Sahada biriken tecrübe kadroya dönüşmeli: PİKTES öğretmenlerinin istihdam talebi
PİKTES öğretmenlerinin istihdam ve özlük hakları:
Eğitimciler Birliği Sendikası (Eğitim-Bir-Sen) tarafından yayımlanan ‘PİKTES Projesinin Öğretmen Boyutu: İstihdam, Özlük Hakları ve Uygulamada Karşılaşılan Sorunlar’ başlıklı Eğitime Bakış Politika Notu, PİKTES kapsamında görev yapan öğretmenlerin yıllardır süren istihdam belirsizliğini yeniden gündeme taşıdı. Notta, sahada edindikleri deneyim ve uzun yıllar boyunca Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) bünyesindeki okullarda fiilen yürüttükleri hizmete rağmen bu çalışanların 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında belirli süreli iş sözleşmeleriyle çalıştığına dikkat çekildi.
Sendika, projenin başlatıldığı dönemde yaklaşık 6 bin öğretici ile yola çıkıldığını, yıllar içinde KPSS yoluyla kadrolu öğretmenliğe geçenler ve emekli olanlar nedeniyle sayının gerilediğini, güncel verilerle PİKTES’te görev yapan Türkçe ve Arapça öğreticileri ile rehber danışmanların sayısının 3 bin 80 düzeyinde olduğunu aktardı.
projenin kapsamı ve saha rolü:
Türk Eğitim Sisteminde Çocuklar İçin Kapsayıcı Eğitimin Desteklenmesi Projesi (PİKTES), Türkiye’de kitlesel göçün eğitim alanında yarattığı ihtiyaçlara yanıt vermek amacıyla hayata geçirildi. 2016 yılında başlayan proje çerçevesinde Türkçe öğretimi, rehberlik ve psikososyal destek, sosyal uyum faaliyetleri ve eğitim materyallerinin sağlanması gibi çok farklı alanlarda faaliyet yürütüldü. Politika Notu, PİKTES öğretmenlerinin yalnızca ders anlatmakla kalmayıp; farklı dil, kültür ve göç deneyimine sahip öğrencilerin Türk eğitim sistemine uyum süreçlerinde aktif rol üstlendiğini vurguluyor.
MEB’in TBMM’ye sunduğu resmi yanıtta da PİKTES kapsamındaki Türkçe ve Arapça öğreticileri ile rehber danışmanların 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında istihdam edildiği ve istihdam sürelerinin proje süresiyle bağlantılı olduğu belirtildi. Buna karşın MEB’in 2024 yılı Öğretmenlik Mesleği Kariyer Basamakları Kılavuzu, projelerde geçirilen öğretici/öğretmen veya rehber danışmanlık sürelerinin hizmet süresine dâhil edilmesine dikkat çekiyor; bu ise uygulamada çelişkili bir görünüm sergiliyor.
sendikanın talepleri ve çözüm önerileri:
Eğitim-Bir-Sen, Politika Notu’nda PİKTES öğretmenlerinin statü belirsizliğinin giderilerek kalıcı bir istihdam modeline kavuşturulması gerektiğini savunuyor. Sendika, projenin öğrenciye erişim ve hizmet boyutunu hatırlatarak 2024 verilerini paylaştı: 225.346 yabancı öğrenciye Türkçe eğitimi, 202.150 öğrenciye psikolojik danışmanlık ve rehberlik hizmeti sunulduğu; sosyal uyum etkinlikleriyle 70.619 öğrenci ve veliye ulaşıldığı belirtildi.
Bu veriler ışığında Eğitim-Bir-Sen, PİKTES öğretmenlerinin Milli Eğitim Bakanlığı kadrolarına geçirilmesini, projenin devam ettiği süre boyunca mevcut görevlerini kadrolu olarak sürdürmelerini ve proje sona erse dahi edindikleri tecrübenin milli eğitim sistemi içinde değerlendirilmesini talep ediyor. Ayrıca kadroya geçiş sürecinde öğretmenlerin proje kapsamında geçen hizmet sürelerinin kıdem, hak aylığı, derece ilerlemesi ve diğer özlük hakları bakımından korunmasının önemine vurgu yapılıyor.
Politika Notu’nda kadro talebinin yanı sıra projenin sürdürülebilirliği ve öğretmenlerin mesleki sağlığına yönelik öneriler de yer alıyor: PİKTES için kalıcı ve sürdürülebilir bir istihdam modeli oluşturulması, uzun yıllar görev yapanların deneyimlerinin kadro düzenlemesinde dikkate alınması, Türkçe öğretiminde yaş ve dil seviyelerine uygun basılı ve dijital materyallerin artırılması ile psikososyal destek mekanizmalarının yalnızca öğrencilere değil yoğun şartlarda çalışan öğretmenleri de kapsayacak şekilde genişletilmesi gibi maddeler öne çıkıyor.
Eğitim-Bir-Sen son olarak, PİKTES öğretmenlerinin kadrolaşmasının sadece istihdam sorunu olmadığını; yılların emeğiyle oluşmuş kurumsal hafızanın ve genç göçmen öğrencilerin eğitimine yönelik kazanımların korunması açısından kamu yararı taşıdığını belirtiyor ve bu nedenle kalıcı bir düzenleme yapılmasını talep ediyor. Sendika, belirsizliğin giderilmesiyle hem çalışanların çalışma barışının güçleneceğini hem de Türkiye’nin kapsayıcı eğitim kapasitesinin sürdürülebilir biçimde korunacağını savunuyor.
EĞİTİMCİLER BİRLİĞİ SENDİKASI (EĞİTİM-BİR-SEN), PİKTES ÖĞRETMENLERİNE YÖNELİK ‘PİKTES PROJESİNİN ÖĞRETMEN BOYUTU: İSTİHDAM, ÖZLÜK HAKLARI VE UYGULAMADA KARŞILAŞILAN SORUNLAR’ BAŞLIKLI EĞİTİME BAKIŞ POLİTİKA NOTU’NU YAYIMLADI.