Yarım asırlık peynirli tat: Hayrabolu tatlısının hikâyesi
Hayrabolu tatlısının doğuşu ve tescili:
Tekirdağ’ın Hayrabolu ilçesiyle özdeşleşen Hayrabolu Tatlısı, yarım asrı aşan geçmişiyle bölgenin öne çıkan yöresel lezzetlerinden biri olmaya devam ediyor. İlk kez 1972 yılında, babası Salih Kaya tarafından piyasaya sunulan ve o dönemde Kadı Göbeği adıyla anılan tatlı, zaman içinde bugünkü adını alarak yaygınlaştı. 2021 yılında ise tatlının özgün yapısı ve üretim geleneği dikkate alınarak coğrafi işaret tescili yapıldı.
Yerel üreticiler ve ailelerin yaşattığı bu gelenek, hem ilçe sınırlarında hem de Türkiye genelinde ve yurt dışında tanınan bir lezzet haline geldi. Son dönemde Tekirdağ Tarım ve Orman İl Müdürlüğü ekipleri tarafından üretim yapan işletmeler ziyaret edilerek tatlının üretim aşamaları yerinde incelendi ve kayıt altına alındı.
Üretim ve malzemeler:
Hayrabolu Tatlısı’nın karakterini belirleyen en önemli unsur, kullanım oranının yarısından fazlasını oluşturan peynirdir. Üretici Nurgün Tanrınıan tarafından aktarıldığı üzere, tatlı; peynir, yumurta, un ve irmik ile hazırlanan bir hamurla yapılıyor ve bazı tariflerde fındık da kullanılıyor. Tanrınıan, sütlerin köylerden temin edildiğini ve her gün taze peynir mayaladıklarını, peynirin yumurta ve diğer malzemelerle karıştırılarak hamur haline getirildiğini söyledi. Hazırlanan hamur, kesme makinelerinde şekillendirilip fırınlarda pişiriliyor.
Kadı Göbeği farkı ve sunum önerileri:
Tanrınıan, Kadı Göbeği ile Hayrabolu Tatlısı arasındaki temel farkın üretim yöntemi olduğunu vurguluyor: elde hazırlanan Kadı Göbeği’nde peynir parçaları daha bütün kalırken, Hayrabolu Tatlısı makineyle şekillendirildiği için görünüm ve dokuda farklılıklar ortaya çıkıyor. 2021 coğrafi işaret tescilinin ardından aynı isimle farklı tariflerin üretildiği de belirtiliyor; Tanrınıan orijinal tarifi tatmak isteyenleri davet ediyor.
Coğrafi işaretli Hayrabolu Tatlısı genellikle tahin ve ceviz veya fındık ile ya da fıstık kırması eşliğinde servis edilerek Tekirdağ’ın gastronomi kültürünü yaşatmaya devam ediyor.
1972'de "Kadı Göbeği" olarak doğdu: Hayrabolu tatlısı olarak yayıldı