muş’ta keşfedilen yeni bitki türü bilim dünyasına tanıtıldı
Bitlis Eren Üniversitesi (BEÜ) Fen-Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü öncülüğünde gerçekleştirilen arazi çalışmaları sonucu, Muş’un Kurtik Dağı’nda daha önce tanımlanmamış bir bitki türü tespit edildi. Araştırma lideri Prof. Dr. Murat Kürşat ve ekibi tarafından sürdürülen çalışmalar sonucunda yeni türün adı Fritillaria damlana olarak belirlendi ve Türkçe bilimsel adı Muş Ters Lalesi olarak kayda geçti.
keşif ve inceleme süreci:
Çalışma 2024 yılında Kurtik Dağı’nda başlayan arazi gözlemleri ile başladı ve 2025 ile 2026 yıllarındaki vejetasyon dönemlerinde bitkinin takibi sürdürülerek toplam üç yıllık veri toplama gerçekleştirildi. Tür üzerinde yapılan moleküler, palinolojik ve diğer bilimsel analizlerin tümü, bitkinin daha önce tanımlanmamış yeni bir tür olduğuna işaret etti.
morfolojik özellikler ve yayılış:
Fritillaria damlana, yaklaşık 2.550 metre ve üzerindeki yüksek rakımlarda yalnızca Kurtik Dağı’nda doğal olarak görülüyor ve bu nedenle endemik kabul ediliyor. Türün ayırt edici özellikleri arasında mat yapraklar, mor renkli çiçekler, dar çan biçiminde (kampanulat) çiçek yapısı ve üç parçalı uzun stilus bulunuyor. Bu tanımlama ile Türkiye’deki Fritillaria türlerinin sayısı 63e yükseldi.
adlandırma ve yayın:
Yeni türe verilen bilimsel adın damlana kısmı, Prof. Dr. Murat Kürşat’ın eşi Damla Kürşat adına ithaf edildi; böylece Damla Kürşat’ın ismi uluslararası bilimsel literatürde Türkiye florası bağlamında yerini aldı. Çalışma, Prof. Dr. Murat Kürşat, Mehmet Emin Güneş, Birol Başer, Gülden Koçak ve Yakup Yapar tarafından hazırlanarak uluslararası hakemli Phytotaxa dergisinin 17 Eylül 2026 tarihli, 774. cilt, 3. sayısında yayımlandı.
koruma gerekliliği ve bölgesel önemi:
Prof. Dr. Murat Kürşat, Muş, Bitlis, Van ve Hakkari çevresinin bitki çeşitliliği açısından adeta bir doğal laboratuvar niteliğinde olduğunu vurguladı. Ancak Kurtik Dağı zirve kesimlerinde yoğun hayvan otlatmasının tür üzerinde baskı oluşturduğu, ayrıca bölgede yürütülen rüzgar enerjisi çalışmalarının genişlemesinin yaşam alanını tehdit edebileceği belirtiliyor. Kürşat, türün sürdürülebilirliği için koruma planı hazırlanması gerektiğini özellikle dile getirdi.
Araştırma ekibi, bölgedeki çalışmalar kapsamında inceleme altında başka bitki türleri de bulunduğunu ve projelerin tamamlanmasının ardından bunların da bilim dünyasına kazandırılmasının hedeflendiğini açıkladı.
BİTLİS EREN ÜNİVERSİTESİ (BEÜ) FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ BİYOLOJİ BÖLÜMÜ ÖĞRETİM ÜYESİ PROF. DR. MURAT KÜRŞAT
Henüz yorum yapılmamış
Bu içerik hakkında ilk yorumu siz yapın!