Adaletin hızlandığı döneme hazırlık: yargıda reform, yapay zeka ve terörsüz Türkiye hedefi
Adli Yıl açılışında adalet vurgusu
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, 2026-2027 Adli Yılı Açılış Töreni’nde yargı reformları, adalet hizmetlerinin hızlandırılması ve dijital dönüşümün öncelikleri üzerine kapsamlı açıklamalarda bulundu. Yeni adli yılın yargı camiası ve ülke için hayırlı olmasını dileyen Yılmaz, hakim, savcı, avukat ve adalet çalışanlarına görevlerinde başarılar temenni etti.
Yargıda reform, hız ve hukukun üstünlüğü:
Yılmaz, dünyadaki jeopolitik belirsizliklere karşı Türkiye’nin güçlü olması gerektiğini, ancak bu gücün hukuk, adalet ve ahlakla desteklenmesi gerektiğini vurguladı. Kanunların herkese eşit uygulanması, hakkın sahibine teslim edilmesi ve güçlünün hukukla sınırlandırılması ilkelerinin milletin devlete güveninin temeli olduğunu belirtti.
2002’den beri atılan adımların hukukun üstünlüğünü güçlendirmeyi, hak ve özgürlükleri genişletmeyi ve vatandaşların adalete erişimini kolaylaştırmayı amaçladığını söyleyen Yılmaz, askerî yargının kaldırılmasından Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru hakkına kadar gerçekleştirilen değişiklikleri hatırlattı. Hakim ve savcı sayısının 9.349’dan 26.667’ye, toplam adalet personeli sayısının ise 61 binden 208 binin üzerine çıktığını paylaştı.
Adalet hizmetlerinin hızlandırılması ve Alo Adalet 135:
Vatandaşların en büyük beklentisinin yargı süreçlerinin makul sürede sonuçlandırılması olduğunu ifade eden Yılmaz, yargılamaların hızlandırılırken karar kalitesinden ödün verilmemesi gerektiğini vurguladı. Hukuk davalarında duruşmalar arasındaki sürelerin zorunlu haller dışında üç ay ile sınırlandırıldığını, istinaf aşamasına da hedef süre uygulamasının taşındığını aktardı.
Yılmaz, uzayan dava ve soruşturmaların sebeplerinin erken tespiti için Adalet Komisyonları bünyesinde yargı hizmetlerinin etkinliği büroları oluşturduklarını belirterek, vatandaşların gecikme şikâyetlerini doğrudan iletebileceği Alo Adalet 135 hattının hizmete alındığını duyurdu. Hattın, soruşturma ve yargılamalardaki gecikmelerin etkin takibini ve süreçlerin izlenmesini sağlayacağına dikkat çekti.
Dijital dönüşüm ve yapay zekâ uygulamaları:
Adalet sisteminde dijital dönüşüme önem verdiklerini söyleyen Yılmaz, yapay zekâ destekli uygulamaların devreye alındığını; e-Duruşma kapsamının genişletildiğini ve e-Avukat ile savunma hakkının daha etkin kullanılmasının hedeflendiğini açıkladı. Ayrıca adli sicil kayıtlarının silinmesine ilişkin işlemlerde yapay zekâ destekli sistemlere geçildiğini, böylece vatandaş işlemlerinin hızlandırıldığını belirtti.
Yılmaz, yapay zekânın fırsatları kadar riskleri de olduğunu; bu nedenle teknolojinin faydalarından yararlanırken olası olumsuz etkilerin en aza indirilmesi için düzenlemeler ve genel yaklaşımların büyük önem taşıdığını kaydetti.
Terörsüz Türkiye vizyonu ve hukuki süreçler:
Adaletin toplumsal barışla bağlantılı olduğunu vurgulayan Yılmaz, Terörsüz Türkiye vizyonunun iç cepheyi güçlendirerek ülkenin gündeminden bu sorunu kalıcı olarak çıkarma hedefi taşıdığını söyledi. Terörün yarım asra yakın sürede can kayıpları, kardeşliğe yönelik saldırılar ve ekonomik maliyetler doğurduğunu; strateji bütçe çalışmalarıyla bunun en az 2,3 trilyon dolar maliyete neden olduğunun tespit edildiğini aktardı.
Yılmaz, sürecin hukuk devleti ilkeleri çerçevesinde yürütülmesinin ve şehitlerin hatırası ile gazilerin haklarının gözetilmesinin önemine işaret etti. TBMM’de geniş mutabakatla kabul edilen Milli Dayanışma ve Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun’un, temel sorunlara ülke iradesiyle çözüm üretilebileceğini gösterdiğini söyledi.
Yılmaz ayrıca, Terörsüz Türkiye Yasası kapsamında sahada silah bırakılması ve örgütsel fesih süreçlerinin tespiti ile bunların Milli Güvenlik Kurulu tarafından teyit edilmesinin ön koşul olduğunu belirtti. Bu aşama tamamlandığında sonraki süreçlerin daha çok yargı ve hukukun sorumluluğunda olacağını ifade etti.
Kanunda öngörülen ve süreci takip edecek yapıya da değinen Yılmaz, Adalet Bakanı, İçişleri Bakanı, Dışişleri Bakanı, Milli Savunma Bakanı, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, MİT Başkanı ve MGK Genel Sekreteri gibi kurumların yer aldığı güçlü bir kurumsal mekanizmanın ilk toplantısını yaptığını; dört alt kuruldan birinin Adli Ve Hukuki İşler Koordinasyon Alt Kurulu olduğunu ve zamanında işleyeceğini belirtti.
İlerleme, izleme ve iş yükünün azaltılması
Yılmaz, adalet sisteminin iş yükünü azaltmak için ihtilafların yargıya taşınmadan çözülmesi, nitelikli sözleşmeler hazırlanması ve bağımlılıkla etkin mücadele gerektiğini vurguladı. Cezaevlerindeki suçların önemli bölümünün uyuşturucu ve bağımlılıkla bağlantılı olduğunu söyleyen Yılmaz, hazırlanan çok boyutlu eylem planının adalet sisteminin yükünü ve insani maliyetleri azaltacağına inandığını kaydetti.
Kapanışta Yılmaz, Türkiye Yüzyılı hedefi doğrultusunda adaletin hızlandırılması, güven veren ve öngörülebilir bir yargı düzeni tesis etme iradesiyle paydaşlarla birlikte gereken adımların atılmaya devam edeceğini vurguladı. Törene Adalet Bakanı Akın Gürlek, BBP Genel Başkanı Mustafa Destici, Yargıtay üyeleri, hakimler ve savcılar katıldı.
CUMHURBAŞKANI YARDIMCISI CEVDET YILMAZ, 2026-2027 ADLİ YILI AÇILIŞ TÖRENİ'NDE KONUŞTU