Kanada-ab ittifakı: stratejik özerklik için ortak üyeliğe açık destek

Kanada ve Avrupa'nın stratejik ittifakı için parlamentoda çağrı

Kanada Başbakanı Mark Carney, Strasbourg'da Avrupa Parlamentosu'nda gerçekleştirilen konuşmasında, Kanada ile Avrupa Birliği arasındaki ilişkilerin ‘yeni bir boyut’ kazanması gerektiğini söyledi. Konuşmasında, uluslararası düzenin parçalanmasının yarattığı jeopolitik kırılmaya karşı verilecek cevabın ortak hareket etmek olduğunu vurgulayan Carney, tarihsel bağlara işaret ederek hukukun üstünlüğü, insan onuru, bireysel özgürlük ve demokrasinin paylaşılan temeller olduğunu belirtti.

jeopolitik kırılma ve ekonomik araçların silaha dönüşmesi:

Carney, konuşmasında çok taraflı kurumlara güvenin zayıfladığını ve ekonomik entegrasyonun artık bir baskı aracı haline geldiğini söyledi. Ona göre, 'gümrük vergileri, baskı aracı olarak kullanılıyor', finansal mekanizmalar zorlama aracına dönüşüyor ve tedarik zincirleri istismar edilerek ülkelerin kırılgan noktalarına dönüştürülüyor. Bu değişimlerin, yalnızca askeri veya toprak tabanlı güvenlik anlayışıyla çözülemeyeceğini belirtti.

Carney'nin vurguladığına göre, günümüzde egemenlik; gıda, enerji ve savunma kapasitesinin ötesinde, yapay zeka, yarı iletkenler, kritik mineraller, ödeme sistemleri, temiz enerji teknolojileri, aşılar ve uzay tabanlı iletişim gibi teknoloji ve altyapılara güvenli erişimi de kapsıyor. Bu alanlardaki bağımlılıklar, devletleri ve şirketleri kritik anlarda savunmasız bırakabiliyor.

stratejik sektörlerde derinleşen iş birliği çağrısı:

Carney, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen'in 'gelecek için bir ittifak' önerisine atıfta bulunarak, 'Kanada, AB'nin ortak üyelik hedefini memnuniyetle karşılıyor' dedi ve bu önerinin birlikte tanımlanacak benzersiz ve olumlu bir yaklaşım olduğunu belirtti. Kanada ile Avrupa'nın stratejik kabiliyetlerin tamamında derin iş birliği yoluyla stratejik özerkliklerini güvence altına alması gerektiğini söyledi.

Stratejik iş birliğinin kapsamı olarak Carney; kritik mineraller, savunma sanayi kapasitesi, yapay zeka ve bilgi işlem gücü, enerji güvenliği, uzay ve ödeme sistemlerini saydı. Ayrıca dijital ticaret, geniş hizmet yelpazesi ve tarım dışı mallarda kesintisiz bir pazar hedefinin altını çizdi. Halklar arasındaki bağların derinleştirilmesi gerektiğini vurgulayarak gençlerin Atlantik'in her iki yakasında eğitim, çalışma ve yaşam özgürlüğüne sahip olmasının önemine dikkat çekti.

Konuşmasında Kanada'nın sahip olduğu avantajlara da değinen Carney, ülkenin 34'ten fazla kritik mineral yatağına sahip olduğunu ve Avrupa'ya güvenilir tedarik sağlayabileceğini, ayrıca kıtayı desteklemek üzere büyük ölçeklerde LNG ve hidrojen arz edebileceğini söyledi. Kanada'nın uzay, yapay zeka ve kuantum alanlarında kabiliyetleri, güçlü bankacılık sistemi ve emeklilik fonu sermayeleri ile hem Atlantik hem de Pasifik'e erişimi bulunduğunu hatırlattı. Bu farklı ama tamamlayıcı güçlerin bir araya gelmesinin her iki tarafın dayanıklılığını artıracağını belirtti.

Carney, net bir şekilde 'Büyük güçlere rakip olacak üçüncü bir blok oluşturmayı teklif etmiyorum' diyerek amaçlarının başkalarına hükmetmek olmadığını; bunun yerine açık pazarların, egemenliğin ve demokratik değerlerin korunmasına odaklandıklarını söyledi. Hedefin, hiç kimsenin bu değerleri zedelemesine izin vermeyecek bir dayanıklılık inşa etmek olduğunu vurguladı.

Konuşma boyunca Carney, İngilizce ve Fransızca ifadeler kullanarak iki kıta arasındaki tarihsel bağlara atıfta bulundu ve AB ile Kanada arasında kurulacak daha yakın bir ortaklığın, küresel şoklara karşı daha dayanıklı bir sistem yaratacağını savundu. Avrupa'nın sundukları ile Kanada'nın stratejik kaynakları ve teknolojik kapasitelerinin birbirini tamamladığına dikkat çekti.

Strasbourg'daki hitabın ardından, Carney'nin mesajı; tedarik zincirleri, enerji ve teknoloji alanlarında ortak politikalar geliştirerek, ekonomik ve stratejik bağımsızlığı güçlendirme çağrısı olarak öne çıktı. Kanada'nın AB'nin 'ortak üyesi' olma önerisinin siyasi ve ekonomik bir zeminde nasıl hayata geçirileceği ise önümüzdeki dönemde taraflar arasında şekillenecek bir gündem maddesi olarak kalmayı sürdürüyor.

Kanada Başbakanı Mark Carney Avrupa Parlamentosu'na hitabında, "Kanada, AB'nin ortak üyelik hedefini memnuniyetle karşılıyor. Gelecek için bir ittifak kurmak, birlikte tanımlayacağımız benzersiz ve olumlu bir yaklaşımdır. Kanada ve Avrupa, stratejik kabiliyetlerin tamamında derin iş birliği yoluyla stratejik özerkliklerini güvence altına almalı" dedi.