Midye kabuklarından deniz için yaşam alanı: genç tasarımcının uluslararası başarısı

Midye kabuklarından deniz için yaşam alanı: genç tasarımcının uluslararası başarısı

İzmir Ekonomi Üniversitesi Endüstriyel Tasarım Bölümü mezunu Nermin Sena Özger, çocukluktan gelen deniz tutkusunu tasarımla birleştirerek uluslararası bir başarıya imza attı. Özger, atık midye kabuklarını yapay resiflere dönüştüren girişimi NeSea ile Birleşmiş Milletler Endüstriyel Kalkınma Örgütü (UNIDO) ve Dünya Ticaret Merkezleri Birliği iş birliğinde düzenlenen Blue Economy Global Call 2026 yarışmasının "Kıyı ve Deniz Turizmi ve Rekreasyon" kategorisinde birincilik elde etti.

Prototiplerden uygulamaya: Seferihisar Telgraf Koyu'nda ilk adımlar:

2016 yılında İEÜ Endüstriyel Tasarım Bölümü'nden mezun olan ve aynı üniversitede "Tasarım Çalışmaları" alanında yüksek lisansını tamamlayan Özger, NeSea ile midye dolma işletmeleri ve midye işleyen ihracatçı firmaların tesislerinden çıkan kabukları toplayarak işe başladı. Kısa sürede geliştirdiği dört yapay resif prototipi, İzmir Büyükşehir Belediyesi iştiraki İZDENİZ A.Ş. tarafından satın alınarak Seferihisar'daki Telgraf Koyu'na yerleştirildi.

Bilimsel iş birliği ve ölçek büyütme:

Özger, İZDENİZ A.Ş. ile birlikte yürütülen ve TÜBİTAK 1707 Ar-Ge Projesi kapsamında Telgraf Koyu'na ilave olarak 35 yeni resif yerleştireceklerini belirtti. Projenin hedefleri arasında atık miktarını azaltmak, bölgeyi dalgıçlar ve su altı fotoğrafçıları için cazibe merkezine dönüştürmek ve deniz canlılarına yeni yaşam alanları sağlamak bulunuyor.

NeSea'nın hem malzeme değerlendirmesi hem de ekolojik işlevsellik açısından tasarım odaklı bir çözüm sunduğunu vurgulayan Özger, tasarım eğitiminde öğrendiği "işlev, malzeme, sürdürülebilirlik ve kullanıcı ilişkisi" yaklaşımlarının projenin merkezinde olduğunu ifade etti. Atık olarak görülen midye kabuklarının denize geri dönerek yapay resif haline gelmesi fikri, projenin temel çıkış noktasını oluşturdu.

Deniz ve su altı ekosistemleriyle kurduğu kişisel bağın çalışmalarına yön verdiğini belirten Özger, dalış ve yelken eğitmenliği ile su altı fotoğrafçılığının tasarım sürecine doğrudan katkı sağladığını anlattı. Su altı fotoğrafçılığı sayesinde canlıların hangi yapılar üzerine tutunduğunu, hangi boşlukları tercih ettiklerini ve ortamın hangi noktalarında daha yoğun yaşam alanları oluştuğunu gözlemleyerek prototip tasarımlarını şekillendirdi.

Özger ayrıca, profesyonel olmayan ama düzenli katıldığı su altı fotoğraf eğitimlerinin ekipman kullanımı, kompozisyon ve canlı gözlemi konularında önemli kazanımlar sağladığını söyledi. Bu deneyimler, tasarımın hem canlıların davranışlarına uygun hem de dalgıçların gözlem ve görüntüleme ihtiyaçlarına cevap veren bir yapıda olmasına katkı sağladı.

Ulusal düzeyde de faaliyet gösteren Özger, bu yıl Türkiye Sualtı Sporları Federasyonu (TSSF) tarafından düzenlenen Altın Palet Sualtı Görüntüleme Türkiye Şampiyonasında fotoğrafçı Celil Çağlar'ın dalış eşi olarak yer aldı; ekip olarak balık kategorisinde birincilik, mobil cihaz kategorisinde ise ikincilik elde etti. Özger, yarışma deneyiminin dalış sırasında belirli noktalarda uzun süre kalmanın getirdiği gözlem fırsatlarını arttırdığını ve tasarım açısından doğrudan katkıda bulunduğunu belirtti.

Blue Economy Global Call 2026'daki başarının ardından Özger'in ödülünü 30 Eylül'de İtalya'nın başkenti Roma'da düzenlenecek törende alması bekleniyor. Bu uluslararası ödül, NeSea projesinin yalnızca yerel bir girişim olmaktan çıkıp küresel mavi ekonomi gündeminde de yer aldığını gösterdi.

Özger, projenin kendisi için sadece kişisel bir başarı olmadığını, aynı zamanda deniz ekosistemini korumaya yönelik tasarım odaklı çözümlerin etkisini göstermesi bakımından da önemli olduğunu belirtti. Genç tasarımcılara ve girişimcilere ilham vermeyi amaçlayan bu örnek, deniz tutkusu, tasarım bilgisi ve kararlılığın nasıl somut bir faydaya dönüşebileceğini ortaya koyuyor.

İZMİR EKONOMİ ÜNİVERSİTESİ (İEÜ) ENDÜSTRİYEL TASARIM BÖLÜMÜ MEZUNU NERMİN SENA ÖZGER, ÇOCUKLUKTAN GELEN DENİZ TUTKUSUNU ULUSLARARASI ALANDA BÜYÜK BİR BAŞARIYLA TAÇLANDIRDI.