yurt dışı dönüşlerinde ateş hafife alınmamalı: sıtma şüphesi göz ardı edilmemeli
Enfeksiyon uzmanından uyarı:
Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. Müberra Hraloğlu, sıtmanın erken tanı ve uygun tedaviyle kontrol altına alınabildiğini ancak gecikmelerde hastalığın ağır seyredebildiğini belirtti. Almanya’da Frankfurt Havalimanı’nda toplam 6 kişide sıtma tespit edildiğini, bu vakalardan 2’sinin hayatını kaybettiğini aktardı.
Bulaşma ve Frankfurt'taki vakalar:
Hraloğlu, sıtmanın parazitlerin neden olduğu ve temel olarak enfekte Anopheles sivrisineklerinin ısırması yoluyla bulaştığını ifade etti. "Her sivrisinek ısırığı sıtma anlamına gelmez" diyerek, bulaş için sivrisineğin sıtma parazitini taşıması gerektiğini vurguladı. Frankfurt’ta bildirilen olayın rutin bir insan-insan bulaş zincirinden çok, enfekte bir sivrisineğin uçakla taşınmış olabileceği gibi nadir bir durum olarak değerlendirildiğini söyledi. Frankfurt yetkilileri de toplum geneli açısından riskin çok düşük olduğunu, olağan bir bulaş zinciri beklenmediğini bildirdi.
Belirtiler, kuluçka süresi ve korunma:
Hastalığın ilk belirtilerinin birçok enfeksiyonla karışabildiğine dikkat çeken Hraloğlu, en sık görülen bulguların ateş, titreme, baş ağrısı, kas ve eklem ağrıları, halsizlik, bulantı ve kusma olduğunu belirtti. "Ateşi grip diye geçiştirmeyin" uyarısıyla, özellikle sıtmanın görüldüğü bölgelere yakın zamanda seyahat etmiş kişilerde ateş geliştiğinde sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini vurguladı.
Hraloğlu, kuluçka süresinin etken türüne göre değiştiğini, belirtilerin çoğunlukla 7–30 gün sonra başlayabildiğini ancak bazı sıtma türlerinde daha geç dönemde de ortaya çıkabileceğini söyledi. Bu nedenle seyahatten zaman geçmiş olsa dahi ateş görülürse seyahat öyküsünün doktora bildirilmesinin önemine işaret etti.
Sivrisineklerden korunma için öneriler arasında akşam ve gece saatlerinde dikkatli olmak, açıkta kalan cilt bölgelerinde uygun sivrisinek kovucular kullanmak, uzun kollu kıyafet ve uzun pantolon tercih etmek, pencere ve kapılarda sineklik bulundurmak ve riskli bölgelerde cibinlik kullanmak yer alıyor. Ayrıca sıtmanın görüldüğü ülkelere seyahat öncesinde koruyucu ilaç gerekip gerekmediği konusunda sağlık profesyoneline danışılması gerektiği hatırlatıldı.
Önemli mesaj:
Hraloğlu, Almanya’daki vakaların nadir bir bulaş biçimini göstermesi açısından dikkat çekici olduğunu, ancak asıl mesajın panik değil farkındalık olması gerektiğini belirtti. Nedeni açıklanamayan ateşi olan ve sıtma riski bulunan bölgelere seyahat etmiş kişilerin hastalık olasılığını akılda tutması; erken tanı ve uygun tedavi ile ağır hastalık ve ölüm riskinin azaltılabileceği vurgulandı.
ENFEKSİYON HASTALIKLARI VE KLİNİK MİKROBİYOLOJİ UZMANI DR. MÜBERRA HRALOĞLU,