Witkoff yarın St. Petersburg'da Putin'e üçlü zirve teklifini iletecek
Oslo buluşması ve üçlü zirve adımı
Norveç Başbakanı Jonas Gahr Store ile Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb dün Oslo'da Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy ve ABD Başkanı Donald Trump'ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile bir araya geldi. Toplantının ardından yapılan ortak basın toplantısında, Store Witkoff'un yarın Rusya'ya giderek Moskova yönetimine liderler düzeyinde üçlü zirve önerisini ileteceğini açıkladı.
Witkoff'un görevi ve toplantıda öne çıkan konular:
Store, görüşmelerde ABD ve Avrupa ekiplerinin Ukrayna ile birlikte güvenlik, savaş sonrası refah planı, toprak meseleleri, yatırımlar ve Avrupa güvenlik düzenine ilişkin kapsamlı çalışmalar yürüttüğünü belirtti. Store'un aktardığına göre, "Witkoff yarın St. Petersburg’a gidecek. Burada Rus yönetimiyle görüşerek bugünkü toplantıda ele alınan fikirleri ve Avrupalı ve Amerikalı meslektaşlarımızın üzerinde çalıştığı önerileri aktaracak. Bu görüşme, liderler düzeyinde bir toplantının önünü açabilir."
Toplantıya Witkoff'un yanı sıra ABD'li müzakereci Jared Kushner de video konferans yoluyla katıldı. Store ayrıca, görüşmelerin geçen haftaki gerilimlerin ardından "iyi ve yapıcı" bir zeminde ilerlediğini vurguladı.
Zelenskiy'nin öncelikleri: enerji, güvenlik ve insan kayıpları:
Zelenskiy, Oslo toplantısında ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile gerçekleştirdiği görüşmeyi hatırlatarak ABD'den gelen desteği takdir ettiğini söyledi. Ukrayna'nın barış istediğini vurgulayan Zelenskiy, enerji alanına ilişkin şunları ifade etti: "Rusya durursa, biz de Rusya’nın enerji altyapısının hassas noktalarını vurmamaya hazırız. Putin, buna ‘hayır’ dedi ancak bir çözüm bulmak için çalışıyoruz."
Zelenskiy ayrıca istihbarat paylaşımı konusunda memnuniyetini belirtti: "İstihbarat paylaşımının şu anda işliyor olmasından dolayı minnettarız. Erken uyarı sisteminden söz ediyorum. Bu, halkımız için son derece önemli." Güvenlik garantileri, Patriot füzeleri, Starlink ve savaş sonrası güvenlik düzenlemelerinin de toplantıda ele alındığını söyledi.
Görüşmelerin insan maliyetine dair değerlendirmesinde Zelenskiy, "Elbette savaşı kaybetmiyoruz ama insanlarımızı kaybediyoruz. Rus saldırıları nedeniyle insanlarımızı kaybediyoruz. Ayrıca zaman kaybediyoruz. Çocuklarımız gerçek bir hayat, gerçek bir çocukluk yaşayamıyor" diyerek insani kayıpların ve zamanın yarattığı baskıyı vurguladı.
Avrupa'nın rolü ve müzakerelerin geleceği:
Store ve Stubb, Avrupa'nın sürece dahil olmasının önemine dikkat çekti. Store, Avrupa'nın masada yer alması gerektiğini, ABD, Ukrayna, Rusya ve Avrupa'nın bir arada olması halinde kalıcı bir barış şansının artacağını söyledi. Store basın toplantısının ardından AB, NATO, İngiltere, Almanya ve İtalya'dan ulusal güvenlik danışmanlarıyla ek görüşmeler yapacaklarını da duyurdu.
Finlandiya Cumhurbaşkanı Stubb ise teknik düzeyde ilerleme olduğuna işaret ederek, "Witkoff, Amerikalıların, Ukraynalıların ve Avrupalıların Miami’de gerçekleştirilen görüşmelere dayanan önerileriyle yarın St. Petersburg’a gidecek. Teknik düzeyde müzakerelerin çok iyi ilerlediğini düşünüyoruz" dedi ve sürecin kamuoyundaki tartışmalardan ayrı olarak ilerlediğini belirtti.
Taraflar, liderler düzeyinde olası bir üçlü görüşmenin ancak Rus yönetiminin vereceği yanıt ve Ukrayna'nın müzakere masasında yer alma koşullarına bağlı olduğunu vurguladı. Witkoff'un yarınki ziyaretinden çıkacak sonucun, bu sürecin nereye evrileceği konusunda belirleyici olması bekleniyor.
NORVEÇ BAŞBAKANI JONAS GAHR STORE VE FİNLANDİYA CUMHURBAŞKANI ALEXANDER STUBB, NORVEÇ'İN BAŞKENTİ OSLO'DA UKRAYNA DEVLET BAŞKANI VLADİMİR ZELENSKİY VE ABD BAŞKANI DONALD TRUMP'IN ORTA DOĞU ÖZEL TEMSİLCİSİ STEVE WİTKOFF İLE BİR ARAYA GELDİ.