ABD'den UCM'ye yaptırım kararı, uluslararası ceza adaleti geriliyor
ABD'den UCM'ye yaptırım kararı, uluslararası ceza adaleti geriliyor
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio tarafından açıklanan karar, Uluslararası Ceza Mahkemesi'ne (UCM) yönelik yaptırımların devreye sokulacağını duyurdu. Rubio, yaptırımların UCM ile yapılan işlemleri yasaklayacağını, mahkemenin kaynaklarına erişimi kısıtlayacağını ve operasyonel kabiliyetlerini zayıflatacağını söyledi.
Açıklamada ayrıca Başkan Trump'ın 'UCM'nin Amerikalıları yargılamasına asla izin vermeyecek' yönündeki duruşunun uygulamaya dönüştüğü belirtildi. Kararın, UCM'ye hizmet sağlayan şirketleri hedef alacağı vurgulandı.
yaptırımların kapsamı ve süresi:
ABD Hazine Bakanlığı'nın duyurusuna göre yaptırımların yürürlüğe girmesi için 6 ay bekleme süresi konuldu. Bu dönemde iletişim, yazılım, ödeme, emeklilik ve tutuklularla bağlantılı işlemlere ilişkin bazı istisnalar tanınacağı kaydedildi. Açıklamada yaptırımların, mahkemeye ve üye devletlere ABD'nin endişelerini giderme fırsatı tanıyacak şekilde yapılandırıldığı ifade edildi.
UCM 2002'de soykırım, insanlığa karşı suçlar, savaş suçları ve saldırı suçu kapsamındaki sorumlulukları değerlendirme yetkisiyle kuruldu; yeni yaptırım kararı ise mahkemeye hizmet sunan dış sağlayıcıları doğrudan hedef almayı amaçlıyor.
uluslararası tepkiler ve olası sonuçları:
Karara Birleşmiş Milletler ve Avrupa Birliği'nden sert tepkiler geldi. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, uygulamanın 'uluslararası ceza adaleti arayışına ciddi bir darbe' olduğunu belirterek yaptırımların UCM'nin BM Güvenlik Konseyi ve Roma Statüsü'ne taraf devletler tarafından getirilen dosyalarla ilgili görevini zayıflatacağı uyarısını yaptı.
UCM'ye ev sahipliği yapan Hollanda ile AB yetkilileri, mahkemenin faaliyetlerini sürdürebilmesi için gerekli adımların atılacağını açıkladı. Hollanda Başbakanı Rob Jetten 6 aylık sürede ABD ile diyaloğun sürdürülmesinin 'kritik' olduğunu vurguladı. AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikaları Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas ise UCM'nin uluslararası ceza adaletinin temel taşlarından biri olduğunu ve çalışmalarının korunmasının AB için öncelik olduğunu söyledi.
UCM ayrıca, İsrail'in Gazze'ye yönelik operasyonları nedeniyle İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve eski Savunma Bakanı Yoav Gallant hakkında tutuklama emri çıkarmıştı; bu durum da ABD'nin kararıyla birlikte mahkemeye yönelik tartışmaları daha da alevlendirdi.
Yaptırımların yürürlüğe girmmesi halinde hem UCM'nin operasyonel kapasitesi hem de mağdurlar için adalet arayışının nasıl etkileneceği uluslararası kamuoyunda izlenecek önemli başlıklardan biri olmaya devam edecek.
ABD DIŞİŞLERİ BAKANI MARCO RUBİO, ULUSLARARASI CEZA MAHKEMESİ’NE (UCM) YÖNELİK YAPTIRIM KARARI ALDIKLARINI BELİRTEREK, "YA UCM TEHDİTLERİNE SON VERECEK YA DA UCM’Yİ ORTADAN KALDIRACAĞIZ" DEDİ. YAPTIRIMLARIN 6 AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRECEĞİ BELİRTİLİRKEN, AVRUPA BİRLİĞİ (AB) VE BİRLEŞMİŞ MİLLETLER (BM) KARARA TEPKİ GÖSTERDİ.