Yerli sensörle glikometreye geçiş hedefleniyor

Geliştirme süreci ve ekip:

Hitit Üniversitesi Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi bünyesinde yürütülen çalışmada, Prof. Dr. Faruk Gökmeşe yürütücülüğünde; Prof. Dr. Ebru Gökmeşe ve Öğr. Gör. Dr. Büşra Cebeci’nin katkılarıyla 9 yıl süren bir araştırma tamamlandı. Araştırmanın odağında, diyabet takibinde yaygın olarak kullanılan ve büyük ölçüde ithal edilen tek kullanımlık striplerin yerini alabilecek bir sensör geliştirmek vardı.

Sensörün teknik özellikleri:

Geliştirilen sensör, strip formunda çalışan elektrokimyasal ölçüm elemanının çalışma prensibini temelden değiştiriyor. Araştırmacılar, stripte geleneksel olarak kullanılan biyokimyasal enzimler yerine paladyum gibi soy metal özellikleri taşıyan malzemelerden elde edilen özel nano desenlemeler kullanarak sensör malzemesini elde etti. Bu sayede sensör enzimsiz hale getirildi ve dış etkenlere karşı dayanıklılığı artırıldı.

Enzimsiz tasarımın avantajları:

Çalışma notlarına göre enzim içeren stripler havadaki nem, oksijen ve diğer dış etkenlerden kolayca etkilenip yanlış ölçümlere yol açabiliyor. Yeni sensör ise neme, oksijene ve oksitlenmeye karşı dayanıklı olacak şekilde tasarlandı; bu da raf ömrünün uzaması, ölçüm doğruluğunun korunması ve kullanıcı dostu bir deneyim sağlaması anlamına geliyor. Sensör malzemesi laboratuvar ortamında ispatlanmış durumda.

Teknoloji hazırlık seviyesi ve yol haritası:

Grup, geliştirmenin şu anda teknoloji hazırlık seviyesi 4 aşamasında olduğunu bildirdi. Bu aşama, laboratuvar ölçeğinde işleyen bir çözümün elde edildiğini gösteriyor; sonraki hedefler arasında prototipleme, saha testleri ve son kullanıcıya uygun bir glikometreye dönüştürme yer alıyor. Araştırmacılar, projenin üst aşamalara taşınması için yeni projeler ve destekler beklediklerini vurguladı.

Patent ve ödül süreçleri:

Geliştirilen buluş, Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından incelendi ve tescillendi. Ekip, patentleme sürecinin 5 yıl sürdüğünü belirtti. Ayrıca buluş, 2026 Şanlıurfa’da düzenlenen TEKNOFEST kapsamında gerçekleştirilen ISIF’26 Uluslararası Buluş Yarışması’nda Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından düzenlenen kategoride altın madalya ile ödüllendirildi.

Prof. Dr. Faruk Gökmeşe, projenin önemini şu şekilde özetledi: diyabet takibinde kan şekeri ölçümünün hem sürekli hem de güvenilir olmasının kritik olduğunu, mevcut ithal sensörlerin yapısal sınırlamaları bulunduğunu ve bu çalışma ile sensörün çalışma prensibinin değiştirildiğini ifade etti. Araştırmacılar, üretim ve ticarileşme aşamaları için gerekli desteğin sağlanması halinde yerli ve milli bir glikometre prototipinin geliştirilebileceğini belirtti.

Özetle, Hitit Üniversitesi ekibinin geliştirdiği sensör, laboratuvar düzeyinde enzimsiz ve dayanıklı bir alternatif sunuyor; patentlenmiş olması ve uluslararası yarışmada ödül alması, projenin ticarileşme potansiyelini güçlendiriyor.

HİTİT ÜNİVERSİTESİ AKADEMİSYENLERİ TARAFINDAN, 9 YIL SÜREN ARAŞTIRMASIYLA GELİŞTİRİLEN SENSÖR, DAHA ÖNCE İTHAL KAN ŞEKERİ ÖLÇÜM SENSÖRLERİNE ALTERNATİF OLACAK. TÜRK PATENT KURUMU TARAFINDAN TESCİLLENEN BULUŞ, TEKNOFEST'TE DÜZENLENEN ISIF'26 ULUSLARARASI BULUŞ YARIŞMASI'NDA ALTIN MADALYAYA LAYIK GÖRÜLDÜ.