Erken tanı hayat kurtarır: mamografi ve tedavideki yanlış inanışları düzeltmek şart
Meme kanserinde erken tanının önemi
İEÜ Medical Point Hastanesi Senoloji Merkezi'nden Prof. Dr. Baha Zengel, meme kanserinde erken tanının belirleyici olduğunu hatırlatarak Dünya Sağlık Örgütü'nün 2024 verilerine göre dünya genelinde 8,2 milyon kadının meme kanseriyle yaşadığını söyledi. Uzman, erken tanının hem tedavi başarısını hem de yaşam kalitesini artırdığını, buna karşın yanlış bilgiler nedeniyle zaman kaybı yaşandığını belirtti.
Mamografi ve radyasyon endişesi:
Prof. Dr. Zengel'e göre kadınların sıkça çekinmesine yol açan en yaygın yanlış, mamografinin vücuda zararlı seviyede radyasyon verdiği iddiası. Bunun doğru olmadığını belirten Zengel, mamografi sırasında alınan ışın dozunun çok düşük olduğunu ve yapılan hesaplamaların 40-50 yaş sonrası yapılacak çekimlerde riski artırmadığını ifade etti. Mamografideki radyasyonun teorik riski, erken tanının sağladığı hayat kurtarıcı fayda yanında ihmal edilebilir düzeydedir.
Aynı bölümde sık karşılaşılan başka bir yanlış inanış ise meme dokusuna uygulanan basıncın iyi huylu kitleleri kansere dönüştürebileceği endişesidir. Zengel, modern mamografi cihazlarının hastanın hassasiyetine göre basıncı ayarlayabildiğini ve uygulanan basının meme dokusuna zarar vermediğini, iyi huylu kitlelerin kötü huylu hale gelmediğini vurguladı.
Her kitle kötü değildir:
Memede ele gelen kitlelerin tamamının kanser olmadığını aktaran Prof. Dr. Zengel, memedeki iyi huylu fibrokistik oluşumların bir hastalık olarak değerlendirilmediğini ve kadınların neredeyse yarısına yakınında görülebileceğini söyledi. Bu tür oluşumlar genellikle rutin meme kontrolleriyle izlenebilir.
Zengel, bazen erken evrede saptanan hastalarda tümörün biyolojik özellikleri nedeniyle cerrahi öncesi kemoterapi veya akıllı ilaç gibi sistemik tedavilere başlandığını belirterek bunun teşhisin gecikmesi anlamına gelmediğini, aksine tedavi planının tümöre göre şekillendiğini anlattı.
Son olarak uzman, kadınlara kendi meme dokularını tanımalarını, değişiklikleri erken fark etmelerini ve düzenli kontrolleri aksatmamalarını öğütledi. Erken tanı ve zamanında yapılan gerekli tetkiklerle başarı şansının çok yüksek olduğunu yineledi.
İEÜ MEDİCAL POİNT HASTANESİ SENOLOJİ (MEME SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI) MERKEZİNDEN PROF. DR. BAHA ZENGEL