha verilerinin önemine vurgu yaptı.
Kitapta ayrıca Barana'nın 2010 yılında "Geleneksel Sohbet Toplantıları" adıyla UNESCO İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Temsili Listesi’ne kaydedilen gelenekler arasında yer aldığına dikkat çekiliyor.
Yerel yetkililerin değerlendirmeleri:
Dursunbey Belediye Başkanı Ramazan Bahçavan, kitaba ilişkin olarak Barana'nın ilçeyi tanıtma ve genç kuşaklara aktarım açısından taşıdığı değeri vurguladı: "Barana dendiğinde Dursunbey’de aklımıza türkülerimiz, oyunlarımız ve aynı sofrada buluştuğumuz kış akşamları geliyor. Bu kitabın, ilçemizi tanımak isteyenlere Barana’nın Dursunbey’de ne ifade ettiğini anlatacağına inanıyorum."
Dursunbey Kaymakamı Musa Ayyıldız ise toplantılardaki görev paylaşımı, büyüklere saygı ve yardımlaşmanın kayıt altına alınmasının ileride araştırma yapacaklara ve gençlere kaynak sağlayacağını belirtti: "Onların tanıklıklarının kayıt altına alınması, ileride Barana üzerine çalışacak araştırmacılara ve ilçemizin geçmişini merak eden gençlere kaynak sağlayacak."
GMKA Genel Sekreteri Onur Adıyaman da çalışmanın bölgesel kültürel mirası kalıcı ve erişilebilir kaynaklara dönüştürme amacına hizmet ettiğini söyledi ve benzer yayınların sürdürüleceğini ifade etti.
GMKA desteğiyle hazırlanan ve Barana geleneğinin hafızasını geleceğe taşıyan kitap, okuyucuların erişimine açık. Asırlık Bir Gelenek: Dursunbey Barana Kültürü adlı esere www.gmka.gov.tr adresinden ulaşılabilir.
DURSUNBEY’İN ASIRLIK BARANA GELENEĞİ KİTAPLA OKUYUCUYLA BULUŞUYOR