Telefonla acil diyorlarsa hemen kapatın: siber dolandırıcılığın yeni tuzakları
uzman uyarısı:
Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Bilgisayar ve Bilişim Fakültesi, Bilgi Güvenliği Teknolojisi Bölümü’nden Dr. Öğr. Üyesi Mehmet Kızılay, siber dolandırıcılıkta görülen yeni eğilimler ve alınacak önlemlerle ilgili uyarılarda bulundu. Teknolojinin yaygınlaşmasıyla birlikte dolandırıcıların yöntemlerinin daha profesyonel ve organize hale geldiğini belirten Kızılay, özellikle telefon aramaları ve SMS onay mekanizmalarının hedef alındığını söyledi.
Kızılay, dolandırıcıların insanların acele etme ve panik duygusunu kullanarak hızlı işlem yaptırmaya çalıştığını vurguladı. Nakit kullanımının azalmasıyla kredi kartı veya IBAN üzerinden para transferlerinin arttığını, bunun da dolandırıcılar için fırsat yarattığını aktardı.
dolandırıcılık yöntemleri:
Sosyal medya paylaşımları, sahte internet siteleri, telefon görüşmeleri ve kısa mesajlar üzerinden gerçekleştirilen dolandırıcılık vakaları giderek çeşitleniyor. Kızılay, "Telefondaki kişi sizden SMS şifresi istiyorsa veya işlemin çok acil olduğunu söylüyorsa bu durum büyük bir risktir" uyarısını yaptı ve genellikle yaşlı veya teknolojiye uzak vatandaşların hedef alındığını belirtti.
Yapay zekâ destekli araçlar dolandırıcıların işini kolaylaştırdı. Kızılay, sosyal medyada paylaşılan kısa videoların kullanılarak ses tınısı, kelime seçimi ve yüzün taklit edilebildiğini; bu verilerle kurbanların yakın akrabası gibi aranıp para istenebildiğini söyledi. Ayrıca ünlü isimlerin veya influencerların kopyalanarak takipçilerden IBAN veya yardım talep edildiği vakalar görüldüğünü aktardı.
Dolandırıcıların yalnızca kimlik taklidiyle yetinmediğini, banka web sitelerini birebir kopyalayabildiklerini ve arama sonuçlarında reklam olarak en üste taşıdıklarını ifade eden Kızılay, çalınan paranın dakikalar içinde kripto varlıklara çevrilip yurt dışına çıkarılabildiğine dikkat çekti.
ne yapılmalı:
Kızılay, dolandırıcı olduğu anlaşılınca izlenmesi gereken adımları şu şekilde sıraladı: Durumu konuşma sırasında fark ettiğiniz an telefonu direkt kapatın. Cihazınıza erişim riskine karşı telefonunuzun mobil internetini derhal kapatın. Hemen bankanızın resmi müşteri hizmetlerini arayarak kredi kartlarınızı, hesaplarınızı ve mobil bankacılık işlemlerinizi bloke ettirin. Banka işlemlerinden sonra 112 ihbar hattını arayarak durumu polise bildirin.
Panikten kaçınılması gerektiğini ve proaktif, hızlı davranılmasının önemini vurgulayan Kızılay, eğer kişi teknolojiye hâkim değilse güvendiği bir yakınından destek istemesini önerdi. İnternetten bankanın numarasını ararken reklam etiketi olan linklere tıklanmaması, bankanın kendi resmi web sitesine girildiğinden emin olunması gerektiğini hatırlattı.
Kızılay ayrıca, telefonla arayan kişinin kimliğini doğrulamadan SMS doğrulama kodlarını paylaşmamanın kritik olduğunu belirtti. Dolandırıcıların profesyonel bir görünüm vererek sizi ürün uzmanına veya yatırım uzmanına aktardıklarını söyleyebileceklerini ve bu durumda daha dikkatli olunması gerektiğini söyledi.
Son olarak, Kızılay'ın uyarısı net: acil olduğu söylenen işlemlerde sakin kalın, kod ve şifreleri paylaşmayın, mobil veriyi kapatın ve bankanın resmi kanallarından işlem doğrulaması yapmadan hareket etmeyin.
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET KIZILAY