uzmanlar büyük veriyle çocuklarda radyasyon riskine dikkat çekiyor
Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Uğur Coşkun, Kaliforniya Üniversitesi Davis ve San Francisco (UCSF) araştırmacılarının JAMA'da yayımlanan çalışmasının bulgularını değerlendirdi. Çalışmada doğumdan itibaren ortalama 12,3 yıl takip edilen 3,7 milyon çocuğun elektronik sağlık kayıtları incelendi ve izlem süresince 1.536 beyin tümörü saptandı; bunların %82,5i agresif özellik gösteriyordu.
araştırmanın temel bulguları:
Çalışma, çocukluk döneminde tıbbi görüntüleme işlemlerinden alınan iyonlaştırıcı radyasyon dozu ile ilerleyen yıllarda beyin tümörü gelişme riski arasında ilişki olduğunu ortaya koydu. Tek bir baş-boyun bilgisayarlı tomografi (BT) incelemesine eşdeğer radyasyon dozunun, beyin tümörü riskinde yaklaşık 1,8 kat artışla ilişkili olduğu belirlendi. Araştırmacılar bu artışın 21 yaşına kadar her 10 bin çocukta yaklaşık sekiz ek beyin tümörü olgusuna denk düşebileceğini hesapladı.
Ayrıca radyasyon dozu arttıkça riskin yükseldiği ve bu ilişkinin özellikle agresif tümörlerde daha belirgin olduğu rapor edildi. Araştırmacılar, çocuk ve ergenlerde gelişen beyin tümörlerinin yaklaşık %10unun tıbbi görüntülemelerden kaynaklanan radyasyonla ilişkili olabileceğini öngördü; ancak çalışmanın gözlemsel olması nedeniyle doğrudan neden-sonuç kanıtı sunulmadığı vurgulandı.
uzmanın değerlendirmesi:
Prof. Dr. Uğur Coşkun, göreceli risk artışına rağmen bireysel düzeyde mutlak riskin düşük olduğunu belirtti ve ebeveynlerin gereksiz kaygıya kapılmaması gerektiğini söyledi. Çalışmanın ilk yazarı Prof. Diana Miglioretti de tıbben gerekli görüntülemeden kaçınılmaması gerektiğini; bazı incelemelerin hayat kurtarıcı olabildiğini vurguladı. Çalışmanın kıdemli yazarı Prof. Rebecca Smith-Bindman ise özellikle ağır kafa travması gibi acil durumlarda BT'nin beyin kanamasını değerlendirmede son derece değerli olduğunu, ancak gereksiz kullanımın azaltılması gerektiğini ifade etti.
pratik öneriler ve mesaj:
Coşkun, iyonlaştırıcı radyasyon içeren görüntüleme yöntemlerinin çocuklarda yalnızca uygun klinik gerekçelerle kullanılmasının önemine dikkat çekti. Manyetik rezonans (MR) ve ultrasonografinin iyonlaştırıcı radyasyon içermediğini, bu yöntemlerin klinik olarak uygun olduğu durumlarda tercih edilebileceğini belirtti. Öte yandan acil durumlarda BT'nin hızlı ve güvenilir tanı sağladığını yineledi.
Prof. Coşkun'un ana mesajı, aileleri endişelendirmek değil; görüntüleme işlemlerinin bilinçli ve uygun şekilde kullanılmasını sağlamak. Önerilen önlemler arasında her tetkikin tıbbi gerekliliğinin değerlendirilmesi, gereksiz tekrarların önlenmesi ve yapılacak incelemede tanısal kaliteyi koruyacak en düşük uygun radyasyon dozunun tercih edilmesi yer alıyor. Ailelerin de çocuklarına önerilen görüntülemenin neden gerekli olduğu konusunda hekimlerinden bilgi almaları önem taşıyor.

GAZİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ TIBBİ ONKOLOJİ BİLİM DALI ÖĞRETİM ÜYESİ PROF. DR. UĞUR COŞKUN, "ÇOCUKLUKTA GEREKSİZ RADYOLOJİK TETKİKLER BEYİN TÜMÖRÜ RİSKİNİ ARTIRABİLİR" DEDİ.
Henüz yorum yapılmamış
Bu içerik hakkında ilk yorumu siz yapın!