Siirt'te tiftiğin mirası: dededen oğula süregelen battaniye dokumacılığı

Siirt battaniyesinin kökeni ve atölye yaşamı:

Siirt'in köklü el sanatları arasında yer alan Siirt battaniyesi, tiftiğin zarif işlemeleriyle atölyede sanat eserine dönüşüyor. Bu geleneği sürdüren en önemli isimlerden biri, Siirt doğumlu usta öğretici Fahrettin Evin. 54 yaşındaki Evin, yaklaşık 45 yıldır mesleğin içinde bulunuyor ve bilgi birikimini aynı atölyede çalışan oğlu 26 yaşındaki Taha Evin ile paylaşıyor.

Dokuma sürecinin adımları:

Üretim, tiftiğin ham halinde alınmasıyla başlıyor. Usta Evin, tiftiği önce hallaçtan geçirip pamuk haline getiriyor; ardından büküme gönderiyor. Eskiden yöresel adıyla "teşi" olarak anılan aletin günümüzdeki karşılığı kirman ile yapılan büküm işlemi tamamlandıktan sonra materyal yıkanıp temizlenerek atölyeye getiriliyor.

Atölyede tiftiğin çıkrık yardımıyla masuralara sarılmasıyla dokumaya hazırlık yapılır. Mekik yardımıyla atkı iplikleri türkün arasından geçirilerek dokuma ilerletilir; işlem tamamlandığında yüzey çelik taraklarla taranarak biçimlendirilir. Bu adımlar, zanaatın kendine özgü dokusunu ve dayanıklılığını belirliyor.

Genç ustanın öğrenme süreci ve ürün çeşitliliği:

Taha Evin, küçük yaşta babasının atölyesinde meslekle tanıştı ve okul çıkışlarında başladığı çalışmayla zamanla ustalığa yükseldi. Önce masura sarma işini öğrendi, ardından tezgaha geçerek dokuma tekniklerini edindi; en son aşamalarda ise tüylendirme ve desen verme gibi detaylarda uzmanlaştı. Babasıyla aynı atölyede çalışmanın kendisi için ayrı bir gurur kaynağı olduğunu vurguluyor.

Siirt Olgunlaşma Enstitüsü bünyesindeki atölyede yalnızca geleneksel battaniye değil, el emeğiyle hazırlanan seccade gibi farklı ürünler de üretiliyor. Geleneksel dokuma tekniklerinin korunması ve yenilikçi yaklaşımlarla birleştirilmesi, kentin kültürel mirasının sürekliliğine ve turizmine katkı sağlıyor.

Geçmişin emeğini bugüne taşıyan baba-oğul Fahrettin ve Taha Evin, dededen toruna uzanan bu meslek geleneğini aynı atölyede omuz omuza sürdürmeye devam ediyor ve Siirt battaniyesinin sıcaklığını hem yerel hem de ulusal geleceğe aktarmayı hedefliyor.

DEDEDEN OĞULA, KUŞAKTAN KUŞAĞA,SİİRT BATTANİYESİ GELENEĞİ YAŞATILIYOR