Son mecliste üretici önceliği: tarımda sürdürülebilirlik ve fiyat istikrarı

ATB meclisinin son toplantısında üretici vurgusu

Antalya Ticaret Borsası (ATB) 1 Ekim'de yapılacak seçimler öncesinde son meclis toplantısını Borsa Toplantı Salonu'nda gerçekleştirdi. Meclis Başkanı Erdoğan Ekinci yönetimindeki toplantıda, seçimlere rakipsiz giren ATB Başkanı Ali Çandır gündeme ilişkin değerlendirmeler yaptı ve tarım üreticisinin korunmasına öncelik verilmesi gerektiğini ifade etti.

OVP değerlendirmesi:

Çandır, 2027-2029 dönemini kapsayan Orta Vadeli Program'ı (OVP) tarım sektörü açısından ele aldı. OVP'de yüksek katma değerli üretim, Ar-Ge ve teknoloji kullanımı, yöresel ürünlerin ekonomik değerinin artırılması, verimlilik ve rekabetçilik başlıklarının öne çıktığını belirten Çandır, bu hedeflerin uygulamaya geçirilmesinin ve üreticiyi destekleyen politikaların kalıcı hale gelmesinin şart olduğunu söyledi.

Toplantıda tarımsal istihdam, üretim maliyetleri, finansmana erişim ve gıda arz güvenliği başlıca sorunlar olarak sıralandı. Çandır, bu çerçevede fiyatları yalnızca bir gösterge olarak görmenin yeterli olmadığını, politika yapımında üretimin devamlılığı ve üreticinin sürdürülebilirliğinin de ön plana alınması gerektiğini vurguladı. Üreticiyi üretimde tutamazsak ne fiyat istikrarını ne de gıda arz güvenliğini sağlayabiliriz değerlendirmesini yaptı.

büyüme verileri ve sektör yorumu:

Mecliste 2026'nın ilk iki çeyreğine ait Gayrisafi Yurt İçi Hasıla verilerine de değinildi. Çandır, ekonominin ilk çeyrekte yüzde 2,6, ikinci çeyrekte yüzde 2,3 büyüdüğünü; tarım sektörünün ise ilk çeyrekte yüzde 4,8, ikinci çeyrekte yüzde 13,3 büyüdüğünü aktardı. Ancak ikinci çeyrekteki yüksek tarımsal büyümenin geçen yılki düşük üretime bağlı bir baz etkisi içerdiğini hatırlattı ve bu rakamların tek başına sürdürülebilir büyüme göstergeği olmadığını belirtti.

Çandır, tarımda hedeflenmesi gerekenin üreticinin kazandığı, üretimin arttığı ve sektörün geleceğine güvenle bakabildiği istikrarlı bir büyüme olduğunu söyledi. Ticaret sektörünün ilk çeyrekte yüzde 3,5, ikinci çeyrekte yüzde 0,5 büyüme kaydettiğini belirterek iç talepteki yavaşlamanın üretim ve ticaret tarafına yansımalarının izlenmesi gerektiğini vurguladı.

dört yıllık dönem ve somut adımlar:

2022'de başlayan yönetim dönemlerinin sonuna geldiklerini ifade eden Çandır, geçen dört yılda üretim maliyetlerinin arttığını, finansmana erişimin zorlaştığını, iklim değişikliğinin etkilerinin arttığını ve ihracat pazarlarında belirsizlikler görüldüğünü anlattı. Üyelerin finansman, enerji maliyetleri, ihracat, iş gücü, sosyal güvenlik, mevzuat, üretim ve pazarlama konularındaki taleplerinin ilgili kurumlara iletildiğini ve çözüm önerilerinin sunulduğunu kaydetti.

Çandır, hububat, susam, yaş meyve sebze, zeytin ve zeytinyağı, et ticareti ve hayvancılık, kesme çiçek ile tıbbi ve aromatik bitkiler sektör temsilcileriyle bir araya gelindiğini; keçiboynuzu, keçi yetiştiriciliği, coğrafi işaretler, kırsal kalkınma, zeytinyağı ve tarım topraklarının korunması gibi konularda 9 ulusal ve uluslararası çalıştay düzenlediklerini anlattı.

ATB'nin tarıma dayalı ihtisas sera, organize tarım bölgesi ve Antalya'da hububat lisanslı depoculuğu için fizibilite çalışmaları yürüttüğünü, yaş meyve sebze ve kesme çiçek sektörlerinde UR-GE projelerinin devam ettiğini belirtti. Dört yılda 11 ülkede üyeleri yeni pazarlarla buluşturduklarını, farklı coğrafyalardaki fuarlara katılıp üretim ve ticaret merkezlerini incelediklerini, firmaların alıcılarla doğrudan görüşmesini sağladıklarını ifade etti.

YÖREX aracılığıyla yöresel ve coğrafi işaretli ürünleri ticarete kazandırma çalışmaları yürütüldüğünü hatırlatan Çandır, Antalya Tavşan Yüreği Zeytini için Avrupa Birliği'ne; bu zeytinden elde edilen zeytinyağı için ise Türkiye'ye coğrafi işaret tescili başvurusu yapıldığını belirtti. Kuraklık, iklim değişikliği, tarım topraklarının korunması, biyolojik çeşitlilik ve sürdürülebilirlik konularının da gündemde tutulduğunu söyledi.

Konuşmasını, yaptıkları çalışmaların eksiksiz olmadığını ama üyelerin meselelerine kayıtsız kalınmadığını vurgulayarak tamamladı: Üyemizin meselesine hiçbir zaman kayıtsız kalmadık. Tarımın sorunlarına sırtımızı dönmedik.

ALİ ÇANDIR