Dülük Baba zaviyesi asıl yerinde yeniden hayat bulacak
Proje kapsamı ve amaç:
Gaziantep Büyükşehir Belediyesi, kentin inanç tarihinde merkezi bir yeri olan Dülük Baba Zaviyesi ve Türbesi'ni asıl konumunda yeniden inşa ederek şehre kazandırma kararı aldı. Yapılacak çalışma, türbenin tarihî izlerini canlandırmayı, bölgenin manevi kimliğini güçlendirmeyi ve ziyaretçilere açık bir kültür-yerleşkesi oluşturmayı hedefliyor.
Tarihi hasar ve müdahale geçmişi:
Yapı, 20’nci yüzyılın başlarında harap durumda olmakla birlikte ana kütle ve kubbe itibarıyla büyük ölçüde ayakta bulunuyordu. Ancak kubbeli zaviye bölümünde 1960’lı yıllardan itibaren önemli tahribat meydana geldi. 1980 askeri darbesinin ardından Dülük Baba Tepesi askeri ve haberleşme amaçlı kullanılınca bölgeye anten ve güvenlik yapıları yerleştirildi; bu müdahaleler türbenin kalan orijinal bölümlerinin de ortadan kalkmasına neden oldu. Sonuçta eski mimari form büyük ölçüde kayboldu ve alana sembolik nitelikte bir mezar düzenlemesi bırakıldı.
Belediye çalışması ve başkanın açıklamaları:
Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanı Fatma Şahin ve teknik ekibi, Dülük Baba Zaviyesi ve Türbesi'nin bulunduğu alanda incelemelerde bulundu. Başkan Şahin, kentin manevi mirasının korunmasının ve bunun gelecek nesillere aktarılmasının önemine dikkat çekti. İncelemelerin ardından yaptığı açıklamada Şahin şunları söyledi: "Gaziantep’te 12 bin yıllık tarih bize emanet. 1900’lü yılların başındaki eski fotoğraflarda görüldüğü gibi buradaki türbe mevcuttu. Bu türbeyi yeniden hızlı bir şekilde hayata geçirmek istiyoruz. Yine Gaziantep Modeli ile çalışıyoruz. Buradaki beş manevi mirasımız, türbe son halini kazandığında yeniden hayat bulacak. Kendi medeniyetimizi, tarihimizi ve inanç geçmişimizi gelecek nesillere öğretmemiz lazım. Bu toprakların manevi ruhunu anlatmamız lazım."
Belediye tarafından yürütülecek yeniden inşa sürecinde, yapının aslına uygun mimari özelliklerinin korunması, alandaki tarihî katmanların tespiti ve ziyaretçi erişiminin güvenli şekilde sağlanması öncelikler arasında olacak. Proje, hem kültürel miras koruma hem de yerel inanç pratiklerinin yaşatılması hedeflerini bir arada taşıyacak.
Dülük'ün tarihî ve manevi önemi:
Dülük, antik çağlardan itibaren stratejik, dini ve ticari bir merkez niteliği taşıdı ve Gaziantep’in İslam hakimiyetine girişini belgeleyen izleri barındırıyor. Bölgenin İslam hakimiyetine geçişi, kaynaklarda Hz. Ömer dönemine, 7. yüzyılın ilk yarısındaki fetihlere ve özellikle İyaz b. Ganm’ın 639-640 civarındaki seferlerine bağlanıyor. Sonraki yüzyıllarda Dülük çevresinde oluşan ziyaretgahlar ve inanç gelenekleri kentin manevi coğrafyasının önemli unsurları haline geldi.
Şehrin manevi hafızasında öne çıkan beş isim arasında Dülük Baba, Sa‘d b. Ebu Vakkas, Ökkaşiye Hazretleri (Ukkaşe b. Mihsan), Karaçomak ve Pirsefa Hazretleri yer alıyor. Dülük Baba, yerel rivayetlerde Davud adıyla anılan ve fetihle ilişkilendirilen manevi bir şahsiyet olarak biliniyor; adı zamanla bölgeyle anıldı. Sa‘d b. Ebu Vakkas, Gaziantep çevresinde makam ve rivayetlerle hatırlanan önemli sahabilerden biridir. Ökkaşiye Hazretleri olarak bilinen Ukkaşe b. Mihsan ise Bedir gazilerinden biri olarak Nurdağı’nda anılan bir ziyaretgahla kent halkının inanç geleneğinde yer alıyor. Karaçomak ve Pirsefa Hazretleri de yerel fetih anlatıları ve türbeler aracılığıyla uzun yıllardır şehir hafızasında yaşatılıyor.
Başlatılan yeniden inşa hamlesiyle hem Dülük Baba Zaviyesi ve Türbesi'nin fizikî varlığı geri getirilecek hem de bölgenin kutsal ve tarihî karakteri görünür kılınacak. Belediye yetkilileri, projenin tamamlanmasının ardından alanın hem yerel halkın hem de ziyaretçilerin erişimine açık, korunmuş bir manevi merkez haline gelmesini amaçlıyor.
DÜLÜK BABA ZAVİYESİ VE TÜRBESİ ASIL YERİNDE YENİDEN İNŞA EDİLECEK