Değirmenin başında geçen ömür: Oğuzeli'nin son tuz ustası

Oğuzeli'nin değirmeninde geçen 70 yıllık emek

84 yaşındaki Bekir İslamcan, Gaziantep’in Oğuzeli ilçesinde evinin altında kurduğu değirmende uzun yıllardır tuz öğütüyor. Yarım asırdan fazla süredir devam eden işi, ilçede bu mesleği sürdüren tek kişi olmasını sağladı. Her sabah iş yerinin yolunu tutan İslamcan, geleneksel yöntemlerle işlettiği değirmenle hem geçimini sağlıyor hem de unutulmaya yüz tutan bir zanaatı ayakta tutuyor.

Değirmen ve çalışma süreci:

İslamcan, Türkiye’nin çeşitli yerlerinden temin ettiği tuzları önce titizlikle seçiyor. Konya ve Çankırı başta olmak üzere 'temiz, yıkanmış' tuzları takip ettiğini belirtiyor. Getirilen tuzlar, önce birinci, ikinci ve üçüncü yıkama aşamalarından geçiriliyor; yıkama sayısı arttıkça zayiat yükselse de tuz daha temiz hale geliyor. Yıkama ve dinlendirme sürecinin ardından tuz değirmende öğütülüyor ve müşterinin ihtiyacına göre 20-30 kilogramlık hazırlıklara getiriliyor.

İslamcan, tuzun sadece sofraya değil sanayiye de hizmet ettiğine dikkat çekiyor: 'Tuzlar sanayi ürünü olarak geçiyor ama vatandaşlarımız da tüketiyor. Sanayide, meyve ve sebzelerde de kullanılıyor.' Bu yüzden mümkün olduğunca en temiz tuzu getirip temiz şekilde muhafaza etmeye özen gösteriyor.

Meslek ahlâkı, zorluklar ve gelecek:

İslamcan, meslekte temizlik ve dürüstlüğü ön planda tutuyor. Sözleri arasında ‘ben yemediğim tuzu vatandaşa yedirmem’ ifadesi öne çıkıyor; Hadis-i Şerif’e atıfla müşterilerine sadece kendi tüketimine uygun gördüğü tuzu verdiğini söylüyor. Rakiplerinin işi bırakmasına da değinen İslamcan, taşınma ve depolama zorlukları nedeniyle birçok kişinin bu ağır işe devam edemediğini aktarıyor: bir seferde gelen tuzun aylara yayılan tüketimi, pek çok rakibi işi bırakmaya yönlendirmiş.

Mesleğin ağır olması nedeniyle çırak yetişmediğini belirten İslamcan, şu an işi kendisinin sürdürdüğünü ve isteğe bağlı olarak oğlunun mesleği devam ettirmesini umduğunu dile getiriyor. Müşteriler de yıllardır tanıdıkları ve kalitesini bildikleri için market yerine İslamcan'ı tercih ettiklerini söylüyor; Sadık Sağırekmekçi gibi düzenli müşteriler, güven ve devamlılık nedeniyle buradan alışveriş yaptıklarını belirtiyor.

İslamcan’ın değirmen başında geçen öyküsü, bölgesel zanaatlerin ekonomik ve kültürel değerini hatırlatıyor. Hem günlük ihtiyaçları karşılayan hem de geleneksel işleyişi koruyan bu tür ustalar, yerel kültürün yaşayan tanıkları olarak öne çıkıyor.

84 YAŞINDAKİ BEKİR İSLAMCAN