ticaret ve enerji koridorlarında artan gerilim küresel güvenliği tehdit ediyor
TRT World Forum’da gündem: stratejik geçiş noktalarının önemi:
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İstanbul Kongre Merkezi'nde devam eden TRT World Forum kapsamında düzenlenen oturumda deniz yolları ve enerji hatlarındaki güvenlik sorunlarının küresel ekonomiye doğrudan etkide bulunduğunu söyledi. 2017'den bu yana dünyanın önde gelen isimlerini bir araya getiren forumda konuşan Fidan, ticaret ve enerji güzergâhlarının güvenliğinin artık yalnızca bölgesel değil, küresel bir mesele olduğunu vurguladı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın da katıldığı forumda akademisyenler, gazeteciler, sporcular, sanatçılar, siyasetçiler ve STK temsilcileri bu konuyu ele aldı.
Fidan, oturumda ‘‘Bağlantısallığın Yeni Jeopolitiği: Deniz Yolları, Darboğazlar ve Koridorlar’’ başlığı altında yaptığı değerlendirmede, stratejik geçiş noktalarındaki gerilimlerin enerji ve gıda güvenliği açısından ciddi riskler oluşturduğunu belirtti.
bölgesel çatışmaların küresel yansımaları:
Fidan, Orta Doğu’daki çatışmaların etkilerinin bölgeyle sınırlı kalmadığını ifade etti. Konuşmasında Babül Mendeb ve Hürmüz boğazları örneklerini vererek bu noktalardaki gelişmelerin uluslararası ticareti ve enerji akışını doğrudan etkilediğini söyledi. Deniz taşımacılığındaki aksaklıkların malların serbest dolaşımını zorlaştırdığını, bunun özellikle kırılgan ülkelerde gıda güvenliğini tehdit ettiğini aktardı.
Bu bakış açısıyla Fidan, tek bir güzergâhta ortaya çıkan bir sorunun binlerce kilometre uzaktaki ekonomilere yansıyabileceğini, bağlantısallığın artık başlı başına stratejik bir meseleye dönüştüğünü kaydetti.
İsrail politikalarına ilişkin değerlendirme:
Forumda ayrıca bölgedeki gerilimlere dair eleştiriler de yer aldı. Fidan, İsrail’in Filistin’deki saldırılarını ve bu saldırıların komşu ülkelere yayıldığını belirterek, bu politikaların daha geniş bir güvenlik krizine dönüşme riskini işaret etti. Konuşmasında İsrail’in Filistin’de soykırımı sürdürdüğünü ifade ederek gerilimin tırmanmasının önlenmesi gerektiğini vurguladı.
stratejik güzergâhların baskı aracına dönüşme riski:
Küresel bağlantıların güçlenmesine rağmen enerji ve ulaşım ağlarının hâlâ sınırlı sayıdaki dar geçiş noktalarına bağımlı olduğuna dikkat çeken Fidan, bu bağımlılığın bazı güzergâhları baskı veya çatışma aracı haline getirebildiğini söyledi. Karadeniz başta olmak üzere örnekler vererek, "Bir deniz koridoru savaş alanı olabilir, bir boru hattı bir baskı unsuru olabilir" uyarısında bulundu.
Fidan, ulusların ham madde kaynaklarına ve pazarlara erişimlerini koruma çabalarının bu alanlarda rekabeti ve güvensizliği derinleştirebileceğini belirterek, "Bunun olmasına müsaade etmemeliyiz" dedi ve uluslararası ticaret ile enerji güzergâhlarının güvenliğinin korunmasının zorunluluğunu vurguladı.
Forumun ikinci gününde yapılan bu oturum, katılımcılar arasında bağlantısallığın yönetimi, dar boğazların korunması ve bölgesel gerilimlerin küresel etkileri konusunda kapsamlı tartışmalara zemin hazırladı.
Hakan Fidan’dan ticaret yolları uyarısı: "Bir deniz koridoru savaş alanı olabilir"