kibyra kazısında 1950 yıllık hadrianus heykeli yeniden ayağa kaldırıldı

Kibyra kazılarında Hadrianus heykeli yeniden ayağa kaldırıldı

Kibyra Antik Kenti'nde süren kazılarda, Roma İmparatoru Hadrianus ve eşi İmparatoriçe Sabinaye ait olduğu değerlendirilen mermer heykel parçaları gün yüzüne çıkarıldı. Toplanan ve birleştirilen parçalar sonucunda yaklaşık 2,14 metre yüksekliğindeki Hadrianus heykeli yeniden ayağa kaldırıldı; zırhındaki aslan ve kartal kabartmaları dikkat çekti.

keşif ve restorasyon çalışmaları:

Kazılar, Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın "Geleceğe Miras Projesi" kapsamında yürütülüyor. Restorasyon çalışmaları Prof. Dr. Ünal Demirer liderliğindeki kazı restorasyon ekibi tarafından gerçekleştirildi. Kazıların yönetimini üstlenen Prof. Dr. Şükrü Özüdoğru tarafından aktarıldığı üzere, 2006'dan beri devam eden çalışmalar antik kentin bilinmeyen yönlerini açığa çıkarmayı hedefliyor. Restorasyon bitiminde eserler Burdur Müze Müdürlüğüne teslim edilecek ve teşhire sunulacak.

heykellerin korunma durumu ve buluntu dizilimi:

Kazı alanında ağırlıklı olarak Anıtsal Kent Giriş Kapısı'nın üst bölümünde sergilendikleri değerlendirilen 4 mermer heykele ait çok sayıda parça ele geçirildi. Farklı kazı aşamalarında kol, bacak ve ayakları da içeren toplam 20 heykel parçası bulundu; bunlar arasında Hadrianus'a ait sağlam bir portre başı yer aldı. Başın, daha önce tespit edilen zırhlı gövdeyle uyum göstermesi üzerine heykelin bütünlüğü büyük ölçüde sağlandı.

heykelin malzemesi, betimleme ve tarihleme:

Prof. Dr. Özüdoğru, heykelde Afyon-Döğer ve İscehisar mermerinin kullanıldığını, Hadrianus'un askerî tipte betimlendiğini ve zırhındaki aslan ile kartal figürlerinin kabartma olarak işlendiğini aktardı. Eserlerin, Hadrianus'un saltanatı dönemine denk gelen MS 117-138 tarihleri arasında üretildiği, büyük olasılıkla MS 130'lara tarihlendirilebileceği değerlendiriliyor.

tarihsel bağlam ve kent içindeki konum:

Roma döneminde imparatorların Anadolu ziyaretleri öncesi kentlerin önemli noktalarına portre ve heykellerin yerleştirildiği biliniyor. Özüdoğru, Kibyra'daki heykellerin Hadrianus'un Anadolu ziyaretleriyle ilişkili olarak sipariş edilmiş olabileceğini belirtti; ancak imparatorun doğrudan Kibyra'ya gelip gelmediğine dair belge henüz bulunmadı. Heykellerin büyük ihtimalle MS 417 döneminde meydana gelen deprem sırasında yüksekten düşerek parçalandığı ve bu yüzden kırılıp dağılmış olduğu varsayılıyor.

diğer buluntular ve alan çalışmaları:

Kazılarda Hadrianus ve Sabina dışında da önemli parçalar tespit edildi: yaklaşık 1,86 metre boyunda zırhlı bir imparator heykeli, üst ve alt gövdeleri iki parça halinde bulunan bir kadın heykeli ile yaklaşık 30 cm yüksekliğinde bir erkek heykel başı bulundu. Sabina'ya ait olduğu tespit edilen heykelin de önemli bölümleri gün yüzüne çıkarıldı; eksik parçaların ilerleyen kazılarda tamamlanabileceği değerlendiriliyor.

anıtsal kent giriş kapısı çalışmaları:

Kazılarda son dönemde Anıtsal Kent Giriş Kapısı'na yoğunlaşıldı. Yapının iki yanında yuvarlak kuleler, ortasında üç kemerli geçiş bulunan planı Anadolu'da nadir örneklerden sayılıyor. Kapı, nekropol alanından gelen ana caddenin kente giriş noktasında konumlanıyor. 2025 yılında başlatılan çalışmalarda yapı büyük ölçüde blok yığını halinde bulundu; yaklaşık 2 bin 500 blok taşınarak tasnif ve sınıflandırma yapıldı. Kazının bir sezon daha devam etmesinin ardından restorasyon ve proje aşamasına geçilmesi planlanıyor.

akademi ve miras vurgusu:

Yükseköğretim Kurulu Başkanı Erol Özvar, üniversitelerin saha çalışmalarının Türkiye'nin tarihî ve kültürel mirasını ortaya çıkarma, koruma ve gelecek kuşaklara aktarmadaki rolünü vurguladı. Kibyra kazıları, üniversitelerin akademik birikimini sahaya taşıyarak arkeolojik veriyi bilimsel yöntemlerle değerlendirmesine örnek teşkil ediyor.

Yaklaşık 1950 yıllık eserlerin eksik parçalarının tamamlanmasının ve restorasyonun bitmesinin ardından dört heykelin bütünlenerek Burdur Müzesi'nin teşhir salonlarında sergilenmesi hedefleniyor.

KİBYRA ANTİK KENTİ'NDE SÜRDÜRÜLEN KAZILARDA, ROMA İMPARATORU HADRİANUS VE EŞİ İMPARATORİÇE SABİNA'YA AİT YAKLAŞIK 1950 YILLIK MERMER HEYKELLERİN PARÇALARI GÜN YÜZÜNE ÇIKARILDI.