Bursa çarşı deneyimi Üsküp’ün geleceğini şekillendirecek

Bursa deneyimi Üsküp çarşısına taşınıyor

Bursa’nın asırlık çarşı tecrübesi, Balkanlar’daki Osmanlı mirasının korunup canlandırılması için rehberlik edecek. Kuzey Makedonya’dan gelen üst düzey heyet, Ankara’daki görüşmelerin ardından Bursa Hanlar Bölgesi ve Tarihi Kapalı Çarşı’yı yerinde inceleyerek Üsküp Tarihi Osmanlı Türk Çarşısı için bir model arayışına girdi. Projede hedef, yalnızca yapıları restore etmek değil; ticari hayatın, esnaf kültürünün ve sosyal dokunun sürdürülebilir biçimde korunmasıdır.

Bursa’da yapılan incelemeler ve görüşmeler:

Heyet bünyesinde Kuzey Makedonya Cumhuriyeti önceki dönem Başbakan Yardımcısı ve iktidar partisinin Genel Başkanı aynı zamanda Üsküp’ün Çayır Belediye Başkanı İzzet Meciti, Kuzey Makedonya Kültür ve Turizm Bakanı Dr. Strez Süleyman ile önceki dönem Sayıştay Başkanı Naser Ademi yer aldı. Ankara’da Kültür ve Turizm Bakanlığı nezdinde gerçekleştirilen toplantıların ardından Bursa’ya geçen heyet, Çarşı esnafıyla buluştu ve Hanlar Bölgesi’ndeki uygulamaları yerinde gördü.

Kuzey Makedonya Kültür ve Turizm Bakanı Dr. Strez Süleyman ziyaret sırasında şunları söyledi: "Üsküp Osmanlı Çarşısı’nın yenilenmesi ve tadilat çalışmalarının başlatılmasına yönelik proje hazırlıklarımızı görüştük. Bugün de Bursa’dayız. Osmanlı Çarşısı’nın esnafıyla bir araya geldik. Allah nasip ederse bu projeyi Türkiye Kültür ve Turizm Bakanlığı, Makedonya Kültür ve Turizm Bakanlığı ve Bayram Vardar’ın yardımlarıyla güzel bir projeye dönüştüreceğiz. Üsküp Çarşısı’nı yenilemek amacıyla ziyaretlere başladık. Ocak ayında Kuzey Makedonya’da yeni bir toplantı gerçekleştirilecek. Buradaki ticari iş birliğini ve kardeş esnaf modelini Üsküp’e taşımak istiyoruz."

Proje modeli ve teknik hedefler:

Şehir Plancısı Bayram Vardar projenin planlama ve uygulama eksenini şöyle özetledi: "Bu iki şehrin ticari ve kültürel yaşamının nabzının attığı çarşılardaki kardeşliğin sürmesini murat ediyoruz. Üsküp Çarşısı’nın temel mimari altyapısı sağlam olsa da restorasyona ve renovasyona ihtiyacı var." Bu çerçevede altyapı düzenlemeleri, ahşap doğrama onarımları, tabela ve cephe bütünlüğü çalışmalarının Bursa modeli esas alınarak yürütülmesi planlanıyor.

Çalışmanın hukuki, teknik ve mali boyutlarının ele alındığı atölye çalışmaları sonucunda projenin kurumlar arası iş birliğine dayandırılması kararlaştırıldı. Buna göre Kültür ve Turizm Bakanlığı, TİKA ve Vakıflar Genel Müdürlüğü ile Bursa ve Üsküp yerel yönetimleri, ticaret kuruluşları ve esnaf birliklerinin ortak hareket etmesi hedefleniyor.

Hazırlanan master plan kapsamında Üsküp’teki Kurşunlu Han, Sulu Han ve Kapan Han gibi yapıların kültür, sanat ve kamusal buluşma alanlarına dönüştürülmesi, sokakların tarihi dokusuna uygun hale getirilmesi, tabela-kepenk-çatı-cephe bütünlüğünün sağlanması ve usta-çırak geleneğinin güçlendirilmesi öne çıkan hedefler arasında yer alıyor.

Proje ayrıca esnaf dayanışmasını artırmayı, yerel ekonomiyi canlandırmayı ve kültürel mirası gelecek nesillere aktarmayı amaçlıyor. Bursa’nın Hanlar Bölgesi ve Tarihi Kapalı Çarşı’sında elde edilen uygulama deneyimleri, Üsküp’ün yaklaşık bin dükkânlı Osmanlı çarşısının korunması ve yaşatılmasında yol gösterici olacak.

Taraflar, teknik çalışmaları, restorasyon yöntemlerini ve sosyal-ekonomik etkileri yakından izleyerek; Ocak ayında Kuzey Makedonya’da yapılacak yeni toplantıyla projeyi somut adımlara dönüştürmeyi planlıyor.

BURSA HANLAR BÖLGESİ VE TARİHİ KAPALI ÇARŞI’YI İNCELEYEN HEYET, BURSA’NIN TİCARİ VE KÜLTÜREL MİRAS MODELİNİ ÜSKÜP’E TAŞIMAK İÇİN ÇALIŞMA BAŞLATTI.