şile bezindeki nakış geleneğini nesilden nesile taşıyor
şile nakışını çocukluğundan beri sürdürüyor:
Eskişehir'de yaşayan 66 yaşındaki Canan Koca, çocukluğunda başladığı Şile bezi üzerine nakış işleme geleneğini bugün de sürdürüyor. Kasnak yardımıyla özenle işlenen ürünler arasında gecelik ve elbise gibi tekstil parçaları bulunuyor. Koca, işlemesini tamamladığı ürünleri dikilerek satışa sunduğunu ve bu gelirle aile bütçesine katkı sağladığını belirtiyor.
el emeği ve üretim süreci:
Canan Koca, üretim sürecini şöyle anlatıyor: "Önce kesiliyor, dikiliyor, sonra oyası yapılıyor." Bir parçanın işlemeyi tamamlamasının yaklaşık 2-3 gün sürdüğünü vurgulayan Koca, bu uzun emeğin gözleri çok yorduğunu ancak nakış işini severek yaptığını söyleyor. Kendi ifadesiyle, el işine gösterdiği özen ve süreklilik, kasnağı yanında olmadan rahat edemeyeceği bir alışkanlık haline gelmiş durumda.
geleneğin korunması ve satış:
Koca, Şile geleneğinin giderek azaldığını ve artık yöre halkının bile bu işi daha az yaptığını belirtiyor. "Dükkân sahipleri her şeyi dışarıdan hazır bir şekilde alarak yaptırıyorlar. Şimdi artık makine işine döndü, hiç değeri kalmadı" sözleriyle el emeğinin değerinin azaldığına dikkat çekiyor. Bu nedenle yaptığı el işlerini satışa sunmasının hem ekonomik hem de kültürel bir amaç taşıdığını söylüyor: geleneğin unutulmaması ve tanıtılması.
Canan Koca, el işinin zahmetine rağmen verdiği değerin fark edilmediğini ifade ediyor. El emeğinin yoğunluğu nedeniyle ürünlerini yüksek fiyatla satamadığını, buna rağmen emeğini sürdürmekten ve ortaya çıkan işleri görmekten memnun olduğunu belirtiyor. Koca, benzer işleri sürdürecek insan sayısının azaldığını, kalan ustaların sayısının azaldığını dile getirerek Şile nakışının gelecek nesillerde yaşatılması gerektiğini vurguluyor.
Bu anlatı, hem bir ustanın günlük üretim pratiklerini hem de yerel bir tekstil geleneğinin modern dönemde karşılaştığı zorlukları gözler önüne seriyor. Canan Koca gibi üreticilerin çabaları, Şile bezinin ve nakış kültürünün canlı kalmasında belirleyici rol oynuyor.
ESKİŞEHİR'DE YAŞAYAN CANAN KOCA, ÇOCUKLUĞUNDA BAŞLADIĞI NAKIŞ İŞLEME GELENEĞİNİ BUGÜNDE DEVAM ETTİRİP, YAPTIĞI ÜRÜNLERİ SATIŞA SUNARAK EV EKONOMİSİNE KATKI SAĞLIYOR.