Belediyeden çiftliğe: Kars kazının kış hazırlığı ve üreticinin kaygısı

Kars kazında besi dönemi başladı

Kars’ın yöresel ürünleri arasında önemli bir yere sahip olan Kars kazında, kış öncesi besi dönemi üreticiler tarafından başlatıldı. 3 Ekim 2023 tarihinde Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından coğrafi işaret ile tescillenen Kars kazı, üreticilerin geleneksel yöntemlerle yetiştirdiği ürünlerden biri olarak öne çıkıyor.

Yetiştirme süreci ve besleme:

Susuz ilçesinde üretim yapan ve bir dönem belediye başkanlığı yapan Ali Yeğin, seçimlerin ardından kurduğu çiftlikte yaklaşık 6 yıldır kaz yetiştiriciliği yapıyor. Yaz aylarından başlayıp doğal ortamda büyütülen kazlar, kış öncesinde kesime hazırlanmak üzere besiye alınıyor. Üreticiler, kesim öncesindeki dönemde kazları genellikle arpa ile besleyerek yağlanmalarını ve et kalitelerinin artmasını sağlıyor.

Yerel üreticinin deneyimi ve gözlemleri:

Yeğin, yetiştirme sürecini şu sözlerle özetliyor: "Ben Susuz’da belediye başkanlığı yaptım. Seçimlerden sonra 6 yıldır bunu yapıyorum. Çok verimli, kazları arpa ile besliyoruz. Kuluçka, civciv, 6 aylık süresi var. 6 ayda yetişiyor." Üreticiler, soğuk hava ve kar yağışının kazların yağlanması ve etin lezzetinin artmasında belirleyici olduğunu vurguluyor: "Kaz soğuğa kışa kendini hazırlıyor. Daha yağlı oluyor, eti çok daha leziz oluyor."

Geleneksel yönteme göre yetiştirilen kazlar yaklaşık 6 aylık yetiştirme sürecinin ardından kışla birlikte kesime hazırlanıyor. Besiciler, karın yağmasının ardından kazların besi dönemini tamamladığını, bunun da tüketicilere ulaşacak etin niteliğini olumlu etkilediğini belirtiyor.

Pazar kaygısı: Kars kazı adı tartışması:

Yerel üreticilerin en önemli kaygılarından biri, dışarıdan getirilen kazların Kars kazı adıyla piyasaya sürülmesi. Yeğin, kent dışından gelen kazların aynı adla satılmasının üreticileri zor durumda bıraktığını belirtiyor: "Dışarıdan çok var. Kars kazı tescilendi. Ama dışarıdan Kars kazı diye getiriyorlar. Kilo ile bunu satarsan zarar edersin; çünkü çok büyük emek istiyor."

Üreticiler, dışarıdan gelen kazların beslenme ve yetiştirme koşullarının farklı olduğunu, bazılarının fabrika artıklarına benzer yemlerle beslenip kilo aldığı için tat ve kalite farkı ortaya çıktığını ifade ediyor. Bu durumun hem üreticiyi rekabette dezavantaja düşürdüğü hem de tüketiciyi yanıltma riski taşıdığı vurgulanıyor.

Üreticilerden tüketici uyarısı ve sürdürülebilirlik çağrısı:

Karslı besiciler, tüketicilere satın aldıkları kazların menşeine dikkat etmeleri çağrısında bulunuyor. Yerel üretimin korunması ve desteklenmesinin, Kars kazı yetiştiriciliğinin sürdürülebilirliği açısından hayati önemde olduğu belirtiliyor. Üreticiler, yaz boyunca büyük emekle yetiştirilen kazların, karla buluşmasının ardından doğru zamanda kesilip yöresel mutfaklara ulaşmasının önemine dikkat çekiyor.

Kar yağışının başlamasıyla birlikte besiye alınan kazların kesilmesi ve satışa sunulması süreci devam edecek. Yerel üreticiler, coğrafi işaret tescilinin anlamına uygun şekilde ürün adının kullanılmasını ve tüketicilerin bilinçlenmesini bekliyor.

KARS'IN YÖRESEL ÜRÜNLERİ ARASINDA ÖNEMLİ BİR YERE SAHİP OLAN VE 3 EKİM 2023 TARİHİNDE TÜRK PATENT VE MARKA KURUMU TARAFINDAN COĞRAFİ İŞARETLE TESCİLLENEN KARS KAZINDA KESİM ÖNCESİ BESİ DÖNEMİ BAŞLADI.