Tokat'ta kış sofrasının eski lezzeti pancar pekmezi yaşatılıyor
Tokat'ta pancar pekmezi geleneği
Tokat'ta geçmişten günümüze süregelen bir uygulamayla hasat edilen şeker pancarından ev usulü pekmez hazırlanıyor. Yerel aileler, hasat döneminde topraktan arındırıp yıkadıkları pancarları ocaklara taşıyarak kışlık tatlı ihtiyaçlarını karşılıyor.
Üretim süreci:
Pekmez yapımında önce pancarlar topraktan arındırılıp iyice yıkanıyor. Ardından pancarlar ince doğranarak kazanlarda haşlanıyor. Haşlanan pancarlardan elde edilen su süzülüp yeniden kazana alınıyor; kaynadıkça koyulaşan pancar suyu, pekmez kıvamına ulaştığında ocaktan alınarak soğumaya bırakılıyor. İşlem sırasında posanın ayrılması ve suyun tekrar kaynatılması adımları tekrarlanıyor; üreticiler bu aşamada suyun iki veya üç defa alınmasına dikkat ediyor.
Gelenekten bugüne aktarım:
Evinde kış hazırlıkları yapan Havva Çiftçier süreci şu sözlerle aktarıyor: "Bugün pancar pekmezi yaptık. Pancarı söktük, yıkadık, toprağından arındırdık. Yıkamazsak toprak kokar. Yıkadıktan sonra ince ince doğrayacaksın, kaynatacaksın. Daha sonra suyunu iki veya üç defa alacaksın, posasını alacaksın. Suyunu tekrar kaynatıp pekmez yapacaksın. Çocukluğumuzda, babaannelerimizden öğrendik. Pancardan pekmez yaparlardı. Bizde onlarla büyüdük".
Bu uygulama, sadece bir gıda üretimi değil aynı zamanda aile büyüklerinden öğrendikleri bilgilerin yeni kuşaklara aktarılmasını sağlayan bir kültürel pratik olarak Tokat'ta yaşamını sürdürüyor.
TOKAT’TA GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE SÜRDÜRÜLEN GELENEK KAPSAMINDA, HASAT EDİLEN ŞEKER PANCARINDAN PEKMEZ YAPILIYOR.