iklim göçü ve ayrıştırılmış demografik veriler: sosyal hizmetlerde yeni öncelikler

iklim göçü ve nüfus verilerinin karar süreçlerindeki rolü

Antalya’da düzenlenen COP31 kapsamında SESRIC ve UNFPA iş birliğiyle gerçekleştirilen oturumda Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, iklim değişikliğinin demografik yapıyı dönüştürdüğünü ve bu dönüşümün sosyal politika tasarımında ayrıştırılmış verilerle ele alınması gerektiğini vurguladı. Oturumda SESRIC Genel Direktörü Zehra Zümrüt Selçuk ile uluslararası kuruluş temsilcileri de söz aldı.

Göktaş, Dünya Bankası tahminlerine atıfla 2050 yılına kadar 216 milyon kişi iklim kaynaklı nedenlerle kendi ülkesi içinde yer değiştirmek zorunda kalabileceğini hatırlatarak, bu hareketliliğin kentleşmeden hane yapısına, bakım düzenlerinden geçim kaynaklarına kadar toplumsal yaşamın pek çok yönünü yeniden şekillendirdiğini ifade etti. Ayrıca Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli verilerine göre dünyada 3,3 ila 3,6 milyar insanın iklim değişikliğine karşı yüksek düzeyde kırılgan koşullarda yaşadığına dikkat çekti.

göçün sosyal hizmetlere ve aile yapısına etkisi:

Konuşmada, iklim kaynaklı nüfus hareketlerinin sosyal destek sistemleri üzerinde yol açacağı yükün öngörülmesi gerektiği üzerinde duruldu. Göktaş, ayrıştırılmış demografik veriler sayesinde hangi bölgelerde hangi grupların daha fazla risk altında olduğunun tespit edilebileceğini, böylece sosyal hizmetlerin planlanmasının daha etkin hale geleceğini belirtti.

Öne çıkan uygulama alanları arasında sel, kuraklık veya diğer afet riski yüksek bölgelerde evde bakım hizmetlerinin güvenli tahliyesinin sağlanması, göç alan yerleşimlerde çocuk koruma ve psikososyal destek kapasitesinin artırılması ve geçim kaynaklarını kaybetme riski taşıyan hanelere hedeflenmiş destek sağlanması sayıldı. Göktaş, bu yaklaşımın müdahale odaklı değil, riskleri derinleşmeden önlemeye yönelik olduğunu vurguladı.

veri standartları, mahremiyet ve küresel dayanışma:

Oturumda SESRIC Genel Direktörü Zehra Zümrüt Selçuk ayrıştırılmış demografik verilerin (yaş, cinsiyet, engellilik durumu, coğrafi konum gibi) iklim politikalarında kullanılmasının önemini anlattı. UNFPA temsilcisi Mariam A. Khan ise afetlerde engelliler, yaşlılar, kadınlar ve hamilelerin ihtiyaçlarının doğru verilerle belirlenmesi gerektiğini; kuraklık ve çölleşmenin özellikle kadınlar ve kız çocukları üzerinde belirgin etkileri olduğunu ifade etti.

İslam İşbirliği Teşkilatı Genel Sekreteri İsmail Ould Cheikh Ahmed de dayanıklılığın sadece altyapıyla sağlanamayacağını, insanların ihtiyaçlarının hesaba katılmasının zorunlu olduğunu söyledi ve iklim finansmanının etkinliğinin artırılması için güvenilir demografik verilere işaret etti. Göktaş ise Aile ve Nüfus On Yılı kapsamında nüfus yapısındaki değişimleri dikkate alarak aile politikalarını geleceğe göre şekillendireceklerini aktardı.

Toplantı katılımcıları ortak standartlar geliştirilmesi, kişisel verilerin korunması ve özellikle iklim değişikliğinden ağır etkilenen ülkelerin veri analizi kapasitesinin güçlendirilmesine öncelik verilmesi gerektiği konusunda hemfikir oldu. Göktaş, sosyal risk haritalarına iklim kaynaklı nüfus hareketlerinin yansıtılmasıyla "göçün aile yapısı, sosyal hizmet ihtiyacı ve yerel kırılganlıklar üzerindeki etkilerini daha yakından takip edebileceğiz" diyerek veriye dayalı planlamanın altını çizdi.

Bakan Göktaş: "2050 yılına kadar 216 milyon kişi yer değiştirmek zorunda kalabilir"