Kahraman Fareler Projesi Antalya’da tanıtıldı
Türkiye’de ilk kez Muratpaşa Belediyesi ile GEA Arama Kurtarma Derneği işbirliğiyle Antalya’da başlatılan "Kahraman Fareler Projesi", arama kurtarma çalışmalarında yeni bir dönemin kapılarını araladı. Proje, Muratpaşa’daki GEA Arama Kurtarma Gönüllülük Merkezi’nde düzenlenen tanıtım programıyla kamuoyuna sunuldu.
Tanıtım programı ve yetkililerin açıklamaları
Program, enkaz uygulamalarında kullanılan farelere ilişkin tanıtım videosunun izlenmesiyle başladı. Ardından GEA Arama Kurtarma Takım Lideri Erkan Atarer, Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dekan Yardımcısı Doç. Dr. Engin Yence, projeyi tasarlayıp yürüten Dr. Danielle Glangrasso ve Muratpaşa Belediye Başkanı Ümit Uysal açıklamalarda bulundu.
Farelerdeki GPS ve kamera sistemi ekiplerin gözü olacak
Farelerin sırtına takılan özel GPS ve kamera sistemi sayesinde ekipler, farelerin izlediği güzergâhı anlık olarak takip edebiliyor. Sırtlarındaki kamera, enkazın derinliği ve erişilmesi zor noktalar hakkında ekiplerin detaylı bilgi edinmesini sağlıyor. Yaklaşık 3 yıllık eğitimle insan kokusunu ayırt edebilen ve çevresel faktörlere karşı duyarlılığı artırılan bu Afrika keseli sıçanlarının, enkaz altında canlılara ulaşarak arama kurtarma çalışmalarına önemli katkı sunması hedefleniyor.
GEA: Birleşmiş Milletler Tavsiye Grubu’na bağlı ekip
GEA Arama Kurtarma Takım Lideri Erkan Atarer etkinlikte, GEA ekibinin ulusal ve uluslararası ölçekte afet bölgelerinde arama-kurtarma ve insani-tıbbi destek sağladığını belirtti. Atarer, GEA’nın Birleşmiş Milletler Tavsiye Grubu’na bağlı bir ekip olduğunu ve 2021 Aralık ayından beri AFAD tarafından akredite olarak görev yaptıklarını vurguladı. Dron ve klasik arama yöntemlerinin yetersiz kaldığı durumlarda alternatif yöntem gerekliliği düşüncesiyle projenin hayata geçirildiğini söyledi ve Muratpaşa Belediyesi’nin desteğine dikkat çekti.
En dar enkaz boşluklarında farelerin rolü
Belçika merkezli APOPO iş birliğiyle Türkiye’ye getirilen Jo, Caruso, Wagner, Billy, Kira ve Daniel adlı altı Afrika keseli sıçan, Muratpaşa’da oluşturulan özel alanda enkaz senaryolarına dayalı eğitimlerden geçiriliyor. Proje yürütücülerinden Dr. Danielle Glangrasso, deprem gibi zamanla yarışılan afetlerde dron, köpek ve insan gücünün yetersiz kaldığı dar enkaz boşluklarında bu hayvanların tamamlayıcı ve hayati bir rol üstleneceğini vurguladı. Glangrasso, güçlü koku alma yetenekleri ve hafif yapıları sayesinde ikincil çökme riski oluşturmadan enkaz altındaki yaşam belirtilerini hızlıca tespit ettiklerini belirtti.
Muratpaşa’dan afet hazırlığında öncü adım
Muratpaşa Belediye Başkanı Ümit Uysal, projenin afet öncesi hazırlık vizyonu doğrultusunda Türkiye’de ilk kez uygulandığını ifade etti. Uysal, Muratpaşa Belediyesi’nin afet yönetiminde önleyici ve hazırlık odaklı yaklaşımlarını güçlendirdiklerini; bu proje ile hem müdahale kapasitesinin artırıldığını hem de toplumun afet bilincinin geliştirildiğini söyledi.
Eğitim alanı ve iş birliği geçmişi
Muratpaşa Belediyesi ile GEA Arama Kurtarma Derneği arasında 19 Temmuz 2017 tarihinde imzalanan iş birliği protokolü sonrası belediye tarafından 967 metrekarelik bir alan derneğe tahsis edildi. GEA ekipleri süre içinde kentsel arama kurtarma eğitimleri verdi; belediye personeline yönelik programlar düzenlendi ve afet bölgelerinde Muratpaşa’yı temsilen görev aldı. Bu iş birliğinin sahadaki en somut örneği 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremler sırasında görüldü.
Bu birikimlerin üzerine Muratpaşa Belediyesi, Kahraman Fareler Projesi için mevcut alanın yanında bulunan 3 bin 200 metrekarelik yeni bir alanı tahsis ettiğini ve bunun 4 Ekim 2024 tarihli belediye meclisi kararıyla resmileştiğini açıkladı. Eğitimleri devam eden altı Afrika keseli sıçanı, arama kurtarma operasyonlarında kullanıma hazırlanıyor.
YAKLAŞIK 3 YILLIK EĞİTİMLE İNSAN KOKUSUNU AYIRT EDEBİLEN AFRİKA KESELİ SIÇANLARININ SIRTLARINA TAKILAN GPS VE KAMERA SİSTEMİYLE ULAŞILMASI ZOR NOKTALARDAKİ ARAMA KURTARMA ÇALIŞMALARINA ÖNEMLİ KATKI SAĞLAMASI HEDEFLENİYOR.
