Malazgirt'te yüzleşen katmanlar: savaş alanı ve kent arkeolojisi bir arada
Malazgirt'te arkeolojik çalışmaların güncel tablosu:
Muş'un Malazgirt ilçesinde yürütülen iki eş zamanlı arkeolojik çalışma, bölgenin hem savaş alanı izlerini hem de tarihi kent dokusunu bilimsel yöntemlerle ortaya çıkarmaya devam ediyor. 2020 yılında başlatılan Malazgirt Savaş Alanı Tarihi ve Arkeolojik Yüzey Araştırması Projesi ile 2025'te başlayan Tarihi Malazgirt Kenti Kazısı kapsamında yapılan yüzey araştırmaları ve kazılarda önemli metal buluntular ve yapısal veriler elde edildi.
Çalışmaları yerinde inceleyen Muş Kültür ve Turizm Müdürü Mehmet Şengül, projelerin bilimsel yürütücüsü Prof. Dr. Adnan Çevik ile birlikte kazı ekibinden bilgi aldı. Heyette ayrıca Muş Müze Müdürü Yunus Mübarek Gürler ve Muş Kültür ve Turizm Şube Müdürü İlhami Tepeli de bulundu.
Kazıların bulguları:
Yüzey araştırmalarında elde edilen buluntular arasında Roma ve Bizans dönemlerine ait sikkeler, çok sayıda ok ve mızrak ucu ile askeri nitelikli metal nesneler dikkat çekiyor. İç Kale'de yürütülen kazılarda giriş bölümünde yeni bir mekan gün yüzüne çıkarılırken, Arap Mezarlığı olarak bilinen alanda yapılan çalışmalarda tarihî Müslüman mezarlığına ait yedi mezar bilimsel yöntemlerle belgelenip kayıt altına alındı.
Bugüne kadar kazılarda ortaya çıkarılan eser sayısı yaklaşık 2 bin olarak açıklandı; bu eserler şu anda yapımı son aşamaya gelen kazı evinde muhafaza ediliyor. İç Kale buluntuları ve mezarlık belgeleri, Malazgirt'in Orta Çağ dönemine ilişkin tarihî süreçlerin daha iyi anlaşılmasına katkı sağlıyor.
Projeler, amaçlar ve sergileme planları:
Projelerin birincisi olan savaş alanı araştırması, Prof. Dr. Adnan Çevik bilimsel yürütücülüğünde ve Bitlis Ahlat Müze Müdürlüğü denetiminde 2020'den bu yana sürdürülüyor; çalışma, 1071 Malazgirt Meydan Muharebesi'nin gerçekleştiği alanı bilimsel yöntemlerle tespit etmeyi amaçlıyor. İkinci proje ise Malazgirt Kalesi iç bölümünde MAUN Öğretim Üyesi Dr. Ahmet Oğuzhan Karaçetin başkanlığında yürütülüyor.
Muş Kültür ve Turizm Müdürlüğü, buluntuların hem Malazgirt'te hem de Muş Arkeoloji Müzesinde sergilenmesini planlıyor. Ayrıca, Cumhurbaşkanımızın konuşmalarını gerçekleştirdiği alana bir Deneyim Müzesi kurma hedefi bulunuyor; elde edilen eserlerin bir kısmı burada ziyaretçilerle buluşturulacak. Çalışmaların, Cumhurbaşkanımızın tensipleri ve Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın himaye ve destekleriyle sürdüğü vurgulandı.
Muş Kültür ve Turizm Müdürü Mehmet Şengül, kazıların yalnızca arkeolojik veriler üretmediğini, aynı zamanda bölgenin tarih, kültür ve turizm potansiyelinin açığa çıkarılması açısından da önem taşıdığını belirtti. Şengül, proje destekçilerine teşekkür ederek kazıların önümüzdeki yıllarda da kararlılıkla devam edeceğini ve 25 Ağustos'ta Ahlat ile 26 Ağustos'ta Malazgirt'te düzenlenecek programlara yerli ve yabancı misafirlerin davetli olduğunu açıkladı.
Yüzey araştırmalarının kapsamı, Malazgirt ilçe merkezi ile Harabesor, Örenşar, Kanlıdere, Aydınlık Mevkii, Afşin, Ziyarettepe, Aytaç Düzü, Gezo Düzü ve Çivi Düzü gibi geniş bir coğrafyayı kapsıyor; elde edilen veriler bölgenin tarihî gelişiminin daha ayrıntılı yorumlanmasına olanak tanıyor.
Malazgirt'te tarihi miras gün yüzüne çıkıyor