iletişimin geleceğine çağrı: etik, özdenetim ve eleştirel bakış

daniş'ten öğrencilere ana mesajlar:

Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK) Başkanı Mehmet Daniş, Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi İletişim Fakültesi'nin 2026-2027 akademik yıl açılışında geleceğin iletişimcilerine seslendi. Itri Yerleşkesi Mavi Salon'da düzenlenen törende Daniş, konuşmasına üniversite yönetimine ve emeği geçenlere teşekkür ederek başladı ve RTÜK'ün fakülteyle kurduğu ilişkinin "soyut bir iş birliği" değil, uzun soluklu bir yol arkadaşlığı olduğunu belirtti.

Daniş, öğrencilere meslek yaşamlarında etik hassasiyeti önceliklendirmeleri çağrısında bulundu. Haberi yazarken veya görüntüyü kurgularken mutlaka kendi vicdanlarında durup düşünülmesi gerektiğini söyleyen Başkan, "Özdenetim, dışarıdan gelecek bir denetimden çok daha değerlidir" vurgusunu öne çıkardı. Buna paralel olarak RTÜK'ün yayıncılığın hukuki ilkelerini uygularken etik ilkeleri temel aldığını hatırlattı.

etik ilkeler ve hukuki çerçeve:

Daniş, yayıncılıktaki etik çerçeveyi hukuki zemine bağlayan düzenlemelere değindi. Konuşmasında 6112 sayılı Kanun’un 8. maddesi'nin taşıdığı ilkeleri örnek gösterdi: insan onuruna ve özel hayata saygı, ayrımcılık ve nefret söylemi yasağı, çocukların ve güçsüzlerin korunması, kesinleşmiş mahkumiyet olmadan suçlama yapmama, tarafsızlık, gerçeklik ve doğruluk gibi temel ilkelerin doğru haberciliğin dayanaklarını oluşturduğunu vurguladı.

Aynı zamanda RTÜK bünyesinde görev yapan personel arasında Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi İletişim Fakültesi mezunlarının sayısına dikkat çeken Daniş, "Bu salonda kurduğumuz bağ bizim için soyut bir iş birliği değil, uzun soluklu bir yol arkadaşlığıdır" ifadeleriyle kurum-akademi iş birliğinin önemini pekiştirdi. Programda RTÜK Başkan Yardımcısı Dr. Deniz Güler de hazır bulundu.

dijital dönüşüm, medya okuryazarlığı ve erişilebilirlik:

Dijitalleşmenin getirdiği yaygın üretim ortamına işaret eden Daniş, içerik üretiminin kolaylaşmasının yeni sorumluluklar doğurduğunu söyledi. Bir sosyal medya paylaşımının birkaç saniyede yapılabildiğini, buna karşılık televizyon yayını gibi üretimlerin editoryal ve hukuki sorumluluk gerektirdiğini hatırlattı ve bu eğilime "kitlesel amatörleşme" adını verdi. Daniş, Oxford Sözlüğü'nün 2016'da öne çıkardığı "post-truth" kavramına atıf yaparak, günümüzde bir bilginin inandırıcılığının doğru olup olmadığından daha baskın hale gelme riskine dikkat çekti.

RTÜK'ün yalnızca denetleyen bir kurum olmadığını, aynı zamanda önlemeye, bilinçlendirmeye ve geliştirmeye yönelik çalışmalar yürüttüğünü belirten Daniş, Medya Okuryazarlığı dersinin Milli Eğitim Bakanlığı ile 2006'da hayata geçirilmesi örneğini verdi ve bu programın tasarım ve güncellenmesinde iletişim fakültelerinin akademisyenleri ve mezunlarının katkısının önemini vurguladı. Ayrıca Daniş, 2019'dan beri yürürlükte olan düzenlemeyle yayıncı kuruluşların içeriklerinin en az %40'ının işitme ve görme engelli vatandaşlar için erişilebilir hâle getirilmesinin zorunlu olduğunu hatırlattı ve RTÜK Medya ve Çocuk Dergisi'nin işaret dili ve sesli betimlemeyle hazırlandığını aktardı.

dekan ve rektörün perspektifi:

İletişim Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Sezai Türk, dijital çağın iletişim eğitimine yüklediği sorumluluğa dikkat çekti; fakültelerin yalnızca bilgiyi aktarmadığını, üreten, sorgulayan ve topluma güven veren iletişimciler yetiştirmesi gerektiğini söyledi ve RTÜK'e fakülteye verdiği destek için teşekkür etti.

Rektör Prof. Dr. M. Naci Bostancı ise törende konuşarak Daniş'in TBMM'deki geçmiş ortak çalışmalarına atıfta bulundu ve "Mehmet kardeşimiz kılıç gibi dosdoğru bir adamdır" sözleriyle kişisel değerlendirmesini paylaştı. Bostancı, yapay zekanın bilgi üretim süreçlerindeki rolüne dair uyarılarda bulunarak, teknolojinin sunduğu bilgiyi eleştirel bakışla sorgulamanın önemine işaret etti; sunulan bilginin seçilmiş ve işlenmiş olduğunu unutmamak gerektiğini vurguladı.

Daniş son olarak öğrencilere üniversite yıllarını ve hocalarla kurulan bağı iyi değerlendirmeleri tavsiyesinde bulundu: "İnsan yaşadığı sürece eğitim ve anlam arayışı devam ediyor" diyerek hayat boyu sürecek bir danışma ve öğrenme ilişkisinin önemini hatırlattı.

Tören konuşmaların ardından İletişim Fakültesi bünyesinde kurulan Radyo Akademi'nin açılışıyla son buldu. RTÜK ile Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi arasındaki iş birliğinin yeni dönemde de artarak devam etmesi temennisi paylaşıldı.

İLETİŞİM FAKÜLTESİ DEKANI PROF. DR. SEZAİ TÜRK