Tercihlerde veriye dayalı yol haritası: DABİS adaylara rehberlik ediyor

DABİS nedir ve kime hitap ediyor:

Danışmanlık Bilgi Sistemi (DABİS), üniversite tercih döneminde gençlerin karar süreçlerini desteklemek üzere geliştirilen bir karar destek platformudur. Sistem, üniversite ve bölüm bazında mezunların istihdam oranı, iş bulma süresi, ücret dağılımı ve çalışma alanları gibi verileri tek bir ekranda erişilebilir kılarak adayların daha bilgili tercih yapmasına yardımcı olur.

DABİS, özellikle tercih sürecinin yoğun olduğu ve son başvuru tarihinin yaklaştığı dönemlerde öğrenci, mezun ve velilere pratik veri sunmayı amaçlamaktadır.

Veriler nasıl oluşturuluyor:

Sistemin temelini Yükseköğretim Kurulu (YÖK), Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) ve Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) verilerinin anonimleştirilip eşleştirilmesi oluşturur. Bu idari veriler çeşitli istatistiksel yöntemlerle analiz edilerek iş gücü piyasası göstergeleri haline getirilir. Böylece DABİS, anket ya da tahmine dayalı veriler yerine geçmiş dönem mezunlarının çalışma hayatına ilişkin somut göstergeler sunar.

Uzmanlar, verilerin anonimleştirilmesi sayesinde kişisel düzeyde bilgi ifşasının engellendiğini ve sunulan sonuçların mezun performansını yansıtan kolektif göstergeler olarak yorumlanması gerektiğini vurgulamaktadır.

Kullanıcı erişimi ve araçlar:

Artık sistem, daha önce yalnızca meslek danışmanları ve MEB rehber öğretmenlerinin kullanımına açıkken, öğrenci, mezun ve velilerin doğrudan erişimine açıldı. Kullanıcılar İŞKUR Mobil uygulamasını indirip kayıt oluşturarak DABİS hizmetine ulaşabiliyor; aynı zamanda İŞKUR e-Şube üzerinden de sisteme erişim mümkün.

Sistem, iki eğitim düzeyi için gösterge seti sunuyor: ortaöğretimde 14 gösterge, yükseköğretimde ise 15 gösterge. Kullanıcılar bu göstergeler aracılığıyla bölümler arasında karşılaştırma yapabiliyor; örneğin aynı üniversitenin iki bölümünü veya aynı bölümün farklı üniversitelerdeki durumunu yan yana inceleyebiliyorlar.

Hangi göstergeler öne çıkıyor:

Yükseköğretim göstergeleri arasında mezunların iş bulma süresi, genel istihdam oranı, sektör dağılımı, ilk işteki ücret dağılımının yoğunlaştığı aralıklar, akademide çalışma oranları, kamuda çalışma oranları ve yönetici pozisyonlarında yer alma oranları gibi ölçütler bulunuyor. Ortaöğretim seviyesinde de ilgili göstergeler öğrencilere meslek tercihinde yardımcı olacak şekilde sunuluyor.

İŞKUR uzmanları, öğrencilerin tek bir göstergeye bakarak karar vermemesi gerektiğini; istihdam oranı, ilk iş bulma süresi ve ücret dağılımı gibi birden fazla göstergenin birlikte değerlendirilmesinin daha sağlıklı sonuç verdiğini öneriyor.

Uyarılar ve tavsiyeler:

DABİS, tercihleri otomatik olarak belirleyen bir sistem değildir. DABİS, geçmiş dönemlere ait idari veriler üzerinden kullanılabilecek bilgileri sağlar; nihai karar öğrenciye aittir. Sistem; yetenekler, ilgi alanları ve sınav sonuçlarıyla birlikte iş gücü piyasası verilerinin harmanlanmasını destekleyici bir araç olarak konumlanır.

Üniversite tercih sürecinin 10 Ağustos tarihinde sona ereceği hatırlatılırken, öğrencilere ve velilere İŞKUR Mobil uygulamasını indirip DABİS verilerini incelemeleri, farklı üniversite ve bölümleri karşılaştırmaları tavsiye ediliyor.

İŞKUR İSTİHDAM UZMANI CANSU AYAŞLI