Erken değerlendirme neden kritik:
Atlas Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dil ve Konuşma Terapisi Bölümü'nden Dr. Öğr. Üyesi Aşena Karamete Güdül, dil ve konuşma ile ilgili sorunların kimi çocuklarda okula başlayana kadar fark edilmediğine dikkat çekti. Güdül, aileleri ve sağlık alanındaki uzmanları 'bekle-gör' tutumundan kaçınmaya çağırarak erken müdahalenin okuma-yazma, akademik başarı ve sosyal-duygusal gelişim açısından belirleyici olduğunu vurguladı.
Okul öncesinde izlenmesi gereken beceriler:
Dr. Karamete Güdül, okul öncesi dönemde özellikle dinlediğini anlama, kendini doğru kelime ve cümlelerle ifade edebilme ve yaşa uygun kelime dağarcığı gelişiminin dikkatle gözlenmesi gerektiğini söyledi. Ayrıca sesleri ayırt etme, kafiye bulma ve hece sayma gibi fonolojik farkındalık becerilerinin okuma-yazma ve hatta matematik becerilerinin gelişiminde önkoşul olduğuna işaret etti; bu alanlardaki zorlanmaların erken fark edilmesinin önemine dikkat çekti.
Hangi sorunlar geciktirilmemeli:
Güdül, ailelerin özellikle alıcı ve ifade edici dil bozuklukları, konuşma sesi bozuklukları, öğrenme güçlükleri, akıcılık bozuklukları ve ses kısıklığı gibi durumları yakından takip etmesi gerektiğini belirtti. Çocuğun bazı konuşma seslerini üretememesi, konuşmasının akıcı olmaması veya sosyal iletişimde zorlanma varsa okul öncesi dönemde bir dil ve konuşma terapistinden değerlendirme alınması gerektiğini vurguladı.
Kekemelikte okul süreci ve aile-okul iş birliği:
Kekemeliği olan çocukların okula başlarken nasıl destekleneceğine dair öneriler de paylaşan Güdül, öğretmenle önceden iş birliği kurulmasını, sınıf içi uygulamalarda zaman baskısı oluşturacak hızlı okuma ve ani söz alma gibi durumlara esneklik sağlanmasını önerdi. Ailelerin çocuğun konuşmasını kesmemesi, acele ettirmemesi ve çocuğun lafını bitirmesine izin vermesi gerektiğini belirtti.
Güdül ayrıca sınıfta nöro-çeşitliliği kucaklayan, kapsayıcı bir atmosfer oluşturmanın ve öğretmenlerin akran zorbalığına karşı bilgilendirilmesinin önemine dikkat çekti. Ailenin kekemeliği doğal bir gelişimsel farklılık olarak ele alması ve mümkünse okul öncesi dönemde dil ve konuşma terapistiyle süreci planlaması önerildi.
Rehabilitasyonun hedefleri ve merkez desteği:
Dr. Karamete Güdül, kekemeliğin bir hastalık olmadığını; rehabilitasyonun amaçlarının ise tıbbi müdahaleden farklı olarak rahat konuşma, yaşam kalitesinin desteklenmesi ve kolay konuşma becerilerinin artırılması olduğunu söyledi. Uygulanan tekniklerin bireyin yaşına ve hedeflerine göre dil ve konuşma terapisti tarafından belirlendiğini kaydetti.
Son olarak Güdül, ailelere ve sağlık profesyonellerine yönelik çağrısını yineleyerek 'bekle-gör' tutumundan kaçınılmasını, şüphe duyulan her durumda okul öncesi bir dil ve konuşma terapistinden değerlendirme alınmasının ileride çıkabilecek pek çok güçlüğü önleyebileceğini ifade etti. Atlas Üniversitesi Dil ve Konuşma Bozuklukları Merkezi'nin ailelere değerlendirme ve yönlendirme desteği sunmaya hazır olduğu belirtildi.
ATLAS ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ DİL VE KONUŞMA TERAPİSİ BÖLÜMÜ’NDEN DR. ÖĞR. ÜYESİ AŞENA KARAMETE GÜDÜL
Henüz yorum yapılmamış
Bu içerik hakkında ilk yorumu siz yapın!