Ateşi beklemeyin: yaşlılarda ani davranış değişiklikleri enfeksiyon işareti olabilir
Yaşlılarda enfeksiyon belirtileri beklenenden farklı olabilir
Güven Çayyolu Tıp Merkezi İç Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Mustafa Özdemir, 1 Ekim Dünya Yaşlılar Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada ileri yaştaki kişilerin enfeksiyonlarında klasik belirtilerin her zaman ortaya çıkmadığını bildirdi. Özdemir, "Ateşin olmaması, enfeksiyon olmadığı anlamına gelmez" uyarısını yineleyerek aile ve bakım verenlerin yalnızca ateşe odaklanmamaları gerektiğini söyledi.
Uzman, ateş yerine sık görülen belirtiler arasında ani dalgınlık, kafa karışıklığı, iştahsızlık ve günlük işlevlerde gerilemenin yer aldığını belirtti. Daha önce kendi işlerini yapabilen bir kişinin aniden zorlanmaya başlaması veya çevresiyle iletişiminde değişiklik olması gibi durumların araştırılması gerektiğini vurguladı.
Hangi belirtilere dikkat edilmeli:
Özdemir, yaşlılarda enfeksiyonun solunumda değişiklik, iştah kaybı veya günlük aktivitelerde geri çekilme şeklinde kendini gösterebileceğini söyledi. Yakınlarının "her zamankinden farklı" şeklindeki gözlemi hekim değerlendirmesinde yol gösterici olabilir. Değişikliğin ne zaman başladığı, nasıl ilerlediği ve eşlik eden diğer bulguların bildirilmesi tanıyı hızlandırır.
Ancak Özdemir, bu belirtilerin otomatik olarak enfeksiyon anlamına gelmediğini; ani kafa karışıklığının farklı nedenlerle de ortaya çıkabileceğini hatırlattı. Bu nedenle belirtilerin başlangıcı, kişinin mevcut hastalıkları ve kullandığı ilaçlar ile birlikte değerlendirilmesinin önemine dikkat çekti.
Tetkik ve tedavi kararlarında dikkat edilmesi gerekenler:
İdrar tetkiklerinde bakteri saptanmasının tek başına idrar yolu enfeksiyonu tanısı koydurmadığını belirten Özdemir, bu bulgunun kişinin şikâyetleri ve klinik tablosu ile birlikte yorumlanması gerektiğini söyledi. Yalnız laboratuvar sonucuna dayanarak antibiyotik başlamak, gereksiz ilaç kullanımına yol açabileceği için kaçınılmalıdır.
Hekim muayenesinde gerekli tetkiklerin kişinin bulgularına göre planlandığını belirten Özdemir, yeni başlayan veya hızla ilerleyen değişikliklerde sağlık kuruluşuna başvurulmasını önerdi. Son olarak, ailelerin ve bakım verenlerin kişinin alışılmış hâlini bilmesinin erken uyarı vermede kritik öneme sahip olduğunu vurguladı.
Özetle: Yaşlılarda ateşi beklemek yerine, alışılmış davranış ve işlevlerdeki ani farklılıkları önemseyin; bu tür değişiklikleri gecikmeden hekime bildirmek, altta yatan sağlık sorunlarının erken tanınmasına yardımcı olur.
İÇ HASTALIKLARI UZMANI UZM. DR. MUSTAFA ÖZDEMİR