Meslekler yok olmuyor, biçimleri değişiyor: tercihte hangi kriterler öne çıkmalı
YKS tercihi ve iş dünyasının beklentileri:
Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) sonuçlarının açıklanmasıyla başlayan tercih dönemi, milyonlarca genç için geleceğe yön verecek kritik bir eşiktir. Kocaeli Sağlık ve Teknoloji Üniversitesi (KOSTÜ) Rektörü Prof. Dr. Muzaffer Elmas, adaylara bu süreçte yalnızca bölümün popülaritesine veya üniversitenin geçmişine bakılmaması gerektiğini, daha çok mezuniyetten sonra öğrenciyi ayakta tutacak becerilerin sorgulanması gerektiğini vurguladı.
Elmas öğrencilerin tercih yaparken temel derslerin ötesinde hangi yetkinliklerin kazandırıldığına bakmasını öneriyor. Ona göre üniversiteler, mezunların mezuniyet sonrasında dünyadaki hızlı değişime kolayca uyum sağlayabilecekleri becerileri vermek zorunda. Bu bakış, tercihleri sadece kurumun yaşı veya hocaların kıdemi gibi geleneksel ölçütlerle değerlendirmekten uzaklaştırıyor.
KOSTÜ'nün eğitim modeli ve 'gelecek gelmiştir':
Prof. Dr. Muzaffer Elmas, 'Aslında gelecek gelmiştir' ifadesini sık kullandıklarını belirterek, KOSTÜ'nün eğitim modelini bu anlayışla yeniden şekillendirdiklerini anlattı. Üniversitede bilgi aktarımının büyük kısmının yapay zeka araçları ve dijital desteklerle sağlandığını, akademisyenlerin ise daha çok öğrenci gelişimine rehberlik eden mentör ve eğitim koçları konumuna geçtiğini söyledi.
Modelin uygulama detayları arasında ders içeriklerinin öğrencilerin muhakeme ve analiz yeteneklerini geliştirecek biçimde yeniden tasarlanması, farklı yetkinliklerin entegre edilmesi ve mezunların birden fazla alanda çalışabilme esnekliğinin hedeflenmesi bulunuyor. Elmas, bu yaklaşımı 'bilgi aktarma dönemi kapanıyor' sözleriyle özetledi ve KOSTÜ'nün bu sistemi uygulayan 'belki de Türkiye'deki ilk üniversiteyiz' ifadelerini paylaştı.
YÖK'ün son dönemde getirdiği mikro yeterlikler yönetmeliğinin de üniversitelere esneklik sağladığını ve bu dönüşümü desteklediğini belirtti. Bu düzenlemelerin üniversitelere, öğrencilere iş dünyasında talep görecek becerileri kazandırma fırsatı verdiği vurgulandı.
yapay zeka ve mesleklerin dönüşümü:
Elmas, mesleklerin tamamen yok olmasından ziyade uygulama biçimlerinin değişeceğini, sıradan işlerin yapay zeka tarafından üstlenileceğini söyledi. Ona göre bu süreç doğrusal olmayacak; hızla yukarı doğru bir ivme kazanacak ve yapay zekanın etkilemediği hiçbir şey kalmayacak düzeye ulaşacak. Bu dönüşümün sağlık başta olmak üzere birçok alanda belirgin etkiler yaratacağına dikkat çekti.
Bu değişimde fırsatların da bulunduğunu belirten Elmas, süreci iyi yöneten kişi, kurum veya işletmeler için büyük avantajlar oluşacağını ifade etti. Cenevre'de Birleşmiş Milletlerin düzenlediği bir yapay zeka fuarında bir robotla sohbet ettiğini ve robotun üniversiteyi tanıttığını, Türkiye ile ilgili sorulara da tatmin edici yanıtlar verdiğini aktardı. Bu anekdot, bazı rutin iletişim ve bilgilendirme işlerinin gelecekte farklı araçlarla yapılabileceğinin somut bir örneği olarak sunuldu.
aileler, gençler ve tercih dengesi:
Prof. Dr. Elmas, gençlerin teknolojiye ve dünyaya bakış açılarının ebeveynlerinden farklı olduğunu, bu nedenle üniversite ve ailelerin gençleri onların araçlarıyla yönlendirebilmesi gerektiğini söyledi. Tercihlerde doğru yaklaşımın; aile tecrübesi, öğrencinin yeteneği ve isteği, güncel meslek verileri ile üniversitenin sunduğu imkanların birlikte değerlendirilmesi olduğunu vurguladı.
Sonuç olarak Elmas, bu dönüşüm döneminde endişeden çok hazırlığın ön plana alınması gerektiğini belirtiyor. Elini çabuk tutan, değişimi anlayıp yönetenler için bu süreç büyük bir fırsat sunuyor; bu yüzden tercih aşamasında hangi kurumun öğrencilere adaptasyon ve çok yönlü beceri kazandırdığı en önemli kıstas olmalı.
KOCAELİ SAĞLIK VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ REKTÖRÜ PROF. DR. MUZAFFER ELMAS