tasfiye edilen yatırım fonlarına ilişkin düzenleme komisyondan geçti

Tasfiye sürecine ilişkin düzenleme komisyonda kabul edildi

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu, AK Parti Samsun Milletvekili Mehmet Muş başkanlığında toplanarak, tasfiyesine karar verilen bazı yatırım fonlarına ilişkin kanun teklifini görüşüp kabul etti. Teklif sahibi Ersan Aksu tarafından yapılan sunumun ardından maddeler, kabul edilen 3 önerge ile birlikte komisyon aşamasından geçti.

Amaç ve kapsam:

Teklif, tasfiye halindeki yatırım fonlarının varlıklarının nakde çevrilmesi sürecinde yatırımcı haklarının korunması, hukuka aykırı biçimde fon mal varlığından çıkarılan değerlerin geri kazanılması ve elde edilen tutarların hak sahiplerine ödenmesini düzenlemeyi amaçlıyor. Düzenleme kapsamında ayrıca fon pay sahipliğinin belirlenmesi, ara ödeme mekanizması ve geri kazanım hesaplarının takibi gibi uygulama esasları yer alıyor.

Fon pay sahipliğinin tespiti ve MKK mutabakatı:

Kabul edilen önergeler doğrultusunda, fon pay sahipliğinin tespitinde Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) kayıtları ile tasfiye işlemlerinden sorumlu kuruluşların kayıtlarının mutabakatı esas alınacak. Bu suretle hak sahipliğinin fon ve hesap bazında belirlenmesi, ödemelerde uygulama birliğinin sağlanması ve kayıtlar arasındaki tereddütlerin giderilmesi hedefleniyor. Fon pay sahipleri, ilgili fonun tasfiye bakiyesinden ödeme alma hakkına sahip kişiler olarak bu karşılaştırma sonucu belirlenecek.

Ara ödeme mekanizması ve limitler:

Teklifte, fonların nakde çevrilen varlıklarından elde edilen tutarın yatırımcıların alacaklarını karşılamaya yetmemesi halinde ara ödeme yapılmasını öngören bir mekanizma yer alıyor. Buna göre, ilgili şartların oluşması halinde net yatırım tutarı 1 milyon lira altında olan yatırımcılara bu tutarı aşmamak kaydıyla ödeme yapılabilecek. Net yatırım tutarı 1 milyon lira ve üzerinde olan yatırımcılar için ise en fazla 1 milyon lira ara ödeme yapılabilecek.

Ara ödemeler, fonun tasfiye bakiyesinden karşılanacak; ödeme tutarlarının hesaplanmasında yatırımcıların net yatırım tutarları ve fonun mevcut nakit imkanları dikkate alınacak. Fon varlıklarının tasfiyesi ve geri kazanım işlemleri sonucunda elde edilen tutarlara göre nihai ödemelerin ayrıca yürütülmesi planlanıyor.

Belirli getirilerin iadesi ve hesaplama yöntemi:

Kabul edilen önergelerden biriyle teklifin ilgili maddesinde değişiklik yapıldı. Buna göre, belirli fonlarda tasfiye tarihine kadar katılma paylarını fona iade ederek ödeme almış kişilerin elde ettikleri getirinin, TÜFE ile Yİ-ÜFE değişim oranlarının aritmetik ortalaması esas alınarak hesaplanacak tutarı aşan kısmı, Kurulca ilan edilen hesaplara isteğe bağlı olarak iade edilebilecek.

Düzenleme, ayrıca Sermaye Piyasası Kanunu’nun 104, 106 ve 107. maddelerinde belirtilen fiiller kapsamında kazanç elde eden kişilerin söz konusu paylardan elde ettikleri getirilerin hesaplanmasına ilişkin hükümleri de içeriyor. Bu kapsamda alım maliyetinin tasfiye tarihine kadar TÜFE ve Yİ-ÜFE değişim oranlarının aritmetik ortalamasıyla güncellenmesi sonucu bulunan tutarı aşan getirinin, belirlenen şartlar çerçevesinde genel hisse iade hesabına isteğe bağlı olarak aktarılabilmesi öngörülüyor. Hesaplama dönemi, iade edilecek tutar ve uygulamaya ilişkin usul ve esasların belirlenmesinde SPK yetkili olacak.

Hukuka aykırı çıkarılan değerlerin geri kazanılması:

Teklifte, fon mal varlığından hukuka aykırı biçimde çıkarılan değerlerin geri kazanılması ve oluşan zararların sorumlulardan tahsil edilmesine ilişkin düzenlemeler de yer aldı. Fon kurucusu veya yöneticisi ile portföy yönetim şirketinden tahsilat sağlanamaması ya da tahsilatın mümkün olmadığının açık olması halinde, zararın oluşumunda sorumluluğu bulunan diğer gerçek ve tüzel kişilere de gidilebilmesi öngörülüyor.

Ceza soruşturması ve kovuşturması kapsamında el konulan veya müsadere edilen mal varlığı değerlerinin fonla hukuki ve ekonomik bağlantısının bulunması halinde, ilgili yasal şartlar çerçevesinde geri kazanım sistemine dahil edilmesi de teklif kapsamında yer alıyor. Doğrudan fona devredilmesi mümkün olmayan bazı varlıklar bakımından TMSF'nin kayyım olarak atanabilmesi ve bu varlıkların satılması veya tasfiye edilmesi öngörülüyor.

Geri kazanım hesapları ve ödeme mekanizması:

Düzenlemeyle tahsil edilen veya iade edilen tutarların Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) nezdinde her fon için ayrı alt hesaplarda izlenmesi öngörülüyor. Bu tutarların TMSF’nin kendi malvarlığından ayrı tutulması ve yalnızca ilgili fonun tasfiyesi ile fon pay sahiplerine yapılacak ödemelerde kullanılması hedefleniyor. Tasfiye sürecinde zorunlu giderler düşüldükten sonra kalan tutarların hak sahiplerine dağıtılması, tasfiye tamamlandıktan sonra tahsil edilen paraların ise mükerrer ödemeye yol açmayacak şekilde ilgili geri kazanım hesaplarına aktarılması düzenlendi.

Teklifin komisyonda kabul edilmesiyle Plan ve Bütçe Komisyonu aşaması tamamlandı. Düzenleme, yasalaşmak üzere TBMM Genel Kurulu’nda görüşülecek. Kanunla amaçlanan; tasfiye işlemlerinin şeffaf ve etkin yürütülmesi, yatırımcı hak sahipliğinin doğru belirlenmesi, fon varlıklarının ekonomik değerinin korunması ve hukuka aykırı işlemler nedeniyle oluşan kayıpların geri kazanılması olarak özetlenebilir.

TASFİYESİNE KARAR VERİLEN BAZI YATIRIM FONLARINA İLİŞKİN KANUN TEKLİFİ PLAAN VE BÜTÇE KOMİSYONU’NDA KABUL EDİLDİ