Çarşıdaki 18 metrekarelik dükkanda 28 yıllık ayakkabı ustasının çırak kaygısı
Alanya çarşısında küçük bir atölyeden geçen nesillere uzanan emek
Antalya'nın Alanya ilçesinde 18 metrekarelik bir dükkanda 28 yıldır ayakkabı tamirciliği yapan 44 yaşındaki Bilal Baykara, mesleğine ilkokul yıllarında öğretmenlerin kunduralarına bakarak yöneldi. İlkokulu bitirir bitirmez ayakkabıcılığa başlayan Baykara, İstanbul Gedikpaşalı bir ustanın yanında 3 yıl çıraklık eğitimi aldıktan sonra 1998'de kendi iş yerini açtı ve o günden bu yana aynı adreste hizmet veriyor.
Mesleğe başlangıç ve ustalık eğitimi:
Baykara, el becerisinin küçük yaşlarda fark edildiğini, aile ve öğretmenlerin yönlendirmesiyle ayakkabıcılığa adım attığını anlatıyor. Ustasından öğrendiklerini kendi yeteneğiyle harmanlayarak kısa sürede ustalığa ulaştı. Kendi sözleriyle, ustasının aktardığı incelikler ve üç yıllık çıraklık dönemi, bugün sunduğu işin temelini oluşturuyor.
Günlük işler ve hizmet yelpazesi:
18 metrekarelik mütevazı atölyesinde Baykara sadece ayakkabı tamiriyle sınırlı kalmıyor; çanta, valiz ve çeşitli deri ürünlerin tamirini de yapıyor. Baykara, "Ayakkabı tamirciliği benim için sadece bir iş değil, sevdiğim ve hala heyecan duyduğum bir sanat" diyerek müşterilerin götürdüğü pek çok farklı ürünü onarmaya çalıştıklarını belirtiyor. Vatandaşların "Bunu yapabilir misin?" sorusuyla atölyesinin kapısının sık sık çalındığını vurguluyor.
Mesleğin geleceği ve çırak çağrısı:
Hazır giyim ve tüketim alışkanlıklarının değişmesiyle talebin azaldığını aktaran Baykara, en büyük kaygısının mesleği sürdürecek yeni kuşak çırakların olmaması olduğunu söylüyor. Birçok ustanın yaşlılık ve yorgunluk nedeniyle mesleği bıraktığını, gençlerin farklı iş kollarına yöneldiğini ifade eden Baykara, "Galiba biz bu işin son ustalarıyız" diye konuşuyor. Bu nedenle gençlere çağrı yapıyor: Bize çırak gönderin. Okulda zorlanan veya el becerisi olan gençlerin yanında yetiştirilmesine hazır olduğunu belirtiyor.
Baykara, deri işlemeciliği ve el sanatlarının hem meslek hem de hobi olarak değer taşıdığına dikkat çekiyor; üretmenin ve yeni modeller geliştirmenin insanlara farklı bakış açıları kazandırdığını söylüyor. Mesleğini yaşatmak için kapısını tüm öğrenmek isteyenlere açık tuttuğunu ve bu sanatın kendisiyle birlikte sona ermesini istemediğini vurguluyor.
Yıllardır aynı dükkanda hizmet veren Baykara, vatandaşlara da tamir ustalarını unutmayın çağrısında bulunuyor: "İnsanlar artık hazır ürünleri tercih ediyor; ama biz hâlâ buradayız. Bizi unutmayın, biz sizi unutmadık."
MESLEĞİNİ SEVEREK SÜRDÜREN BAYKARA, KENDİSİNDEN SONRA BU SANATI YAŞATACAK ÇIRAK BULAMAMAKTAN ENDİŞE DUYUYOR.