Kadın girişimciler ihracatta markalarını dünyaya taşımaya hazırlanıyor

UKODER'in hedefi: kadınları doğrudan ihracatçı yapmak

Uluslararası Ticarette Kadın Organizasyonu Derneği (UKODER), Türkiye'de kadınların ihracata sağladığı katkının büyümesine rağmen daha çok kadının kendi şirketleriyle doğrudan ihracatçı olmasını öncelik haline getiriyor. Resmi veriler, kadınların ekonomiye sağladığı katkının somutlaştığını gösterse de dernek bu katkının arkasındaki girişimci kadın sayısını artırmayı amaçlıyor.

Ticaret Bakanlığı verilerine göre kadın çalışanların ihracata katkısı 60,1 milyar dolar seviyesine ulaştı; 2013-2024 döneminde bu katkı yüzde 90,3 artarken, ihracatçı firmalardaki kadın çalışan oranı 2025'te yüzde 29,5 olarak kaydedildi. UKODER Başkanı ve Gümrük Müşaviri Çiğdem Ağdağ, bu rakamların Türkiye'nin ihracat potansiyelini büyütme fırsatı sunduğunu vurguluyor.

kadınların ihracattaki ekonomik gücü:

Veriler, kadın emeğinin yalnızca hacimsel olarak değil, katma değerli alanlarda da güçlendiğini ortaya koyuyor. Orta-yüksek ve yüksek teknolojili ürün ihracatına kadınların katkısı 2013-2025 döneminde yüzde 176 artarak 22,2 milyar dolar seviyesine ulaştı. Ağdağ, bu artışın yeni pazar fırsatlarına dönüştürülmesi gerektiğini belirterek, "Artık bu potansiyeli daha fazla kadın ihracatçıya dönüştürmeliyiz. Türkiye’nin herhangi bir ilinde üretim yapan bir kadın girişimcinin ürününü Avrupa’ya, Amerika’ya veya Orta Doğu’ya satabilmesi ulaşılabilir bir hedef olmalı" dedi.

UKODER'in yaklaşımı sadece rakamların yükseltilmesi değil; kadınların kendi markalarıyla dünya pazarlarında görünür olması üzerine kurulu. Ağdağ, "Kadınlarımız üretiyor, istihdam oluşturuyor, şirketlerde çalışıyor ve Türkiye’nin ihracatına milyarlarca dolarlık katkı sağlıyor. Ancak bizim sormamız gereken soru şu: Bu kadınların kaçı kendi markasıyla dünya pazarlarında yer alıyor? Kaçı kendi ihracatını gerçekleştiriyor?" sözleriyle bu ayrımı vurguluyor.

eğitim, finansman ve ağ desteği:

Ulaşılabilirlik ve bilgi eksikliğinin giderilmesi çalışmanın merkezinde yer alıyor. UKODER, Ticaret Bakanlığı koordinasyonunda, Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) ve TİM WINGS ile birlikte yürütülen Kadın Gücüyle Kalkınma Projesi kapsamındaki programlarla yedi bölgeyi kapsayan eğitimler veriyor. Programlarda e-ticaret süreçleri, ihracat kredileri ve Eximbank destekleri, mal ve hizmet ihracatına yönelik devlet destekleri, vergilendirme ve ithalat mevzuatı, lojistik ve risk yönetimi gibi konular ele alınıyor.

Bu kapsamda Konya'da 23 Eylül 2026 tarihinde Konya Ticaret Odası ev sahipliğinde düzenlenen eğitim, projenin saha ayağına örnek teşkil ediyor. Programın mentorluk bileşeniyle kadınların ihracat süreçlerinde uzman desteğine erişimi güçlendirilmesi hedefleniyor. Ağdağ, "Bir kadın girişimcinin iyi bir ürün üretmesi, uluslararası pazarda başarılı olması için tek başına yeterli değil. Hangi ülkeye ihracat yapacağını, gümrük işlemlerini, lojistik maliyetlerini, uluslararası ödeme yöntemlerini ve devlet desteklerini bilmesi gerekiyor" diyerek eğitimin önemini özetliyor.

UKODER ayrıca kadın ihracatçılar için ulusal ve uluslararası ağlar oluşturmayı, ihracat yapan kadınların yeni pazarlara erişimini kolaylaştırmayı ve henüz ihracata başlamamış kadınlara rehberlik etmeyi sürdürüyor. Ağdağ, "Hedefimiz Türkiye’nin her bölgesinde kadın girişimcilere ulaşmak, onları uluslararası ticaret ağlarıyla buluşturmak ve yurt dışındaki iş birliklerimizi büyütmek" ifadeleriyle derneğin yaygınlaşma hedefini paylaşıyor.

Derneğin önceliği yalnızca kadınların ihracata katkılarını artırmak değil; daha fazla kadının kendi markasıyla yurtdışına çıkması ve doğrudan ihracat yapan girişimci sayısının yükselmesi. Ağdağ, "Bir kadının ihracatçı olması, yalnızca kendi işletmesinin büyümesi anlamına gelmiyor. Yeni istihdam, yeni pazarlar, yeni markalar ve ülkemize döviz kazandırılması anlamına da geliyor" diyerek hedefin ekonomik ve toplumsal etkisini özetliyor.

UKODER'in çalışmaları, bilgiye erişim, finansman, mentorluk ve uluslararası iş bağlantılarını geliştirmeye odaklanarak kadınların ihracata girişini kolaylaştırmayı amaçlıyor. Dernek, ihracata hazır hale gelen ya da ihracata başlamak isteyen tüm kadınlara kapısını açık tutarak, birlikte öğrenen ve birbirine destek olan bir kadın ihracatçı ağı oluşturmayı hedefliyor.

ULUSLARARASI TİCARETTE KADIN ORGANİZASYONU DERNEĞİ (UKODER) BAŞKANI VE GÜMRÜK MÜŞAVİRİ ÇİĞDEM AĞDAĞ