Genç çiftçinin toprağa yatırımı, geleceğine güvence olmalı
COP31'de sağlık, tarım ve gençlik odaklı oturumlar:
COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) 31. Taraflar Konferansı kapsamında Sağlık Bakanlığı ve Tarım ve Orman Bakanlığı koordinasyonunda düzenlenen iki ayrı oturuma başkanlık etti. Antalya COP31 Alanı’nda başlayan ve 12 gün sürecek konferansın ilk gün teması olan 'Gıda, Tarım ve Sağlık' için Mavi Bölge’deki Likya ve Perge salonlarında yapılan toplantılarda Kurum, genç çiftçilere ve sağlık yetkililerine yönelik beklentilerini ve önceliklerini paylaştı.
Sağlık ve iklim ilişkisinde görünür sonuçlar:
Kurum, iklim politikalarının başarısının yalnızca azalan emisyonlar veya hedeflerle ölçülmemesi gerektiğini, alınan tedbirlerin insan yaşamına yansımasının da eşit derecede önemli olduğunu belirtti. Sağlığın, iklim eyleminin etkilerini görünür kılan ortak bir zemin olduğunu vurgulayarak; önlenebilen hastalıklar, kesintisiz sağlık hizmetleri ve daha güvenli yaşam koşulları gibi sonuçların politika değerlendirmesinde temel ölçütler olması gerektiğini ifade etti.
Dünya Sağlık Örgütü verilerine atıfla Kurum, yaklaşık 3,6 milyar insanın iklim değişikliğine yüksek derecede hassas bölgelerde yaşadığını hatırlattı ve aynı tehlikenin farklı toplumlarda farklı sağlık sonuçları ürettiğini söyledi. Bu farkın belirleyicileri arasında erken uyarıların ulaştığı kesimler, birinci basamak sağlık hizmetlerinin gücü, hastanelerin su ve enerji güvenliği ile kırılgan grupların korunma kapasitesi bulunduğunu vurguladı.
Kurum, Türkiye’nin 2020 pandemi sürecindeki performansına da değinerek ülkenin yüksek yoğun bakım kapasitesi ve modern şehir hastaneleri ağı sayesinde zor dönemi dayanıklılıkla atlattığını belirtti. Bu çerçevede COP31 Başkanlığı’nın eylem gündeminde yer alan Dinamik ve Dayanıklı Sağlık Sistemleri önceliğinin; iklim afetlerine dayanıklı fiziksel yapılar kadar riskleri öngören, hizmet sunumunu sürdüren ve düşük karbonlu dönüşümü gerçekleştiren sistemleri kapsadığını söyledi.
Sağlık sistemlerinin iklim etkilerine karşı dönüşümünde üç ana uygulama alanına dikkat çekti: erken uyarı bilgilerini yerel müdahalelere dönüştürmek; sağlık tesislerinin enerji, su, soğutma ve tedarik zinciri güvenliğini güçlendirmek; ve sağlık çalışanlarının iklim okuryazarlığını ile topluluk temelli koruyucu hizmetleri desteklemek. Bu yatırımların etkisinin hizmet kesintilerinin azalması, risk altındaki nüfusa erişim ve önlenen sağlık zararları gibi somut göstergelerle değerlendirilmesi gerektiğini ekledi.
Genç çiftçilere yönelik somut destek çağrısı:
Günün diğer oturumunda Tarım ve Orman Bakanlığı ile FAO tarafından düzenlenen 'Genç Çiftçiler Üst Düzey Diyaloğu'nda Kurum, genç üreticilerin iklim baskısı altında çalışma koşullarına dikkat çekti. Kurum, yağışların zamanındaki değişiklikler, suya erişimde zorluklar ve ekim-hasat takvimlerindeki sapmaların gençlerin karar alma süreçlerini zorlaştırdığını belirtti ve tarımsal dirençliliğin üretim başlamadan önce kurulması gerektiğini söyledi.
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü raporuna atıfla Kurum, dünya genelinde çalışan gençlerin %44’ünün tarım ve gıda sistemlerinde yer aldığına ve yaklaşık 395 milyon kırsal gencin tarımsal üretkenliğin düşmesinin beklendiği bölgelerde yaşadığına dikkat çekti. Bu veriler doğrultusunda Kurum, gençlerin yeniliklere açık olmasının yeterli olmadığını; araziye erişim, uygun kredi ve pazara ulaşım gibi engellerin kaldırılmasının şart olduğunu vurguladı.
Kurum, gençlerin tarımsal girişim potansiyelinin sahada karşılık bulabilmesi için finansman, sigorta ve teknoloji mekanizmalarının üretim döngüsüyle uyumlu tasarlanması gerektiğini söyledi. Buna örnek olarak toprak nemi ölçümü gibi teknolojilerin sulama kararlarını kolaylaştırması, erken uyarı bilgileriyle üreticinin zamanında ve açık şekilde yönlendirilmesi, tarım sigortalarının kayıp yaşayan çiftçinin yeniden üretime dönebilmesini sağlaması ve finansmanın vadeye uygun olması gerektiğini ifade etti.
“Bir gencin toprağa yaptığı yatırımın kendi hayatına yaptığı güvenli bir yatırım olmasını sağlamalıyız” diyen Kurum, gençlerin fikirlerinin politika kararlarına doğrudan yansıtılmasının önemine işaret etti. Hangi desteğin işe yaradığını, hangi uygulamaların üretimi zorlaştırdığını ve hangi yatırımların öncelikli olduğunu gençlerden dinlemenin şart olduğunu belirtti.
Kurum, COP31 Başkanlığı olarak diyalog, uzlaşı ve aksiyon yaklaşımıyla genç çiftçilere destek vereceklerini, bu altyapıyı ülkelerin farklı ihtiyaçlarına saygı gösteren, bilimsel bilgiyi yerel deneyimle buluşturan ve kamu kurumları, sağlık çalışanları, yerel yönetimler ile finans kuruluşlarını bir araya getiren iş birlikleri şeklinde somutlaştırmayı amaçladıklarını söyledi.
Perge Salonu’ndaki toplantılarda Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, COP31 Gençlik Şampiyonu Sally Higgins ve FAO temsilcileri hazır bulundu. Sağlık bakanları toplantısında ise DSÖ Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, UNFCCC İcra Sekreteri Simon Stiell ve Brezilya Sağlık Bakanı Alexandre Rocha Santos Padilha konuştu.
Kapanışta Kurum, genç çiftçilere yönelik somut ortaklıklar ve uygulamaya dönük adımlar atılmasının önemini tekrar ederek, COP31 çatısı altında geliştirilecek politikaların üreticinin günlük hayatında somut karşılığı olmasının öncelikleri arasında yer aldığını vurguladı. Konferansın ilerleyen günlerinde bu alanda atılacak adımların izlenmesi ve sonuçların somut göstergelerle raporlanması bekleniyor.
COP31 BAŞKANI VE ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANI MURAT KURUM