Yerli yapay zekâ Türk müziğinin 164 makamını dijitalleştiriyor

SAÜ'nin yerli uygulaması geleneksel müziği yapay zekâyla buluşturuyor

Sakarya Üniversitesi Devlet Konservatuvarı'nda yürütülen proje kapsamında geliştirilen Makam Besteci AI, Türk müziğinin özgün yapılarını dijital ortamda temsil etmeyi hedefliyor. Proje, yüksek lisans öğrencisi Emin Şükrü Demir ile danışmanı Doç. Dr. Mahir Mak tarafından yürütüldü ve uygulama, internetten derlenen veri setleriyle eğitildi.

uygulamanın teknik kabiliyeti:

Geliştirilen yazılım, Türk müziğinin temel unsurlarını dikkate alarak 164 makam ve 87 usul ile eser üretebiliyor. Üretilen eserler nota çıktısı olarak alınabiliyor, Türk müziğine özgü enstrümanlarla seslendirilebiliyor ve üzerinde düzenlemeler yapılabiliyor. Proje ekibi, makinenin öğrenmesi için Prof. Dr. İbrahim Karaosmanoğlu'na ait 2 bin 200 eserlik veri setinin geçen yıl 3 bin esere çıkarılması gibi mevcut kaynaklardan faydalandıklarını belirtti.

eğitim ve kayıt teknolojilerinde kullanım alanları:

Proje yalnızca eser üretimiyle sınırlı kalmıyor; uygulama içinde eğitim amaçlı bir ara yüz, ses kayıt teknolojilerine entegre edilebilecek bir ara yüz ve doğrudan müzik üretimine yönelik bir ara yüz olmak üzere üç farklı kullanım katmanı planlandı. Doç. Dr. Mahir Mak, mevcut yapay zekâ araçlarının çoğunun Batı müziği verileriyle geliştirildiğini, bu nedenle Türk müziğine özgü ses sistemi ve makam yapısının temsil edilmesine ihtiyaç duyulduğunu vurguladı.

Uygulamanın geliştirilmesi sürecinde Kültür ve Turizm Bakanlığı desteğiyle çalıştaylar düzenlendi; ekip, yazılımın sadece besteleme değil, aynı zamanda müzik eğitimi ve ses kayıt teknolojilerinde de farklı roller üstlenebileceğini aktardı.

erişim ve gelecek planları:

Projede yer alanlar, yazılımın bilgisayar, tablet ve telefondan erişilebilecek şekilde hazırlanacağını ve 2027 yılında ücretsiz olarak kullanıma açılmasının planlandığını söyledi. Ekip, bu aracın geleneksel müziğin dijitalleşmesine, eğitim materyallerinin zenginleşmesine ve ses kayıt süreçlerinin yerelleşmesine katkı sağlamasını hedefliyor.

Proje yürütücülerinin ifadesiyle, amaç uçtan uca bir müzik eserini yapay zekâ desteğiyle oluşturabilmek ve kültürel çeşitliliği koruyarak Türk müziğinin özgün yapısını teknolojiye taşımak oldu.

"MAKAM BESTECİ AI" ADLI YERLİ YAPAY ZEKÂ UYGULAMASI, TÜRK MÜZİĞİNDEKİ 164 MAKAM VE 87 USULDE ESER ÜRETEBİLİYOR.