Karaciğer nakliyle kanserde yeni umut: Türkiye'de bir ilk
Karaciğer nakli, karaciğere metastaz yapmış kolorektal kanser hastalarına yeni bir tedavi kapısı açtı. Prof. Dr. Murat Dayangaç ve Doç. Dr. Özgür Açıkgöz öncülüğünde, Medipol Mega Üniversite Hastanesinde kolorektal kanser metastazı olan bir hastada Türkiye'de ilk kez başarıyla karaciğer nakli gerçekleştirildi.
Hikayesi 2019 yılında başladı
Sibel Karmış 2019 yılında kalın bağırsak ve karaciğere yayılmış kanser teşhisi aldı. Prof. Dr. Murat Dayangaç, "Hastanın tanısı konulduğunda hastalık karaciğere de yayılmıştı. Henüz 30 yaşında kanser mücadelesi başlayan Sibel Hanım, önce acil şartlarda kalın bağırsak ameliyatı geçirdi ve ardından kemoterapi tedavisi gördükten sonra karaciğer ameliyatı oldu. Bir süre hastalık kontrol altında görünse de kısa süre karaciğerde yeni tümörler ortaya çıktı. Modern kanser tedavilerine rağmen olumlu sonuç alınamayan Sibel hanım, karaciğer nakli sayesinde bugün tamamen tümörsüz ve sağlıklı bir yaşam sürüyor" dedi.
Karaciğer naklinde artan önem
Prof. Dayangaç, kalın bağırsak kanserinin dünya genelinde sık görüldüğünü ve hastaların yaklaşık yarısında karaciğere metastaz geliştiğini vurguladı. Metastazlı hastalarda en etkili tedavinin cerrahi rezeksiyon olduğunu, ancak tümör yaygınlığı ve damar ilişkisi nedeniyle birçok olguda bunun mümkün olmadığını belirtti. Cerrahi yapılsa bile hastaların üçte ikisinde 2-3 yıl içinde karaciğerde tekrar tümör geliştiğini, kemoterapi ve immünoterapinin ise beş yıllık sağkalımı ancak %10-15 oranında sağlayabildiğini anlattı. Son yıllarda doğru seçilmiş hastalarda yapılan karaciğer nakillerinin umut verdiğini, Oslo Üniversitesi öncülüğündeki çalışmaların nakille beş yıllık sağkalımın %60lara ulaşabildiğini gösterdiğini ifade etti.
Nakil kararı ve sonuç
Prof. Dayangaç, tüm hastalara nakil uygulanamayacağını, adayların uluslararası kriterlere uygun olması gerektiğini; yaş, genel sağlık, ana tümörün tamamen çıkarılmış olmasının üzerinden en az bir yıl geçmiş olması ve karaciğer dışında hastalık bulunmamasının temel şartlar olduğunu belirtti. Medipol Üniversitesi'nin güçlü onkoloji altyapısı ile bu yöntemin etkinliğinin bizzat gözlemlendiğini aktardı. Dayangaç, karaciğerdeki tümörün damar yapılarına çok yakın olması nedeniyle cerrahi sonrası kısa sürede tekrar ettiğini ve tüm seçenekler değerlendirildikten sonra konsey kararıyla nakil yapıldığını söyledi. Metindeki bilgilere göre nakil 2023 yılında gerçekleştirildi ve Prof. Dayangaç naklin "iki yıl önce gerçekleşen naklin ardından" hastanın bugün tamamen tümörsüz ve sağlıklı olduğunu bildirdi.
Tıbbi onkoloji perspektifi
Doç. Dr. Özgür Açıkgöz süreçle ilgili, "Hasta bağırsak tıkanıklığıyla başvurdu ve kolon kanseri nedeniyle acilen ameliyat edildi. Operasyon sonrası tetkiklerde karaciğerde metastaz tespit ettik. Hızlı kemoterapi başladı, metastazlar küçüldü ve karaciğerdeki odaklar cerrahi olarak çıkarıldı. Ardından idame tedavisine geçildi ve yaklaşık 1-1,5 yıl bu tedavi sürdü" dedi. 2023'te yeniden ortaya çıkan lezyonlar sonrası multidisipliner konseyle hastanın durumu ayrıntılı değerlendirilip nakil seçeneği sunulduğunu, hastanın kabulüyle naklin yapıldığını ve nakil sonrası kontrollerde olumsuzluk görülmediğini ifade etti.
Hastanın mesajı: "Umudunuzu kaybetmeyin"
36 yaşındaki Sibel Karmış, yaşadığı süreci şöyle anlattı: "2019 yılında bağırsak ve karaciğere metastaz yapmış kanser teşhisi aldım. Önce bağırsak ameliyatı, ardından iki ay sonra karaciğer ameliyatı geçirdim ve 2-3 yıl boyunca hastalığım tekrar etmedi. Sonrasında yeniden alevlendi. Zorlu ameliyat süreci ve hastanede geçen iki aylık yatış sonrası doktorlarım nakil önerdi ve umut buldum. Başta zor bir süreçti, 'neden ben?' diye düşündüm. Ama en azından kanserim bitti. Şimdi ilaçlarımı alıyor ve kontrollerime devam ediyorum. Umudunu kaybetmesinler, Allah'ın izniyle bir kapı açılıyor. Ben hocalarımı tanıdığım için çok mutluyum, Allah razı olsun."
Not: Haber, hastanın tedavi sürecini ve uzman değerlendirmelerini aktarırken, tedavi seçeneğinin her hasta için uygun olmadığını vurgulamaktadır. Karaciğer nakli kararları multidisipliner değerlendirme ve uluslararası kriterlere göre alınmaktadır.
SİBEL KARMIŞ VE PROF. DR. MURAT DAYANGAÇ
