Valilik raporları: altı dernekte 32,1 milyon lira yurt dışı yardım kaydı
Denetim raporlarının kapsamı ve öne çıkan rakamlar:
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı soruşturması kapsamında incelemeye alınan Lambda İstanbul, SPoD, HEVİ, LİSTAG, Pozitif Yaşam ve Pozitif İz derneklerine ilişkin İstanbul Valiliği İl Sivil Toplumla İlişkiler Müdürlüğü tarafından hazırlanan denetim raporları kamuoyuna yansıdı. Raporlarda, 1 Ocak–31 Aralık 2025 dönemine ait hesap özetleri ele alındı ve yurt dışından alınan yardımlara ilişkin kayıtlar ayrıntılı biçimde değerlendirildi.
Denetim sonuçlarına göre 6 derneğin 2025 yılı hesaplarında yer alan "Yurt Dışından Alınan Yardım" kalemleri toplamında 32.149.513 TL tutarında kayıt bulundu.
yurt dışı yardım kayıtlarının dağılımı:
2025 hesaplarına göre yurt dışı yardım kayıtları dernekler bazında şöyle kaydedildi: SPoD 11.199.123 TL, HEVİ 7.402.346 TL, Pozitif Yaşam 7.237.601 TL, Pozitif İz 2.885.811 TL, LİSTAG 2.583.195 TL ve Lambda İstanbul 841.434 TL. Raporda, SPoD, HEVİ ve Pozitif Yaşam’a kaydedilen tutarların, söz konusu altı dernekteki toplam yardım kaydının yaklaşık yüzde 80’ini oluşturduğu belirtildi.
dernek bazlı önemli tespitler:
LİSTAG hakkında hazırlanan bölümde 2024–2026 dönemine ait yurt dışı yardım kayıtları detaylandırıldı; yardım yapan kuruluşlar, ülkeler, tarihler ve tutarlar tek tek sıralandı. Buna göre European Endowment for Democracy adıyla Belçika üzerinden 2025 ve 2026 yıllarında 5.000, 8.000 ve 20.000 avro tutarında farklı tarihlerde ödemeler yer aldı. Hollanda Dışişleri Bakanlığı adına 31.083 avro, 17.258 avro ve 7.173 avro tutarlarında transferler; Federal Almanya Başkonsolosluğu adına 2024 yılında 14.843 avro, 7.135,25 avro, 6.020 avro, 5.730,75 avro ve 3.723 avro olmak üzere beş ayrı yardım kaydı rapora geçirildi. Raporda ayrıca İsveç İstanbul Başkonsolosluğu tarafından 1.241.820 TL yardım alındığı yer aldı. Denetim komisyonu LİSTAG’ın üye kayıt defterinde üyeliğe giriş tarihi gibi yazılması zorunlu bazı bilgilerin eksik olduğunu da tespit etti.
Pozitif Yaşam raporunda 2024–2026 dönemini kapsayan 26 ayrı yurt dışı yardım kaydı görüldü. Yardım kaynakları arasında Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu, Avrupa Komisyonu, Gilead Sciences ve İngiltere merkezli UK Online Giving Foundation yer aldı. Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu adına kaydedilen ödemeler arasında 23 Şubat 2024 tarihinde 11.786.253 TL, 28 Mart 2024 tarihinde 12.380.298 TL, 4 Haziran 2024 tarihinde 9.153.108 TL ve 8 Temmuz 2024 tarihinde 4.071.919 TL tutarındaki ödemeler sayıldı. Raporda 2025 yılında da aynı kaynaktan çok sayıda ödeme bulunduğu belirtildi. Ayrıca Gilead Sciences tarafından 12 Şubat 2025 tarihinde 33.000 dolar ödeme yapıldığı; Avrupa Komisyonu adına çeşitli tarihlerde avro cinsinden ödemeler kaydedildiği ve UK Online Giving Foundation adına çok sayıda ayrı transfer bulunduğu ifade edildi.
Pozitif İz için denetim komisyonu, derneğin 2024, 2025 ve 2026 yıllarına ait mali defterlerini ve aynı yıllara ait gider belgelerini denetime sunmadığını tutanağa geçirdi. Raporda bu durumun Dernekler Kanunu’nun ilgili maddesi gereğince mahkemeye bildirilmesi gerektiği vurgulandı. Ayrıca DERBİS kayıtları üzerinden incelemede International AIDS Society kaynaklı dört ayrı ödeme tespit edildi; 18 Mart 2024, 20 Aralık 2024, 4 Mart 2025 ve 19 Aralık 2025 tarihlerinde 15’er bin dolar olmak üzere toplam 60.000 dolar transfer kaydedildi.
Lambda İstanbul merkezine ilişkin raporda dernek merkezinde izinsiz lokal/kültür merkezi faaliyeti yürütüldüğü, bu faaliyet için yetkili makamlardan alınmış ruhsat, iktisadi işletme vergi levhası veya lokal izin belgesinin bulunmadığı kaydedildi. Bunun üzerine denetçiler, ilgili faaliyet nedeniyle dernek başkanı hakkında 15.029 TL idari para cezası uygulanmasının gerektiğini değerlendirdi; raporda iki ayrı başlık kapsamında öngörülen idari para cezalarının toplamının 27.006 TL olduğu belirtildi.
HEVİ raporunda 2025 yılı için 7.402.346 TL yurt dışı yardım kaydı bulunduğu; aynı dönemde 3.084.061 TL bağış ve yardım kaydı ile derneğin mali tablosunun genel toplamının 10.886.679 TL olduğu kaydedildi.
tutulan tutanaklar ve savcılığa bildirim:
Denetim komisyonları sağlık, aile ve çocukların korunması gibi alanlara ilişkin değerlendirmelerini de içeren vardıkları tespitlerin, Türk Medeni Kanunu’nun 89. maddesi ve resen değerlendirilecek diğer konular kapsamında İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığına bildirilmesi gerektiği kanaatine vardı. Raporda belirtilen usulsüzlük ve eksikliklere ilişkin kayıtlar ve tutanaklar ilgili makamlara iletildi.
Valilik raporları, dernek bazlı mali hareketler ve belgelerdeki eksikliklere dair ayrıntılı veriler sunarken, söz konusu tespitlerin hukuki sürece nasıl yansıyacağı Başsavcılık incelemesiyle netlik kazanacak.
Valiliğin LGBT derneklerine ilişkin raporları ortaya çıktı: 6 derneğe 32 milyon TL'yi aşan yurt dışı yardım