Ortak hedef: mikro yerçekiminde Türkiye üniversitelerinin aktif rolü

ODTÜ ve Axiom Space, IAC 2026'da iş birliğini resmiyete taşıdı

Antalya'da düzenlenen 77. Uluslararası Uzay Kongresi (IAC 2026) kapsamında Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) ile Axiom Space arasında düşük Dünya yörüngesi (LEO) ve mikro yerçekimi deneylerine odaklı bir iş birliği anlaşması imzalandı. Toplantıda, mikro yerçekimindeki bilimsel araştırmaların potansiyeli, üniversite-sanayi ortaklıkları ve uzay çalışmalarının Dünya'daki teknolojik uygulamalara dönüşümü üzerine değerlendirmeler yapıldı.

anlaşmanın kapsamı ve katılımcılar:

ODTÜ Rektörü Prof. Dr. Ahmet Yozgatlıgil toplantı sonrası yaptığı açıklamada, Axiom Space ile gerçekleştirilen çalışma çerçevesinde üniversitenin uluslararası ağ içinde yer aldığını ve ortak araştırmalar yürüteceğini belirtti. Yozgatlıgil, Türkiye'nin Milli Uzay Programı kapsamında yürütülen projelere atıfta bulunarak, Alper Gezeravcı'nın Uluslararası Uzay İstasyonu'nda gerçekleştirdiği 13 deney arasında ODTÜ tarafından hazırlanan bir çalışmanın bulunduğunu hatırlattı.

Toplantıda, ODTÜ'lü öğrenci ve akademisyenlerin özellikle malzeme bilimi, enerji ve biyoteknoloji alanlarında uzay tabanlı deneylere dahil edileceği, ayrıca Amerika ve Avrupa'daki üniversitelerle ortak projeler geliştirilerek bilgi ve veri paylaşımının sağlanacağı vurgulandı.

uzay araştırmalarında ticari erişim ve ittifak yapısı:

Axiom Space Bilim Direktörü Dr. Lucie Low mikro yerçekimi ortamının tıp, sağlık, tarım ve ileri malzemeler gibi alanlarda yeni araştırma fırsatları sunduğunu; mevcut potansiyelin henüz küçük bir bölümünün kullanıldığını dile getirdi. Low, bilimsel erişim modelinin kamu destekli yaklaşımdan ticari modele doğru kaydığını ve bilim dünyasının bu dönüşüme uyum sağlaması gerektiğini belirtti.

Bu amaçla Axiom Space tarafından kurulan Axiom Space University Alliance'ın bugün 4 kıtada, 16 ülkeden 36 kurumu kapsadığı ve 100'ün üzerinde araştırma kuruluşuyla görüşmeler sürdürüldüğü açıklandı. ODTÜ'nün de bu ağda yer alması, üniversitenin uluslararası projelere doğrudan katkı vermesini sağlayacak bir fırsat olarak sunuldu.

uzayda üretim ve biyomedikal iş birlikleri:

Low, Axiom Space'in uzayda yürütülen bilimsel çalışmaların Dünya'daki ticari uygulamalara dönüşmesine odaklandığını belirterek özellikle ileri malzemeler ve yarı iletkenler üzerinde çalıştıklarını söyledi. Uzayda üretimin Dünya endüstrilerine dönüştürücü etkisi olacağı, bunun için deney ve veri üretimine ihtiyaç bulunduğu vurgulandı.

Ek olarak Axiom Space ile uzay biyoteknolojisi şirketi ExoBiosphere arasında imzalanan mutabakat zaptı duyuruldu. Bu iş birliğinin alçak Dünya yörüngesinde ilaç keşfi süreçlerini hızlandırmayı hedeflediği; beraber yürütülecek çalışmaların ilaç geliştirme, hastalık modelleme ve tedavi yönetiminde daha derin biyolojik içgörüler sağlayacağı ifade edildi.

Hem ODTÜ hem de Axiom Space yetkilileri, amaçlarının uzayda üretilen bilimin Dünya sorunlarına çözüm üretecek biçimde ticarileştirilmesi olduğunu belirterek, bu ortaklığın hem eğitim hem de araştırma kapasitesini güçlendireceğini kaydetti.

ODTÜ ile Axiom Space arasında uzay araştırmaları için iş birliği