Kötü Arkadaş ve Yanlış Rol Modeller Çocuk Suçluluğunu Artırıyor
Prof. Dr. Miraç Burak Gönültaş, kötü arkadaşlıkların ve yanlış rol modellerin çocuk suçluluğunu artırdığı uyarısında bulundu. Cumhuriyet Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sosyal Hizmet Bölüm Başkanı olan Gönültaş'ın görüşleri, TBMM Suça Sürüklenen Çocuklara İlişkin Araştırma Komisyonu'nda da alınmıştı.
Çocuk suçluluğunun erken kaynağı: Sosyalizasyon problemleri
Gönültaş, İhlas Haber Ajansı'na yaptığı açıklamada çocuk suçluluğunun temelinde çocuğun sosyalizasyonunda yaşanan aksaklıklar bulunduğunu belirtti. Buna göre anti sosyal eğilimler, zamanla yıkıcı ve bozucu davranışlara dönüşüyor; müdahale edilmezse ceza adalet sisteminin devreye girmesi gerekiyor.
Gönültaş, bu sürecin 7 yaşına kadar inebileceğini ve 7-12 yaş aralığının erken tespit ve müdahale için kritik olduğunu vurguladı. Erken fark edilirse anti sosyal davranışların daha ciddi suçlara dönüşmesinin önüne geçilebileceğini söyledi.
Sosyal çevre ve kötü arkadaşlıkların etkisi
Uzman, akran zorbalıkları ve olumsuz arkadaşlıkların çocukların suçu öğrenmesini kolaylaştırdığını; bazen arkadaş gruplarının suç metotlarının geliştirildiği ortamlar haline geldiğini belirtti. Bu nedenle Gönültaş, "iyi arkadaş, iyi arkadaş, iyi arkadaş" öğüdünü yineledi ve olumsuz arkadaşlıklardan kaçınmanın önemine dikkat çekti.
Sosyal medya ve çetelerin özendirici rolü
Gönültaş, sosyal medya fenomenlerinin lüks hayat gösterimleriyle çocuklarda özenti yarattığını ve bunun suça sürüklemeye zemin hazırladığını söyledi. Ayrıca çetelerin çocuklara suç işlemeyi öğrettiklerini ve vicdani rahatsızlığı yenmeyi sağlayarak ileride daha tehlikeli suçlara zemin hazırladıklarını kaydetti.
Uygulanan proje ve elde edilen sonuçlar
2010 yılında Adana'da uygulanan "Yaşam Koçlarıyla Umut Yıldızı Projesi" ile suça karışmış çocuklar üzerinde yapılan çalışmanın sonuçlarına değinen Gönültaş, projede gönüllü yaşam koçları, meslek eğitimi ve kültürel faaliyetler ile çocukların boş zamanlarının verimli hale getirildiğini anlattı. Projenin takip döneminde çocukların yaklaşık %85'inin yeniden suça karışmadığı, %60'ının ise bir işte çalışmaya devam ettiği belirtildi.
Çözüm: Uygun rol modeller ve erken müdahale
Çocuk suçluluğunun önlenmesi için uygun rol modellerin sunulmasının şart olduğunu vurgulayan Gönültaş, sosyal medya figürleri yerine milli ve başarılı örneklerin çocuklar için daha etkili olduğunu savundu. Bu bağlamda Selçuk Bayraktar'ı hem milli kimliği hem de mühendislik başarısı nedeniyle erkek çocuklar için uygun bir rol model olarak gösterdi.
Gönültaş, ayrıca çocuklara gelecekte fayda sağlayacak beceriler kazandırmanın, olumsuzluklara yönelme riskini azaltacağını ifade etti.
Not: Görüşler Prof. Dr. Miraç Burak Gönültaş'a aittir.
Kötü arkadaş ve yanlış rol modeller çocuk suçluluğu arttırıyor