Denetimde tek çatı talebi: uzmanlığı koruyan entegre model önerisi

Denetimde tek çatı talebi

Devlet Memurları Sendikası (DMS) Genel Başkanı Tuncay Cengiz, çalışma hayatı ve sosyal güvenlik denetimlerinin mevcut yapısının yeniden ele alınması gerektiğini belirtti. Cengiz, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Sosyal Güvenlik Kurumu bünyesindeki denetim süreçlerinde görev ve yetki kesişmeleri, mükerrer denetimler, koordinasyon eksiklikleri ve insan kaynağının etkin kullanılamaması gibi sorunların reform ihtiyacını doğurduğunu vurguladı.

Mevcut yapının sakıncaları:

Cengiz, SGK’nın taşra teşkilatında 81 ilde görev yapan sosyal güvenlik denetmenlerinin rehberlik, denetim ve inceleme faaliyetlerinin kayıt dışı istihdam, sahte sigortalılık ve mevzuata aykırı uygulamaların tespitinde kritik rol oynadığını söyledi. "Bu görevler de sosyal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliği açısından stratejik öneme sahiptir" ifadeleriyle denetmenlerin sorumluluk alanını öne çıkardı.

Mevcut yapıda farklı denetim birimlerinin görev alanlarının kesiştiğini, bunun aynı iş yeri veya olay hakkında benzer nitelikte birden fazla incelemeye, dolayısıyla personel, zaman ve kaynak israfına yol açtığını belirtti. Cengiz, mükerrer denetimlerin azaltılması ve kaynak kullanımının etkinleştirilmesinin öncelik olması gerektiğini söyledi.

Önerilen entegre model ve uygulanması:

Çözüm olarak Cengiz, farklı denetim mesleklerinin uzmanlıklarını ortadan kaldırmayan ancak süreçleri ortak bir yapı altında toplayan karma ve entegre bir denetim modeli önerdi. Avrupa Birliği ülkelerindeki uygulamalara atıfta bulunarak, konu bazlı uzmanlaşmış müfettiş kadroları ve merkezi koordinasyon mekanizmalarının Türkiye için örnek teşkil edebileceğini söyledi; özellikle İspanya ve İtalya’daki yapılanmaların incelenebileceğini ifade etti.

Cengiz, önerilen dönüşümün yeni kadrolar veya yüksek mali kaynaklar gerektirmeden, büyük ölçüde mevcut insan kaynağı ve altyapı kullanılarak hayata geçirilebileceğini belirtti. Bu kapsamda yaklaşık 2 bin 500 sosyal güvenlik denetmeni, 900 iş müfettişi ve 400 sosyal güvenlik müfettişi gibi var olan kadroların etkin biçimde koordine edilmesiyle kısa vadede birleşik ve sürdürülebilir bir denetim sisteminin ilk aşamasının oluşturulabileceğini söyledi.

Cengiz, modelin amacının daha fazla denetim yapmak değil, "Doğru iş yerinin doğru zamanda, doğru uzmanlıkla ve koordineli biçimde denetlenmesini sağlayan bir sistemin kurulmasını istiyoruz" sağlamak olduğunu vurguladı. Böylece mükerrer denetimlerin azalacağı, kamu kaynaklarının daha etkin kullanılacağı, denetim süreçlerinde hız ve uygulama birliğinin sağlanacağı ve kayıt dışı istihdamla mücadelenin güçleneceği öngörülüyor.

Son olarak Cengiz, Devlet Memurları Sendikası olarak teknik bilgi ve deneyim çerçevesinde daha etkin, koordineli ve sürdürülebilir bir denetim sisteminin oluşturulmasına yönelik çalışmalara her türlü desteği sunmaya hazır olduklarını belirtti ve mevcut yapının yeniden değerlendirilme zamanının geldiğini ifade etti.

DEVLET MEMURLARI SENDİKASI (DMS) GENEL BAŞKANI TUNCAY CENGİZ