Lüks vitrinler kırıldı, sokaklar yağmalandı: Fransa’da mağazalar ağır zarar gördü
protestoların hedefi lüks ve teknoloji mağazaları:
17 Ekim'de başlayan protestolar sırasında Paris, Marsilya, Lyon, Lille ve Bordeaux başta olmak üzere birçok kentte alışveriş caddeleri saldırı ve yağmanın odağı haline geldi. Maskeli grupların vitrinleri kırdığı, güvenlik kepenklerini zorladığı ve içerdeki ürünleri çaldığı görüntüler sosyal medyada geniş yer buldu. Olayların ardından sokaklarda kırık camlar, boş ürün kutuları ve tahrip edilmiş mağazalar kaldı; birçok esnaf vitrinlerini tahta panellerle kapatmak zorunda kaldı.
Marsilya'da Rolex, Hermes ve Louis Vuitton gibi mağazalara yönelik saldırılar en dikkat çeken görüntüleri üretti. Rolex mağazasında saatler ve saat kutularının alındığı, Louis Vuitton mağazalarından ise çok sayıda lüks çanta, aksesuar ve yaklaşık 100 bin euro değerinde bir seyahat bavulunun çalındığı bildirildi. Çalınan saatlerin adedi ve toplam değeri hakkında henüz net bir rakam paylaşılmadı.
şehir ve mağaza bazında tahribat:
Paris’in Avenue Montaigne ve Boulevard Magenta gibi lüks alışveriş bölgelerinde Celine, Dior ve diğer markaların mağazaları hedef oldu; bazı vitrinler tamamen kırıldı. Lille’de yaklaşık 50 kişilik bir grup, Louis Vuitton mağazasının zırhlı kapısını demir çubuklarla kırmaya çalıştı ancak içeri giremedi. BHV Marais, Galeries Lafayette ve diğer büyük alışveriş merkezlerinde de yağma ve tahribat girişimleri kaydedildi.
Bordeaux’nun Sainte-Catherine Caddesi'nde yağmalandıktan sonra Decathlon mağazasının ateşe verildiği, alevlerin binaya yayıldığı ve çevrede ayakkabılar, kıyafet askıları ile kırık camlar bıraktığı bildirildi. Bazı kentlerde saldırılar 18 Ekim'de de devam etti.
elektronik ürünler, takip ve ikinci el satış:
Teknoloji mağazaları da ağır darbe aldı. Lille ve Bordeaux'daki Apple mağazalarından çok sayıda iPhone, iPad ve Mac bilgisayar çalındı; bir çalınan iPhone uzaktan kilitlenerek ekranda cihazın Lille'deki Apple mağazasına götürülmesi gerektiğini belirten bir uyarı gösterdi. Bazı çalınan ürünlerin daha sonra ikinci el satış platformlarında görüldüğü, SFR mağazalarında ise raflardan alınan telefonların dışarıda bekleyenlere fırlatıldığı kaydedildi.
Elektronik eşya zincirleri, süpermarketler ve küçük işletmelerin de benzer saldırılara maruz kaldığı; çalınan ürünlerin bir kısmının sokakta yaşayan evsizlere dağıtıldığı görüntülerin de sosyal medyada yer aldığı belirtildi.
esnafın zararları ve devletin acil destek adımları:
Mağazalarını korumaya çalışan küçük işletme sahipleri ağır kayıplar bildirdi. Paris’te telefon ve bilgisayar mağazası sahibi Jahirul Azam, iş yerinden 50 iPhone, 70 Samsung telefon, yaklaşık 50 bilgisayar ve kasadaki 8 bin euro'nun çalındığını, toplam zararının en az 140 bin euro olduğunu söyledi. Lyca Mobile mağazası sahibi Hassan Robiul ise dört ay önce devraldığı iş yerinden 200 bin euroyu aşkın ürünün çalındığını ve mağazası önünde gözyaşlarına boğulduğunu bildirdi; kendisi için başlatılan yardım kampanyasında toplanan bağış miktarı 80 bin euroyu aştı.
Fransa Ticaret Bakanı Serge Papin, ülke genelindeki olaylarda en az 3 bin işletmenin zarar gördüğünü tahmin ettiklerini açıkladı. Perakende zincirlerinden Carrefour 50 mağazasının etkilendiğini, bunlardan 19’unun yağmalandığını; Intermarché ise yaklaşık 10 mağazasının zarar gördüğünü bildirdi.
Başbakan Sebastien Lecornu kriz toplantısının ardından mağdurlara yönelik acil destek önlemleri açıkladı: faaliyetlerini durdurmak zorunda kalan işletmeler için yarından itibaren yüzde 100 kısa çalışma desteği, mağdur esnaf için özel destek fonu, sigorta tazminatlarının hızlandırılması ve vergi ile sosyal güvenlik ödemelerinde kolaylık sağlanması gibi adımlar planlandı.
Esnaf ve perakende temsilcileri, özellikle Noel ve yılbaşı alışveriş dönemi öncesinde stok hazırlıkları yapan işletmelerin yeniden faaliyete geçebilmesi için acil nakit ve onarım desteği talep ediyor. Olayların ekonomik boyutunun yüz milyonlarca euroyu bulabileceği uyarısı yapılıyor.
Fransa'da 17 Ekim'deki protestolarda Rolex ve Louis Vuitton gibi lüks markaların mağazaları ile teknoloji işletmeleri yağma ve tahribatın hedefi olurken, çalınan ürünler arasında saatler, lüks çantalar ve yaklaşık 100 bin euro değerinde büyük bir seyahat bavulu da yer aldı.