Van'da kurmalı ve analog saatlerin dirilişi: nostalji tezgâhta hayat buluyor

Van'da mekanik saatlerin ayakta kalışı

Van'da dijital saatlerin yaygınlaşmasına karşın kurmalı, otomatik ve analog saatler hâlâ nostalji tutkunlarının ve koleksiyon meraklılarının ilgi odağı oluyor. Kentte babadan devralınan atölyesinde yıllardır saat tamirciliği yapan Mehmet İnsel, küçük tezgâhında farklı mekanizmalara sahip saatlerin bakım ve onarımını sürdürüyor. Teknolojinin ilerlemesiyle günlük kullanımda pilli ve dijital modeller ön plana çıksa da, mekanik saatlerin kendine has işçiliği ve çalışma prensibi taleplerin devam etmesini sağlıyor.

Tamir süreci ve mekanizmaya göre farklılıklar:

İnsel, saatlerin mekanizmasına göre müdahalelerin değiştiğini söylüyor. Bazı saatler yalnızca pil değişimiyle tekrar kullanılabilir hâle gelirken, bazı eski mekanik modellerde daha uzun ve emeği fazla bakım-onarım gerekiyor. Pilli saatlerin bakımı ile otomatik mekanizmalı saatlerin onarımı birbirinden farklı uzmanlık ve zaman istiyor; bu nedenle ustalık ve sabır tamirin ayrılmaz parçaları olarak öne çıkıyor.

Ustanın gözünden dijitalleşme ve mesleğin geleceği:

İHA muhabirine konuşan Mehmet İnsel, babasından devraldığı mesleği çocukluğundan beri sürdürdüğünü belirtiyor ve genç kuşağın tercihlerine değiniyor: "İnsanlar hazır paraya alışmış, meslek yapmak istemiyorlar. Herkes hazır paraya alışmış, başka bir şey yok." Bununla birlikte İnsel, dijital modellerin tamir edilemeyen yapısına dikkat çekiyor: "Dijital saatlerin tamiri zaten mümkün değil. Bozulduğu zaman atılıyor. Bir nevi telefon gibi."

Mesleğin gelecek kaygısını da dile getiren İnsel, bazı tamirlerin uzun zaman aldığını, bazılarının kısa sürede çözüldüğünü aktararak şunları söylüyor: "Saatin türüne göre işlemler değişiyor; pil takımı ayrı, tamiri ayrı, bakımı ayrı. Otomatik ve pilli saatler de birbirinden farklı." Ustanın en büyük çekincesi ise yeni neslin mesleğe ilgi göstermemesi: "Bizden sonra bu mesleği sürdürecek nesil yok. İnşallah yetiştiririz."

Van'daki atölyelerde hâlâ tamir bekleyen mekanik saatler, hem estetik hem de işçilik değeri nedeniyle bazı kullanıcılar tarafından tercih edilmeye devam ediyor. İnsel'in ifadesiyle, mekanik saatlerin sunduğu "eski tad" dijital modellerde bulunmuyor ve bu saatler ustaların tezgâhlarında yaşamaya devam ediyor.

VAN’DA BABASINDAN DEVRALDIĞI SAAT TAMİRCİLİĞİ MESLEĞİNİ SÜRDÜREN MEHMET İNSEL, KÜÇÜK ATÖLYESİNDE FARKLI MEKANİZMALARA SAHİP SAATLERİN BAKIM VE ONARIMINI YAPIYOR.