Güney Ege için incir, çam balı ve kekikte eylem planı hazırlandı

Çalıştayların kapsamı ve ortak bulgular:

Güney Ege Kalkınma Ajansı (GEKA), Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan himayelerinde ve Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü koordinasyonunda yürütülen 'Anadoludakiler: 81 İl 81 Ürün' programı çerçevesinde Aydın İnciri, Muğla Çam Balı ve Denizli Kekiği çalıştaylarının değerlendirme raporlarını yayımladı. Üç çalıştaya toplam 154 paydaş katıldı ve her ürün için somut eylem planları belirlendi.

Raporlar, üretimden depolamaya, işleme altyapısından ürün geliştirmeye, markalaşmadan pazarlamaya kadar uzanan süreçlerde ortak ihtiyaç ve öncelikleri ortaya koyuyor. Öne çıkan temalar arasında üretim verimliliğinin artırılması, kalite ve izlenebilirlik sistemlerinin geliştirilmesi, işleme ve depolama altyapısının güçlendirilmesi ile katma değerli ürünlerin yaygınlaştırılması yer aldı.

Denizli kekiği için planlı üretim ve katma değer:

Denizli Kekik Çalıştayı beş tematik masa üzerinden, üretim planlaması, verimlilik, işleme teknolojileri, ürün güvenliği, markalaşma ve ihracat potansiyelini ele aldı. Raporun dikkat çeken tespitlerinden biri, üretim miktarındaki artışın piyasa fiyatları üzerindeki etkisi oldu; bu yüzden üretim miktarının planlanması ve arz-talep dengesinin izlenmesi gerekliliği vurgulandı.

Çalıştayda üreticilerin birlikler aracılığıyla organize edilmesi, kekik yağı ve diğer katma değerli ürünlere yönelik Ar-Ge çalışmalarının desteklenmesi, işleme ve ekstraksiyon altyapısının güçlendirilmesi gerektiği belirtildi. Ayrıca coğrafi işaretin etkin kullanımı, ortak marka çalışmaları, standart ambalaj uygulamaları, barkod ve izlenebilirlik sistemleri ile e-ticaret kanallarının yaygınlaştırılması önerildi. Turizmle ilişkilendirme adına 'Kekik Rotası' ve festival gibi tanıtım faaliyetleri de öneriler arasında yer aldı.

Aydın inciri için depolama ve kalite altyapısı:

Aydın İnciri Çalıştayı'nda hasat sonrası süreç, depolama koşulları, kalite korunması, iş gücü temini ve analiz altyapısı öne çıktı. Raporda, hasat sonrası kalite kayıplarını azaltmak amacıyla mevcut depoların altyapısının iyileştirilmesi, uygun kasa kullanımının yaygınlaştırılması ve soğuk hava depolama kapasitesinin artırılması gerektiği vurgulandı.

Kuru incir işletmelerinde mikotoksin tespitine yönelik teknolojik altyapının güçlendirilmesi ve Aydın'da gıda kontrol laboratuvarı kapasitesinin oluşturulması raporda öne çıkan ihtiyaçlar arasında. Ayrıca Aydın incirinin uluslararası marka değerinin güçlendirilmesi, coğrafi işaret kullanımının yaygınlaştırılması ve izlenebilirliğin geliştirilmesi gerektiği belirtildi.

Muğla çam balı için sürdürülebilir üretim ve güçlü marka:

Muğla Çam Balı Çalıştayı iklim değişikliği, orman yangınları, arı sağlığı, üretim maliyetleri, kalite standartları ve pazara erişim konularını değerlendirdi. Raporda çam balı üretiminin doğal ekosistemin korunmasıyla birlikte ele alınması gerektiği ve arıcılık faaliyetlerini etkileyen çevresel risklerin azaltılmasının temel öncelik olduğu ifade edildi.

Ürünün dökme olarak satılması nedeniyle üreticinin yeterli katma değeri elde edememesi önemli bir sorun olarak tanımlandı. Bu sebeple ortak marka yaklaşımının geliştirilmesi, ambalajlama, izlenebilirlik uygulamalarının yaygınlaştırılması ve e-ticaret ile uluslararası niş pazarlara erişimin güçlendirilmesi önerildi. Ayrıca propolis, polen ve perga gibi arı ürünlerinin değerlendirilmesi ve sağlıklı atıştırmalıklar ile farklı kullanım alanlarına yönelik ürün geliştirme çalışmalarının bilimsel araştırmalarla desteklenmesi gerektiği vurgulandı.

Uygulama öncelikleri ve beklenen etkiler:

Raporlar genel olarak; üreticilerin teknik bilgiye ve analiz hizmetlerine erişiminin artırılmasını, ortak kullanım altyapılarının geliştirilmesini, ürün kalitesi ve izlenebilirliğin güçlendirilmesini, pazar odaklı ürün geliştirme çalışmalarının desteklenmesini ve bölgesel markaların görünürlüğünün artırılmasını öncelikli müdahale alanları olarak sıralıyor.

GEKA tarafından hazırlanan değerlendirmeler, Güney Ege'nin yerel ürünlerinin rekabet gücünü artırmaya, üreticilerin gelir ve pazara erişim imkanlarını geliştirmeye ve bölgesel değerleri sürdürülebilir kalkınma hedefleri doğrultusunda ekonomik değere dönüştürmeye yönelik yol gösterici bir çerçeve sunuyor. Raporlarda belirtilen adımların hayata geçirilmesi, yerel üretimin hem kalite hem de pazarlama açısından daha sistematik ve katma değer odaklı bir yapıya kavuşmasını hedefliyor.

GÜNEY EGE KALKINMA AJANSI (GEKA) TARAFINDAN ANADOLUDAKİLER: 81 İL 81 ÜRÜN PROGRAMI KAPSAMINDA DÜZENLENEN AYDIN İNCİRİ, MUĞLA ÇAM BALI VE DENİZLİ KEKİĞİ ÇALIŞTAYLARININ DEĞERLENDİRME RAPORLARI YAYIMLANDI.