Orta vadeli programda yol haritası: enflasyon yıl sonunda yüzde 28,4, 2029'da tek haneli hedef

OVP duyurusu ve toplantının kapsamı

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, 2027-2029 dönemini kapsayan Orta Vadeli Programı'nı (OVP) Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde düzenlenen basın toplantısında açıkladı. Toplantıya Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, TCMB Başkanı Fatih Karahan, Strateji ve Bütçe Başkanı İbrahim Şenel ve Cumhurbaşkanı Genel Sekreteri Hakkı Susmaz katıldı. Program; büyüme, enflasyon, istihdam, bütçe dengesi ve cari açık başta olmak üzere temel makroekonomik hedefleri ve uygulama önceliklerini içeriyor.

küresel görünüm ve varsayımlardaki güncelleme:

Yılmaz, dünya ekonomisinin son dönemde ekonomik, teknolojik ve jeopolitik gelişmelerin iç içe geçtiği, öngörülebilirliğin azaldığı bir süreçten geçtiğini belirtti. Programın hazırlanmasında esas alınan varsayımlar savaşın etkisiyle güncellendi: Brent petrol fiyatı varsayımı geçen OVP'de 64,3 dolar iken bu yıl ortalama 89,3 dolara yükseldi. Enerji dışı emtia fiyatları için daha önce beklenen yüzde 5,7 düşüş yerine yüzde 18,6 artış öngörülürken, küresel enflasyon tahmini yüzde 3,6'dan yüzde 4,7'ye çıktı.

enflasyon beklentisi, dış denge ve rezervler

Yılmaz, program çerçevesinde 2026 yılı için enflasyon tahmininin yılsonunda yüzde 28,4 olmasını beklediklerini açıkladı. 2026 Ağustos itibarıyla enflasyonun yüzde 31,5 seviyesine gerilediğine dikkat çekildi; Merkez Bankası hesaplarına göre savaşın enflasyon üzerindeki doğrudan ve dolaylı etkileri yaklaşık 7 puan olarak değerlendiriliyor.

Dış dengeye ilişkin güncellemelerde enerji maliyetlerindeki artışın etkisi vurgulandı: enerji ithalatı tahmini 63 milyar dolardan 71 milyar dolara yükseldi, dış ticaret açığı tahmini 96 milyar dolardan 105 milyar dolara çıktı. Buna bağlı olarak cari işlemler açığının milli gelire oranı güncellenerek yüzde 2,6 olarak öngörüldü. Turizm gelirleri tahmini ise 68 milyar dolardan 65 milyar dolara revize edildi.

Rezervlerdeki gelişmeye de işaret eden Yılmaz, brüt rezervlerin 89,7 milyar dolar artarak 188,2 milyar dolara ulaştığını belirtti. Risk priminin 700'lü seviyelerden bugün 220'nin altına indiği, TL mevduatının payının ise önceki dönemlerdeki yüzde 31,6'dan 28 Ağustos itibarıyla yüzde 61,5'e yükseldiği ifade edildi. Ayrıca Kur Korumalı Mevduat uygulamasından çıkışın sorunsuz tamamlandığı hatırlatıldı.

büyüme, istihdam ve dış denge hedefleri:

Programda 2026 büyüme tahmini yüzde 3,3 olarak güncellenmiş; kademeli güçlenmeyle 2027'de yüzde 4,2, 2028'de yüzde 4,6 ve 2029'da yüzde 5 hedefleniyor. İşsizlik oranında da düşüş öngörülüyor: 2026 için yüzde 8,1 beklentisi, 2027'de yüzde 8, 2028'de yüzde 7,8 ve 2029'da yüzde 7,6 olarak paylaşıldı. Program döneminde yaklaşık 2,1 milyon ilave istihdam oluşturulması hedefleniyor.

Program ayrıca 2026 sonunda milli gelirin ilk kez 1,8 trilyon doları aşmasını, kişi başı milli gelirin ise 20 bin doları geçmesini öngörüyor. Dönem sonunda milli gelirin 2,2 trilyon doların üzerine taşınması ve kişi başına gelirin 25 bin dolar seviyesine ulaşması hedefleri de yer alıyor.

politikalar, tasarruf ve sektörel destekler

Programın temel önceliğinin fiyat istikrarını kalıcı hâle getirerek enflasyonu tek haneli seviyelere indirmek olduğu vurgulandı. Bu kapsamda para, maliye ve gelir politikalarının eş güdümlü uygulanmasına devam edilecek, yönetilen fiyatlar ve tarımsal alım fiyatlarının program hedefleriyle uyumuna dikkat edilecek. Gıda fiyatlarındaki oynaklığı sınırlandırmak için arz yönlü tedbirler hızlandırılacak.

Harcama disiplinine ilişkin uygulamalar da öne çıktı: Uygulanan Tasarruf Genelgesi ile bütçe harcamalarının payı uzun dönem ortalaması olan yüzde 4,6'dan 2024'te yüzde 3,1'e, 2025'te ise yüzde 2,9'a geriledi. Genelge kapsamında 260 kamu idaresi yakından takip ediliyor ve bugüne kadar 2 bin 16 harcama biriminde denetim gerçekleştirildi.

Sanayi ve yatırım destekleri programın önemli ayağını oluşturuyor. İmalat sanayii için veriye dayalı kapsamlı bir güçlendirme programı öngörülüyor; 250 milyar lira büyüklüğünde ilave kredi desteği sağlanacak ve orta-yüksek ile yüksek teknoloji yatırımları için 750 milyar lira tutarında YTAK kredileri kullandırılmaya devam edilecek. Sanayide elektrik ve doğalgaz maliyetlerini azaltıcı sübvansiyonlar, istihdam koruma destekleri, lojistik ve üretim maliyetlerini düşürücü tedbirler öncelikler arasında yer alıyor.

Altyapı ve yatırım artışları da açıklandı: sulama yatırımları yüzde 42, içme suyu yüzde 71, organize tarım bölgesi yatırımları yüzde 103, Maden Tetkik ve Arama yatırımları yüzde 139, sanayi altyapı yatırımları yüzde 54, savunma harcamaları yüzde 229 ve sosyal konut yatırımları yüzde 150 artırılıyor. Demiryolu projelerine ayrılan kaynak da yüzde 49 yükseltildi.

finansal sistem ve dijital para hedefleri:

Finansal sistemin kaynak tabanını güçlendirmek amacıyla yurt içi tasarrufların artırılması, uzun vadeli tasarrufları teşvik eden mekanizmaların yaygınlaştırılması ve finansal okuryazarlığın güçlendirilmesi planlanıyor. Düzenleyici çerçeve, banka dışı finans kuruluşlarını da kapsayacak şekilde geliştirilecek. Ayrıca dijital Türk lirasının kullanıma sunulmasına yönelik çalışmaların sürdürüleceği kaydedildi.

Yılmaz, programın kararlılıkla uygulanmasıyla dönem sonunda daha adil dağılım sağlayan, istihdam üreten ve ekonomik ölçeğini büyüten bir Türkiye hedeflediklerini belirtti. Enflasyonun program dönemi sonunda yeniden tek haneli seviyelere inmesi, mali disiplinin korunması ve büyümenin kalitesinin artırılması temel hedefler arasında yer alıyor.

CUMHURBAŞKANI YARDIMCISI CEVDET YILMAZ, 2027-2029 DÖNEMİNİ KAPSAYAN ORTA VADELİ PROGRAMI (OVP) CUMHURBAŞKANLIĞI KÜLLİYESİ’NDE DÜZENLENEN BASIN TOPLANTISIYLA AÇIKLADI.