İstanbul'da sıfır atık başkenti vizyonu: plastik raporu ve COP31 hazırlıkları öne çıktı

toplantı ve raporun sunumu:

İstanbul Valiliği koordinasyonunda Sıfır Atık Vakfı’nda düzenlenen basın toplantısında Plastik Atık Raporu kamuoyuyla paylaşıldı. Toplantıda İstanbul Valisi Davut Gül ile Sıfır Atık Vakfı Başkanı Samed Ağırbaş açıklamalarda bulundu ve atık yönetimi ile plastik kirliliğine karşı izlenecek yol haritası aktarıldı.

Ağırbaş, raporun yalnızca mevcut plastik miktarını ortaya koymakla kalmadığını, aynı zamanda geleceğe dair bir fotoğraf sunduğunu belirtti. Üretim ve tüketim alışkanlıklarının dönüşmemesi halinde gelecek nesillerin doğadan çok plastik devralacağı uyarısında bulundu ve sürdürülebilir bir çağın bırakılması gereğini vurguladı.

plastik raporunun öne çıkan verileri:

Raporun öne çıkardığı küresel veriler çarpıcı: 2000 yılında dünyada 234 milyon ton olan plastik kullanımı bugün 460 milyon tona yükselirken, plastik atık miktarı aynı dönemde 156 milyon tondan 356 milyon tona çıktı. Buna rağmen üretilen plastiklerin yalnızca yüzde 9u geri dönüştürülebiliyor.

Türkiye özelinde ise kişi başına plastik atık üretimi 48 kilo/yıl ile dünya ortalamasının yaklaşık yüzde 44 üzerinde. Raporda ayrıca nehirlerden yılda 14 bin 300 ton plastiğin doğaya karıştığı, geri kalan kısmın depolama, yakma veya kontrolsüz salınım yoluyla çevreye zarar verdiği vurgulanıyor.

Ağırbaş, raporda tek kullanımlık plastiklerin kademeli azaltılması, yeniden kullanılabilir ürün tasarımları, ayrı toplama sistemlerinin güçlendirilmesi, dijital izlenebilirlik ve nitelikli geri dönüşüm gibi adımların önerildiğini belirtti. İyi yönetilen atığın ekonomik değer olduğunu, kötü yönetilen atığın ise çevresel felaketlere yol açtığını ifade etti.

istanbul vizyonu ve somut hedefler:

Sıfır Atık Vakfı, Saygıdeğer Emine Erdoğan'ın önderliğinde oluşturulan vizyonun yaygınlaştırılması çerçevesinde İstanbul'u sıfır atık başkenti haline getirmeyi hedefliyor. Ağırbaş, Türkiye'nin düşük kaliteli plastiklerinin depolandığı bir ülke değil; yüksek teknoloji, şeffaflık ve izlenebilirlikle atığını yöneten, geri dönüşümde kaliteyi ön planda tutan bir konuma gelmesi gerektiğini söyledi.

Planlar arasında sıfır atık uyumlu teknoparklar, kongre merkezleri, biyo-bozunur ve dönüştürülebilir ürünlerin üretildiği bölgeler ile üreticilerin dönüşümünü destekleyecek alanlar oluşturmak bulunuyor. Ayrıca Sıfır Atık Vakfı'nın daha önce açıkladığı, İstanbul'da önümüzdeki 5 yıl içinde 10'dan fazla uluslararası organizasyon ofisinin açılmasına yönelik vizyonundan hareketle şu ana kadar 1 yıl içinde 2 ofisin açıldığı aktarıldı.

koordinasyon, katılım ve kapsayıcılık:

Valilik başkanlığında kurulacak olan İstanbul Sıfır Atık Başkenti Koordinasyon Kurulu ile çalışmaların 16 milyon İstanbulluyu kapsayacak şekilde yürütüleceği, farklı ilçelerde gençlere, kadınlara ve çocuklara yönelik programlarla toplumun tüm kesimlerinin sürece dahil edileceği ifade edildi. Hedef, İstanbul ve Türkiye'yi sıfır atık çalışmalarında dünyada lider konuma taşımak.

eğitim, araştırma ve uluslararası kurumsallaşma:

Vakfın girişimleri arasında Birleşmiş Milletler Sıfır Atık Vakfı ile İstanbul Teknik Üniversitesi iş birliğinde kurulan Sıfır Atık Enstitüsü bulunuyor. Enstitü bu yıl ilk kez öğrenci kabul edecek; yüksek lisans, doktora ve araştırma düzeyinde plastik ve atık kirliliği çalışmalarını yürütecek, eylem planları ve raporlar hazırlayacak.

Ağırbaş, Sıfır Atık Hareketi'nin 193 ülkede karşılık bulduğunu ve Sıfır Atık Forumu'na 183 ülkeden 5 binden fazla kişinin katıldığını hatırlattı. Ayrıca Sıfır Atık Festivali'ne 1 milyondan fazla katılım olduğu, foruma ilişkin sonuç bildirgesinin 183 ülke tarafından imzalandığı bilgisi paylaşıldı.

iklim gündemi, COP31 ve politika bağlantısı:

Toplantıda COP31'e ev sahipliği yapılacak olması da gündeme alındı. Ağırbaş, Türkiye'nin COP31 sürecinde sıfır atık ve verdiği örnekleri dünya ile paylaşacağını, zirvenin yalnızca iklim konusu değil; kaynak verimliliği, döngüsel ekonomi, atık yönetimi ve insani meselelerin konuşulacağı bir platform olacağını söyledi. Sıfır atık yaklaşımının küresel iklim eyleminin ayrılmaz bir parçası haline getirilmesi hedeflendi.

İstanbul Valisi Davut Gül toplantıda çevre meselesinin milli güvenlik boyutuna da dikkat çekerek, Sıfır Atık vizyonunun Türkiye'den dünyaya yayıldığını ve bu çalışmanın İstanbul gibi metropollerde güçlü koordinasyon, ortak akıl ve kararlı uygulamalarla başarılabileceğini vurguladı. Valinin konuşmasında okulların, üniversitelerin ve sivil toplumun rolüne ilişkin rakamlar da öne çıktı: 60 üniversite, yaklaşık 2 milyon 800 bin öğrenci, 170 bin öğretmen ve 20 binin üzerinde sivil toplum kuruluşu üzerinden toplum hareketi oluşturma hedefi ifade edildi.

Toplantı sonunda İstanbul Valisi Davut Gül ile Sıfır Atık Vakfı Başkanı Samed Ağırbaş hatıra fotoğrafı çektirdi; rapor ve açıklamalar önümüzdeki dönemde yapılacak uygulama ve etkinliklerin temelini oluşturacak şekilde kamuoyuna iletildi.

SIFIR ATIK VAKFI’NDA DÜZENLENEN BASIN TOPLANTISINDA ‘PLASTİK ATIK RAPORU’ KAMUOYUYLA PAYLAŞILDI. TOPLANTIDA GAZETECİLERLE BİR ARAYA GELEN İSTANBUL VALİSİ DAVUT GÜL VE SIFIR ATIK VAKFI BAŞKANI SAMED AĞIRBAŞ AÇIKLAMALARDA BULUNDU.