Müslüman ülkelerden Kolombiya'nın Kudüs hamlesine tepki

İslam dünyası kararın uluslararası hukuka aykırı olduğunu vurguladı

Kolombiya'nın İsrail büyükelçiliğini işgal altındaki Kudüs'e taşıyarak yeniden açması, Mısır, Ürdün, Suudi Arabistan, İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) ve Filistin yönetimi tarafından ortak tepkiyle karşılandı. Yapılan açıklamalarda kararın 'hükümsüz' ve 'gayrimeşru' olduğu, bölgedeki barış sürecine zarar verdiği ifade edildi.

Mısır ve Ürdün'ün açıklamaları:

Mısır Dışişleri Bakanlığı, adımı sert ifadelerle kınayarak bunun uluslararası hukuku ve uluslararası meşruiyet kararlarını ihlal ettiğini belirtti. Kahire açıklamasında söz konusu adımın işgal altındaki Kudüs'ün yasal ve tarihi statüsünü etkileyen 'oldubitti girişimi' olduğu vurgulandı.

Ürdün Dışişleri Bakanlığı da benzer bir tutum sergileyerek, Kudüs'ün statüsünü veya hukuki konumunu değiştirmeyi amaçlayan her türlü adımın 'hükümsüz, gayrimeşru ve hiçbir hukuki sonuç doğurmayan niteliğe' sahip olduğunu kaydetti. Ürdün, adil ve kapsamlı bir barış için 4 Haziran 1967 sınırları temelinde ve başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız bir Filistin devletinin kurulması gerektiğini yineledi.

Suudi Arabistan, İİT ve Filistin'den uyarılar:

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı, büyükelçiliğin açılmasının işgal altındaki Kudüs'ün yasal ve tarihi statüsünü doğrudan zedelediğini ve uluslararası toplumun kente ilişkin yerleşik tutumuyla çeliştiğini bildirdi. Riyad, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi de dahil olmak üzere uluslararası toplumu, İsrail'in tek taraflı statü değişikliğine yönelik adımlarını durdurmak için harekete geçmeye çağırdı.

İİT Genel Sekreteri Ismail Ould Cheikh Ahmed, Kolombiya'nın adımını kınayarak bunun uluslararası hukuku ve özellikle 1980 yılında kabul edilen 478 sayılı karar başta olmak üzere ilgili BMGK kararlarını ihlal ettiğini belirtti. İİT, Kolombiya hükümetine kararını yeniden gözden geçirme ve geri çekme çağrısı yaptı; uyarıda bu adımın İsrail işgalinin kalıcılaşmasına katkıda bulunacağı ve iki devletli çözüm çabalarını baltalayacağı ifade edildi.

Filistin Dışişleri Bakanlığı da büyükelçiliğin açılışını kınayarak bu durumun Filistin halkının haklarının ihlali olduğunu ve Kudüs'ün yasal ile tarihi statüsünü değiştirmeyi amaçlayan kararların hiçbir hukuki geçerliliğinin bulunmadığını vurguladı.

İslam dünyasının açıklamaları, ortak vurgularla uluslararası kararlara saygı, iki devletli çözüm ve statü değişikliklerinin kabul edilemezliği üzerinde yoğunlaştı.

Kolombiya'nın siyasi tercihleri ve uluslararası tablolama:

Karar, Devlet Başkanı Abelardo de la Espriella yönetimindeki Kolombiya'nın İsrail ile diplomatik ilişkilerini yeniden tesis etme sürecinin bir parçası olarak atıldı. Bu adım, selefi Gustavo Petro'nun Gazze Şeridi'ndeki 'soykırım niteliğindeki savaş' gerekçesiyle 2024'te İsrail ile ilişkileri kesme yönündeki kararı sonrasında geldi.

Uluslararası normlar açısından, çoğu ülke büyükelçiliklerini Tel Aviv'de tutarken; ABD, Guatemala, Honduras, Kosova, Papua Yeni Gine, Paraguay, Fiji, Nauru ve bağımsızlık iddia eden sözde 'Somaliland' bölgesinin bazı temsilcilikleri Kudüs'te bulunduruyor. Bu durum, Kudüs'ün statüsüne ilişkin küresel uzlaşı eksikliğini ve diplomatik duruşların bölgesel tepkilere nasıl yansıdığını gösteriyor.

Gelen tepkiler, Kolombiya'nın kararının sadece hukuki değil aynı zamanda diplomatik ve bölgesel sonuçları olabileceği uyarısını içeriyor. İlgili aktörler, kararın geri çekilmesini ve uluslararası meşruiyete saygı gösterilmesini talep ediyor.

MISIR, ÜRDÜN, SUUDİ ARABİSTAN VE İSLAM İŞBİRLİĞİ TEŞKİLATI’NDAN (İİT) YAPILAN AÇIKLAMALARDA, KOLOMBİYA’NIN İSRAİL BÜYÜKELÇİLİĞİNİ İŞGAL ALTINDAKİ KUDÜS’E TAŞIYARAK YENİDEN AÇMASI KINANDI. AÇIKLAMALARDA KARARIN HÜKÜMSÜZ VE GAYRİMEŞRU NİTELİKTE OLDUĞU VE BÖLGEDEKİ BARIŞA YÖNELİK GİRİŞİMLERİ BALTALADIĞI VURGULANDI.